نسل امید؛ معلق بین امید و اضطراب

آیین اختتامیه جشنواره هنری «نسل امید» هفته گذشته با همت حوزه هنری استان اصفهان در اصفهان برگزار شد و برگزیدگان سه بخش آفرینش‌های ادبی، هنرهای تجسمی و هنرهای تصویری معرفی شدند.

به گزارش اصفهان زیبا؛ آیین اختتامیه جشنواره هنری «نسل امید» هفته گذشته با همت حوزه هنری استان اصفهان در اصفهان برگزار شد و برگزیدگان سه بخش آفرینش‌های ادبی، هنرهای تجسمی و هنرهای تصویری معرفی شدند. زهره‌سادات طباطبایی در بخش گرافیک و آیناز مولایی در بخش کارتون و کاریکاتور دو نفر از برگزیدگان این جشنواره بودند که به سراغشان رفتیم و با آن‌ها به گفت‌وگو پرداختیم.

جشنواره هنری «نسل امید»، باهدف بهره‌گیری از ظرفیت‌های خلاقانه هنر در تبیین مسائل بنیادین اجتماعی و جمعیتی و با تمرکز بر جوانی جمعیت، فرزندآوری، تحکیم بنیان خانواده و نقش آن در آینده جامعه، با مشارکت حوزه هنری اصفهان و اداره‌کل ورزش و جوانان استان اصفهان برگزار شد.

از مجموع 237 اثر ارسال‌شده در بخش‌های آفرینش‌های ادبی، هنرهای تجسمی و هنرهای تصویری، 18 اثر موفق به کسب رتبه‌های برتر شدند و آیین اختتامیه این جشنواره با حضور سید مهدی صدری مدیرکل ورزش و جوانان استان اصفهان و امیر محزونیه رئیس حوزه هنری استان در عمارت سعدی حوزه هنری اصفهان برگزار شد.

داوران بخش هنرهای تجسمی در رشته عکاسی، رضا نصر اصفهانی، احمد صالحی و مهدی کریمی بودند که روح‌‌الله جوانی را به عنوان رتبه اول، زهرا امیری را به عنوان رتبه دوم و رضا برادران اصفهانی را به عنوان رتبه سوم در این بخش برگزیدند. در بخش گرافیک نیز مجتبی مجلسی، حامد مغروری و زینب ربانی‌خواه داور بودند که در این بخش نیز زهره‌‌سادات طباطبایی رتبه اول، زهراسادات ناظری رتبه دوم و مهدی جهانبخش موفق به کسب رتبه سوم شدند.

در رشته کارتون و کاریکاتور نیز پیام پورفلاح داوری جشنواره را برعهده داشت که بر اساس داوری او، آیناز مولایی رتبه دوم و ثمین سلیمانی‌نژاد و فائزه حفیظی به صورت مشترک موفق به کسب رتبه سوم شدند.

در ادامه اصفهان‌زیبا به گفت‌وگو با دو نفر از هنرمندان برگزیده این جشنواره در بخش‌های گرافیک و کاریکاتور پرداخته و نظر این دو بانوی هنرمند را درباره کیفیت جشنواره و ایده‌ها و تلاش‌هایی که منجر به موفقیت آن‌ها شده، جویا شده است.

محصول مشترک من و خواهرم

زهره‌سادات طباطبایی، دارنده جایزه اول بخش گرافیک، در گفت‌و‌گو با اصفهان زیبا، درباره اثر برگزیده خود می‌گوید: «این اثر که محصول کاری مشترک با خواهرم بود، یک مجموعه چهارتایی با موضوع فرزند‌آوری و جمعیت را نشان داده و یکی از پوسترها توانست جایزه اول را به خود اختصاص دهد.»

او ادامه می‌دهد: «مهم‌ترین بخش کار گرافیکی مثل تصویرسازی و پوستر، مرحله ایده‌یابی است که زمان بیشتری را به خود اختصاص می‌دهد و به‌منظور خلق این اثر نیز، تقریبا حدود دو روز ایده‌یابی و دو روز هم اجرای کار زمان برد؛ البته به دلیل اینکه اجرای اثر به‌صورت دیجیتال انجام شد، سرعت کار نیز بیشتر و اثر طی دور روز تکمیل شد. لازم به ذکر است که اتود اولیه و طراحی اثر بر عهده خواهرم و رنگ‌آمیزی آن نیز بر عهده خودم بود.»

این هنرمند در خصوص علت نام‌گذاری اثر برگزیده خود در جشنواره با عنوان «آینده را بساز»، اضافه می‌کند: «برای این اثر عنوان‌های زیادی می‌شد انتخاب کرد، ولی با توجه به سایت جشنواره که چند عنوان گذاشته بودند و بایستی یکی از عناوین را انتخاب می‌کردم، به نظرم رسید که این عنوان بیشتر برای اثر من مناسب است، به دلیل اینکه به ‌نظر من، بچه‌ها آینده‌ساز کشور و امید و آینده مادر و پدر خود هستند. از این نظر فکر می‌کنم عنوان مناسبی را انتخاب کردم.»

سعی کرده‌ام حرف دلم را به مردم و مسئولان بزنم

طباطبایی ادامه می‌دهد: «ما با توجه به موضوع اثر، سعی کردیم آن را به شکل فانتزی و شاد نشان دهیم و از نمادهایی مانند شیرینی و شکلات در آن استفاده کردیم که نشان‌دهنده قند و شیرین بودن بچه‌ها است. من رویدادها و جشنواره‌های زیادی با موضوعات مختلف کار کردم و در کل سعی کرده‌ام در جشنواره‌هایی شرکت کنم که موضوع آن‌ها دغدغه مردم و جامعه و چیزی باشد که بتوانم با کار گرافیکی مانند پوستر یا تصویرسازی، حرف دلم را به مردم و مسئولان بزنم و مفاهیم موجود در ذهن خود را به مخاطب یادآوری کنم.»

این هنرمند گرافیست در خصوص هدف خود از شرکت در جشنواره نسل امید توضیح می‌دهد: «هدف من از شرکت در جشنواره نسل امید، مانند جشنواره‌های قبلی، بیشتر دغدغه‌های مهم جامعه همچون موضوع سقط‌ جنین، فرار از بچه‌دارشدن و تبلیغات اشتباه در این زمینه بود و سعی کردم به جنبه مثبت این عنوان بپردازم تا بشود نگاه جامعه را تا حدی با این اثر تغییر داد و آن را بهبود بخشید.»

نگران آینده کودکان هستم

دیگر برگزیده جشنواره «نسل امید» آیناز مولایی، دارنده رتبه دوم در بخش کارتون و کاریکاتور است. این بانوی هنرمند درباره سرآغاز پیدایش و ایده‌پردازی اثر خود می‌گوید: «عنوان “به دنیا بیاییم یا نه” از نقطه‌ شروع ایده‌ این اثر شکل‌گرفته است. در این کار، نوزادی نشان داده‌ شده که از شرایط سخت و ناپایدار دنیا خبردار است و این نگاه نگران کودک، نمادی از پرسشی است که بسیاری از ما در مراحل مختلف زندگی و سنین مختلف تجربه می‌کنیم که آیا به دنیا آمدن و مواجه‌شدن با مشکلات و فشارهای آن ارزشش را دارد یا خیر؟ در واقع عنوان اثر، بازتابی از همین احساس تردید، اضطراب و گاه پشیمانی انسان‌ها در برابر واقعیت‌های تلخ اجتماعی و اقتصادی است. با اینکه موضوع جشنواره تشویق به کمک به جمعیت و این مسائل است، من نتوانستم از این ایده بگذرم و تصمیم گرفتم چنین طرحی را برای جشنواره خلق کنم.»

هوش مصنوعی، ارزش کار هنری پایین می‌آورد

مولایی خاطرنشان می‌کند: «از نظر من وضعیت امروز کارتون و کاریکاتور ترکیبی از فرصت‌ها و چالش‌ها است و با اینکه هنرمندان خلاق زیادی در این عرصه فعال هستند و با نگاه انتقادی و مهارت شخصی‌ آثار ارزشمند تولید می‌کنند، اما در این روزهای اخیر یک مسئله نگران‌کننده‌ای در جریان است که همه از آن باخبر هستیم. استفاده بی‌رویه از ابزارهای هوش مصنوعی و تصاویر آماده باعث شده که ارزش کارهای هنری پایین بیاید و این نظر شخصی من است که باید هنر دست انسان، بدون دخالت هوش مصنوعی باشد. درواقع کاریکاتور بیان مستقیم یا غیرمستقیم نگاه هنرمند است و وقتی این مسیر با روش‌های سریع و غیرخلاقانه جایگزین می‌شود، سبب آسیب زدن به اثر می‌شود.»

این هنرمند اضافه می‌کند: «هرچند من در سال‌های اخیر بیشتر در حوزه طراحی کارتونی فعالیت داشتم و کمتر در جریان کامل فضای کاریکاتوریست‌های ایران بودم، اما با پیگیری محدودی که داشتم متوجه شدم که این جریان حتی در مسیر کاریکاتور نیز در حال شکل‌گیری‌ است و ما شاهد دو رویکرد در این زمینه هستیم؛ گروهی که هنوز به اصالت و فکر مستقل تکیه می‌کنند و گروهی که به سمت تولیدهای ساده‌شده و مبتنی بر ابزارهای آماده می‌روند.»

جشنواره نسل امید، برای هنرمندان اثرگذار است

مولایی بیان می‌کند: «به نظر من اکثر آثار تولیدشده در جشنواره نسل امید، مناسب سنین نوجوان به بالا هستند. بخشی از این آثار از نظر مفهومی، تصویری یا حتی بار احساسی، دارای پیچیدگی‌هایی هستند که برای کودکانی با سنین کم‌، قابل‌درک یا مناسب نیست و همچنین از نظر بصری نیز به همین صورت است. در کل موضوع جشنواره برای کودکان مناسب نیست و در نتیجه از نظر مفهومی یا بصری نیز مناسب نخواهد بود.»

مولایی در خصوص تأثیر این جشنواره در روند حرفه‌ای و تخصصی خود مطرح می‌کند: «کسب رتبه در جشنواره نسل امید برای من و هر هنرمند دیگری نه‌ فقط یک دستاورد شخصی، بلکه نقطه‌ای اثرگذار در مسیر حرفه‌ای و هنری‌ است. از نظر مالی، هرچند مبلغ جوایز در این نوع جشنواره‌ها معمولا خیلی چشمگیر نیست، اما همین میزان نیز برای یک هنرمند جوان کمک‌کننده و قابل قدردانی است و مهم‌تر از جنبه مالی آن، نشان دادن ارزش اثر و تأیید رسمی آن اهمیت دارد. مخصوصا در جامعه‌ای که هنوز ارزش هنر را به‌طور کامل نشناخته و بسیاری از افراد فعالیت هنری را جدی نمی‌دانند، چنین موفقیتی می‌تواند جایگاه هنرمند و اهمیت کار او را به شکل بهتری نشان دهد.»

این هنرمند در خصوص نقاط قوت و ضعف این جشنواره خاطرنشان می‌کند: «به نظر من جشنواره نسل امید در مجموع یک بستر ارزشمند برای معرفی هنرمندان و ایجاد انگیزه در میان آن‌ها است. از نقاط قوت این جشنواره می‌توان به نظم کلی روند برگزاری، احترام به آثار شرکت‌کنندگان و تلاش برای حمایت از جریان‌های نو در هنرهای تصویری اشاره کرد. این رویداد فرصت خوبی ایجاد می‌کند تا هنرمندان جوان، مخصوصا در حوزه‌هایی مانند کاریکاتور و کارتون، دیده شوند و آثارشان در فضایی رسمی مورد ارزیابی قرار بگیرد؛ بااین‌حال چنین جشنواره‌هایی باید بیشتر دیده شوند و ازنظر من باید خبررسانی بیشتر و چشمگیرتری داشته باشند تا بتوانند نور امیدی در دل هنرمندان روشن کرده و آن‌ها را به سمت خود برای شرکت در جشنواره سوق دهند.»