به گزارش اصفهان زیبا؛ نام خیریه را چند سال پیش در یکی از روضههای ماه محرم شنیدم؛ در یک حسینیهای خانوادگی، کلیپی از ساخت و ساز مسجد در مناطق محروم و درخواست برای پیوستن به پویش ساخت یک هزار و یک مسجد به گوشم خورد.
حالا رو به روی مدیر خیریه امیرالمؤمنین، مشهور به خیریه ساخت هزار و یک مسجد نشستهام. شش ماه میشود که نورالله صلواتی مدیریت مجموعه را به عهده گرفته است. او در این گفتگو از بنیانگذار خیریه، مرحوم عبدالله والی، مدیر سابق مجموعه مرحوم سید مهدی طباطبایی و فعالیتهای جاری مجموعه میگوید. روایت او از فرمان امام خمینی مبنی بر آبادانی منطقه محروم بشاگرد شروع و به فعالیت دوباره خیریه در ماههای اخیر ختم میشود.
یک توضیح درباره پیشینه شکلگیری خیریه میدهید؟
در دهه شصت، دوستان ما که با نام یاران بشاگرد شناخته میشدند، به دعوت مرحوم عبدالله والی که اولین نفر در این مسیر بود به منطقه بشاگرد رفتند. این تشکل بر اساس فرمان حضرت امام که فرمودند بشاگرد را دریابید، ایجاد شد. در آن دوران وضعیت معیشت مردم بسیار بدوی بود. به همین خاطر مرحوم والی به جای پیوستن به جنگ، تمام تلاش خود را برای آبادانی این منطقه گذاشت. پس از گذشت چند سال بررسی و تفحص در منطقه، وضعیت آنجا اعلام و حرکت به سمت آبادانی آغاز گشت. با شروع حرکت آقایِ والی، افراد خیر نیز برای بازسازی محیط پای کار آمدند. این روند آبادانی ادامه داشت تا زمانی که روستاییان منطقه درخواست ساخت مسجد کردند. این مسجد اولین ساختمانی بود که به دست افراد غیر بومی در آن منطقه ساخته شد و آغازی برای نهضت مسجدسازی شد.
چرا یک هزار و یک مسجد؟ این شعار از کجا آمد؟
نام این طرح از فرمان حضرت علی (ع) نشات گرفت که در زمان حکومت خود فرمودند باید هزار و یک مسجد از کوفه تا بخارا ساخته شود. دوستان خیریه امیرالمؤمنین با همین نیت کار را شروع کردند و تا این لحظه نزدیک به هشتصد مسجد ساخته شده است.
درباره سازوکار ساخت مساجد، مدیریت کار و تأمین بودجه توضیح دهید.
مدیریت این کار در ابتدا به واسطه مرحوم سید مهدی طباطبایی انجام میشد. ایشان هم انگیزه بالایی داشت و هم از نفوذ کلام بهره میبرد. به واسطه تلاش او خیرین جذب میشدند و افراد به نیت پدر، مادر و شهدای خود در این امر مشارکت میکردند. بعد از رحلت ایشان، بنده حدود شش ماه است که مدیریت خیریه را به عهده گرفتهام.
روند مسجدسازی خیریه بیشتر در کدام مناطق کشور صورت گرفته است؟
این فعالیتها در شش منطقه اصلی شامل استان اصفهان، چهارمحال و بختیاری، کهگیلویه و بویراحمد، هرمزگان، سیستان و بلوچستان و جنوب کرمان متمرکز شده است. تمامی اطلاعات مربوط به تعداد مساجد و جزئیات آنها نیز در سایت مجموعه موجود است.
برای ساخت مساجد از چه توان اجرایی و نیروهایی استفاده میکنید؟
درباره نیروهای اجرایی، ما عموما از نیروهای محلی همان منطقه استفاده میکنیم؛ مگر در مواردی که نیاز به تجهیزات و تخصص خاصی وجود داشته باشد که در آن صورت نیرو را از اصفهان به منطقه میبریم. البته در شهرهای بزرگ گاهی با شرکتهای ساختمانسازی فعال در آنجا نیز همکاری کردهایم.
آیا حضور پررنگ جریانها و کانونهای فرهنگی در اصفهان، تاثیری در تبلیغات شما داشته است؟
ما در سایت و گروههای مجازی اطلاعرسانی و تبلیغ انجام میدهیم ولی به صورت مشخص با گروههای فرهنگی در ارتباط نبودهایم.
در این مسیر با نهادهای متولی مانند سازمان امور مساجد یا سازمان تبلیغات همکاری دارید؟
واقعیت این است که باید این ارتباط را داشته باشیم ولی تا این لحظه موفق به برقراری این تعامل نشدهایم.
شیوه شناسایی مناطقی که نیاز به مسجد دارند چگونه است؟
شناسایی اصولا بر پایه گزارشها و درخواستهای مردمی است. این درخواستها معمولا از مکانهایی میرسد که هیچ مسجدی ندارند یا مناطقی که تازه ساخت هستند؛ مثل شهرکهای شهید کشوری و بهارستان. در این مناطق تازه ساز، زمین برای مسجد در نظر گرفته میشود اما چون بودجه مشخص برای ساخت آن تعریف نشده، بنایی ساخته نمیشود. به همین خاطر ما با همت بانیان وارد کار میشویم.
آیا برنامهای برای تأمین امام جماعت مساجد ساخته شده دارید؟ خصوصا که برخی مراکز شهری هم درحال حاضر با فقدان امام جماعت مواجه هستند.
در این باره باید گفت که مشکل نبود امام جماعت حتی در شهرها هم دیده میشود؛ اما این موضوع ارتباطی به حوزه فعالیت ما ندارد و این وظیفه را بر عهده حوزه علمیه گذاشتهایم، چرا که هر کس وظیفه خود را دارد. البته در بعضی مناطق، بانی ساخت مسجد، امام جماعت را هم به مسجد میآورد.
در شهر اصفهان وضعیت ساخت مساجد به چه صورت است؟
در خود شهر اصفهان نیازی به ساخت مسجد نیست. تمرکز اصلی خیریه در این استان بیشتر بر روی مناطق محروم و ساخت مساجد بینراهی است که تا الان نزدیک به هشتاد مسجد ساخته شده است.
با توجه به تغییرات مدیریتی و نوسانات اقتصادی، وضعیت کنونی ساخت مساجد چطور است؟
در سالهای اخیر با فوت مرحوم طباطبایی کار افت کرد و مدتی هدف فقط این بود که کارهای قبلی به اتمام برسد، چرا که دیگر آن ارتباط و اعتبار قبلی وجود نداشت. با این حال توان اجرایی ما کما فی السابق باقی مانده است و در حال حاضر مجدد در حال رونق بخشیدن به فعالیتهایمان هستیم. دفتر فعلی ما نیز در خیابان باهنر و در محل خیریه امیرالمؤمنین مستقر است.