به گزارش اصفهان زیبا؛ برنامه ملی «ایران جان» طی روزهای گذشته فرصتی را برای مردم ایران و بهویژه اصفهان فراهم کرد تا در قالبی متفاوت، ظرفیتهای واقعی استان به تصویر کشیده شود.
اینکه در طول یک هفته و در بستر این برنامه، اصفهان و داشتههای آن در حوزههای مختلف از طریق رسانه ملی معرفی شود، امکانی ارزشمند است که در اختیار استان قرار داده شد و میتواند به الگویی برای دیگر استانها نیز بدل شود. فضایی که آرزو دارم همه استانهای کشور چنین فرصتی را بیابند تا داشتههای خود را در معرض نگاه ملی قرار دهند.
حال با توجه به جایگاه برجسته اصفهان، توجه جدی به میراث تاریخی و ظرفیتهای اقتصادی استان یک ضرورت است. در همین راستا زمانیکه میخواهیم داشتههای یک شهر یا یک استان را بشناسیم، باید مجموعهای از عناصر تاریخی، فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی را کنار هم ببینیم. اصفهان نیز از این قاعده مستثنی نیست. شهری با پیشینهای پر اهمیت که در سه دوره تاریخی، پایتخت ایران بوده و میراثی عظیم در خود جای داده است و اگر این داشتهها را در قامت واقعیشان نبینیم، ظلم کردهایم و اگر هم به درستی معرفی نشوند، کوتاهی بزرگی رخ داده است.
داشتههای اصفهان آنگونه که باید مورد بهرهبرداری قرار نگرفته است
تلاش ما در این دوران آن است که در حوزه ابنیه تاریخی، میراث فرهنگی و صنایع دستی، آنچه اصفهان در اختیار دارد در خدمت پیشرفت، توسعه و خلق ثروت ملی قرار گیرد. خوشبختانه هم متولیان دولتی و هم فعالان بخش خصوصی در این مسیر گام برمیدارند. برای روشنتر شدن موضوع، مثالی میزنم.
آیا میدانستید ابنسینا، حکیم بزرگ ایران و جهان، ۱۷ سال از عمر علمی خود را در اصفهان گذرانده است؟ مدرسهای که او در آن تدریس میکرد. فردی که هم طبیب بود، هم فلسفه میدانست و هم به عنوان یک حکیم از علوم روز دنیا آگاه بود. به همین خاطر این مکان که «مَدرس» نامیده می شود، میتوانست امروز به یکی از مراکز جهانی علم و فلسفه بدل شود.
در واقع اگر چنین میراثی در هر نقطه از جهان بود، به محلی برای گردهمایی اندیشمندان و جاذبهای فرهنگی تبدیل میشد. اما متأسفانه در اصفهان این مدرسه در معرض بیتوجهی قرار دارد؛ نه میخواهم بگویم کاملاً رها شده، اما میزان توجه به آن شایسته نام و جایگاه ابنسینا نیست. همین نمونه نشان میدهد که داشتههای ما آنگونه که باید مورد بهرهبرداری قرار نگرفته است. این البته به معنای آن نیست که هیچ اقدام مثبتی انجام نشده است. تجربه مرمت گنبد مسجد شیخ لطفالله و گنبد مسجد امام در میدان نقش جهان نمونهای روشن است.
چند سال پیش شخصاً از این بناها بازدید کردم. در بخشهایی از گنبد، فاصلهای یکوجبی میان کاشیها ایجاد شده بود و خطر جدی آنها را تهدید میکرد. با پیگیریهای صورت گرفته و اختصاص بودجه ملی، این وضعیت بهبود یافت و امروز شرایط بسیار بهتر است. اما در جمعبندی کلی باید گفت که اصفهان ظرفیتهایی دارد که متناسب با آنها و در تراز آن داشتهها مورد توجه کافی قرار نگرفته است.
یکی از مشکلات اساسی که سالهاست در خصوص آن بررسی کردن و به آن رسیدهام، فقدان ارتباط منظم میان بخشهای مختلف کشور است. گویی فرصتی فراهم نمیشود که دستگاهها و نهادهای مختلف با یکدیگر گفتوگو کنند. بخش خصوصی نیز گاهی احساس میکند نمیتواند صدای خود را به جایی برساند. نمونهای از امکان تغییر در همین استان اصفهان رخ داد. در جلسهای با حضور فعالان اقتصادی و مسئولان وزارت خارجه و میراث فرهنگی، من شخصاً با معاون وزیر امور خارجه تماس گرفتم و خواستم جلسهای مشترک برگزار کنند.
کمتر از یک ماه بعد، همه احساس کردیم کارها جلوتر رفته و نتیجهای ملموس حاصل شده است. این نشان میدهد هماهنگی و گفتوگوی مستقیم میتواند گرههای بزرگ را باز کند.اکنون در آستانه تدوین برنامه بودجه ۱۴۰۵ هستیم. این فرصتی استثنایی برای فعالان است تا نیازها و پیشنهادهای خود را ارائه دهند.
اگر این مطالب تا پیش از آبان آماده و مطرح شود، من پیگیری میکنم تا در سطح ملی و حتی در دفتر رئیسجمهور مطرح گردد. در همین چارچوب، به معاون اول رئیسجمهور نیز نامهای نوشتم و بر اساس پیشنهادهای مطرحشده در استان، جلساتی برگزار شد که در نهایت به دستورات اجرایی و عملیاتی منجر گردید.
این یعنی امکان تغییر واقعی وجود دارد، به شرط آنکه در زمان مناسب مطالبهگری و پیگیری صورت گیرد. در حال حاضر این فرصت وجود دارد که در راستای حل مشکلات و در بسترهای بوجود آمده پیگیر چالشهای استان اصفهان باشیم.
در سطح استان نیز ظرفیتهای ارزشمندی وجود دارد. مدیریت استان نگاه ویژهای به خلق ثروت از طریق ظرفیتهای فرهنگی و تاریخی دارد. وزارت میراث فرهنگی هم در مسیر حل مشکلات با جدیت بیشتری گام برمیدارد. ارتباطات بخش خصوصی با این حوزه نیز گسترده و مستمر است؛ بهگونهای که کمتر هفتهای میگذرد بدون اینکه جلسات مشترک میان فعالان بخش خصوصی و مسئولان دولتی برگزار شود. همین الگوست که باید تقویت شود و به اقدام عملی منجر گردد.
آمادگی سفارتخانههای ایران برای معرفی ظرفیتهای اصفهان به جهان
یکی دیگر از اقدامات مثبت، پیگیری برای دعوت سفرای خارجی به بازدید از نمایشگاههای صنایع دستی اصفهان است. این ابتکار میتواند تأثیر زیادی در معرفی ظرفیتهای استان به جهان داشته باشد.
همچنین، از وزارت امور خارجه خواستهایم که سفارتخانههای ایران در دیگر کشورها نیز آماده معرفی و تبلیغ داشتههای اصفهان باشند. خوشبختانه تعدادی از سفارتخانهها آمادگی خود را اعلام کردهاند و این گام مهمی در جهت حضور جهانی ظرفیتهای استان است. به عنوان عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس نیز تلاش کردهام ارتباطات موجود را در خدمت این هدف قرار دهم.
اکنون جلسات مشترکی میان وزارت میراث فرهنگی و مسئولان استانی به صورت ماهانه برگزار میشود. آنطور که هر ماه معاون وزیر میراث فرهنگی در جلسات مشترک در محل استانداری اصفهان با حضور مسئولان استانی و مسئولان برنامهریزی شرکت میکند که فرصتی مغتنم برای ما است. اگر امروز از این فرصتها استفاده نکنیم، فردا شاید چنین امکانهایی دیگر در دسترس نباشد.
در واقع خلق ثروت اینگونه اتفاق خواهد افتاد و در عین حال با رفع موانع و مشکلات با این روش پیش خواهد رفت.نمونهای از این ضرورت، بسته حمایتی گردشگری است که پس از جنگ ۱۲ روزه مورد بحث قرار گرفت اما به نتیجه نرسید که باید در بستر جلسات مشترک و ارتباط به نتیجه برسد.
این تجربه نشان میدهد اگر ارتباط میان کمیسیونهای مختلف مجلس و دستگاههای اجرایی بهدرستی برقرار نشود، فرصتها از دست خواهد رفت. ما میتوانیم با ورود کمیسیونهای فرهنگی، اقتصادی و صنایع، همانگونه که در حوزه دفاعی پیگیری شد، بستههای حمایتی لازم برای گردشگری و میراث فرهنگی را دریافت کنیم. منِ نماینده نیز در این مسیر همراهی و پیگیری لازم را انجام میدهم. حتی در حوزههایی مانند مالیات نیز آمادهام جلسات مشترکی با مسئولان وزارت اقتصاد و سازمان امور مالیاتی ترتیب دهم تا مشکلات فعالان اصفهان بهطور مستقیم مطرح و حل شود.
چهار شهرستان تازه تأسیس استان نیاز به توجه ویژه دارد
افزون بر این، چهار شهرستان تازهتأسیس استان شامل ورزنه، کوهپایه، هرند و جرقویه، دارای ظرفیتهای ارزشمندی هستند که نیازمند توجه ویژهاند. برای نمونه، در روستای قورتان قلعهای تاریخی با مسجدی ۹۰۰ ساله وجود دارد که گنجینهای منحصربهفرد محسوب میشود. این میراث، همچون بسیاری دیگر در جایجای استان، میتواند محور توسعه و گردشگری قرار گیرد. در پایان باید بگویم اصفهان داشتههایی دارد که در تراز ملی و حتی جهانی ارزشمند است.
اما بهرهبرداری از این ظرفیتها نیازمند هماهنگی، پیگیری و اراده مشترک میان همه بخشهاست. امروز که فضای همکاری میان مدیریت استان، وزارت میراث فرهنگی و بخش خصوصی فراهم شده، نباید این فرصت تاریخی را از دست داد. آینده توسعه استان و خلق ثروت ملی در گرو آن است که داشتههایمان را نه صرفاً به عنوان میراث گذشته، بلکه به عنوان سرمایهای برای امروز و فردا ببینیم.