به گزارش اصفهان زیبا؛ رعایت اصول خانه تکانی و نکات ایمنی، کلید تجربهای سالم و بدون درد برای تمام اعضای خانواده است. اما چگونه میتوان این تجربه را ایمن کرد؟ در این باره، دکتر بابک وحدتپور، متخصص طب فیزیکی، استاد تمام و مدیر گروه دانشکده پزشکی، توضیح میدهد.
تمیزی و پاکی یکی از عادات پسندیده ایرانیان است و از آموزههای دین اسلام نیز بر آن تأکید شده است. سنت خانه تکانی از دیرباز همراه با نو شدن طبیعت، پاکیزگی و طراوت را به ارمغان میآورد. با این حال، عدم رعایت برخی نکات هنگام انجام این فعالیتها میتواند باعث بروز عوارض و بیماریها شود و لذت ایام نوروز را کاهش دهد.
آسیب کمر
یکی از نواحی پرخطر در خانه تکانی، کمر است. خم و راست شدنهای مکرر، به ویژه هنگام حمل بار سنگین، فشار زیادی به ستون مهرهها و دیسکها وارد میکند و میتواند باعث بیرون زدگی دیسک و علائم سیاتیک شود. توصیه میشود هنگام جابهجایی وسایل از وزنههای سبک استفاده کنید و بار را بین دو دست تقسیم کنید. خم و راست شدن را از ناحیه زانو انجام دهید، نه از کمر. همچنین، هنگام جارو زدن کمر صاف باشد و از جاروی دسته بلند استفاده شود. افرادی که سابقه بیرون زدگی دیسک دارند بهتر است از فعالیتهای پر فشار پرهیز کنند.
آسیب دست
فعالیتهایی مانند گردگیری که با حرکات مکرر دست همراه است، میتواند باعث التهاب تاندونها مانند آرنج تنیسبازان یا بیماری دکوروان (شست دردناک) شود. بهتر است این حرکات به صورت متوالی و نه یکباره انجام شوند. همچنین، فشردن دستمال و آبگیری آن با دست به حداقل برسد. حرکات مکرر دست ممکن است باعث گیر افتادن عصب میانی دست شود که با علائم گزگز و مورمور انگشتان در حین خواب و حتی طی روز همراه است.
آسیب شانه
فعالیتهایی که بالاتر از سطح شانه انجام میشوند، به خصوص اگر بمدت طولانی و با فشار زیاد باشد، میتوانند تاندونهای شانه را آسیبپذیر کنند و باعث درد شدید شوند. برای پیشگیری بهتر است از صندلی یا نردبان استفاده کنید و مراقب لغزش و پایداری نردبان باشید. رعایت نکات ایمنی در این فعالیتها میتواند مانع از آسیبهای شانه شود و نیاز به مراجعه مکرر به پزشک را کاهش دهد.
آسیب گردن
خم شدن گردن به جلو یا عقب در زمان کار با تلفن همراه، مطالعه یا تمیزکاری سقف فشار زیادی به دیسکها و اعصاب گردن وارد میکند و میتواند باعث فتق دیسک شود. بهتر است این حالات را کاهش دهید یا به حداقل زمان ممکن محدود کنید. رعایت وضعیت مناسب گردن، به ویژه هنگام نگاه کردن به بالای سر یا استفاده طولانی از لپتاپ و موبایل، برای سلامت گردن حیاتی است.
تقسیم کار و برنامهریزی
خانه تکانی گروهی بهتر از انجام آن به صورت انفرادی است. تقسیم وظایف بین اعضای خانواده فشار روی یک نفر را کاهش میدهد و روند کار سریعتر و ایمنتر پیش میرود. کارهای سنگین مانند جابهجایی وسایل یا نظافت ارتفاع بالا، به افراد با قدرت بدنی بیشتر واگذار شود و اعضای خانواده به صورت چرخشی فعالیت کنند. این روش باعث میشود فعالیتها راحتتر و با ریسک کمتر انجام شود.
استفاده ایمن از شویندهها
ترکیب وایتکس با سایر شویندهها گاز کلر تولید میکند که برای سیستم تنفسی مضر است. همواره از شویندههای معتبر استفاده کنید و محیط را تهویه کنید. اگر مواد شوینده وارد چشم شد، حداقل ۲۰ دقیقه با آب شستشو دهید. همچنین استفاده از دستکش و ماسک هنگام کار با شویندههای قوی ضروری است تا از آسیب پوست و ریهها جلوگیری شود.
جمعبندی
خانه تکانی بدون درد و آسیب، نیازمند رعایت نکات ساده اما مؤثر است:
تقسیم زمان کار
بلند نکردن اجسام سنگین
مراقبت از گردن و شانه
استفاده درست از نردبان
تهویه مناسب
استراحت کافی
رعایت این اصول نه تنها از آسیبهای عضلانی جلوگیری میکند، بلکه تجربهای سالم و لذتبخش از آمادهسازی خانه برای سال نو فراهم میسازد. با برنامهریزی، همکاری اعضای خانواده و رعایت نکات ایمنی، میتوانید خانهای تمیز و سالم و بدنی سالم داشته باشید.