به گزارش اصفهان زیبا؛ مراسم معنوی اعتکاف در سالهای اخیر با پدیدهای پرشور به نام «اعتکاف نوجوانانه» و بهطور جزئیتر «اعتکاف دانشآموزی» گره خورده است؛ پدیدهای که موجی از گفتوگوهای جدی را در میان متولیان و متصدیان امر برانگیخته است.
پرسش اساسی اینجاست: در کشاکشِ جنگ فرهنگی امروز، چقدر مجاز به اعمال خلاقیت و نوآوری در سنتهای عبادی هستیم؟ آیا میتوان صورتبندی جدیدی از سنتهای عمیق دینی با خلاقیت خود داشت؟ در یکسوی این مباحثه، دغدغهمندان اصالت سنت قرار دارند.
این طیف معتقدند اعتکاف طبق سیره معصومین، فرایندی است که با خلوتِ فردی، سکوت و همنشینیِ نسلهای مختلف در مسجدجامع معنا مییابد. از نگاهِ این اشخاص، تفکیک سنی و تبدیل مسجد به فضایی شبیه اردوهای پرنشاطِ دانشآموزی، اگرچه ممکن است در کوتاهمدت جذاب باشد، خطر «تقلیل معنایی اعتکاف» را بههمراه دارد. آنها هشدار میدهند که نباید به بهانه جذب نوجوان، روح عبادت و خلوت با خدا را فدای برنامههای جمعی و هیجانی کرد.
در سوی دیگر، برخی فعالان عرصه تربیت حضور دارند که با واقعیتهای زیست نوجوانان امروز دستوپنجه نرم میکنند. این گروه بر این باورند که در عصر حاضر، جداکردن نوجوان از فضای مجازی و وصلکردن او به مسجد، حتی به بهانه اعتکاف، یک دستاورد است.
آنها معتقدند مخاطب امروز متفاوت است و بهطور حتم نوع پرداختن به تفکر و عبادت هم باید متفاوت باشد. از نظر این فعالان، نباید با ایدئالنگری، راههای موجود برای پیوند نسل جدید با مسجد را از دسترس خارج کرد.
این دوگانه، نه یک اختلاف ساده، بلکه بازخوانی نسبت «نصِ ثابت» با «روشهای متغیر» است. آیا باید به نام اعتکاف، تنها به شیوه سنتی وفادار ماند یا میتوان هویتهای مستقلی برای این دست برنامهها تعریف کرد؟
در راستای پرداختن به این موضوع، فعالان تربیتی اصفهان، دیدگاهشان را در خصوص این موضوع بیان کردهاند. آنچه از علی دوستانی، معلم و مربی باسابقه و با اعتبار حوزه تربیت میخوانید بر «موضوعیتِ اشخاص و اخلاصِ برگزارکنندگان» تأکید دارد و عماد طیبی، پژوهشگر و تجربهگر حاضر در میدان تربیت، از ضرورتِ «بازگشت به حکمتهایِ تربیتیِ نهفته در سنتِ معصومین» میگوید.