به گزارش اصفهان زیبا؛ در روزهای اخیر، نام «هانتاویروس» توجه بسیاری از مردم را به خود جلب کرده است. همین موضوع نگرانیهایی را ایجاد کرده، اما متخصصان تأکید میکنند این ویروس پدیده جدیدی نیست و سالهاست در نقاط مختلف جهان وجود دارد. بنابراین، شناخت درست این بیماری و راههای پیشگیری از آن، میتواند نگرانیها را کاهش دهد و سطح ایمنی جامعه را افزایش دهد. حال در این باره میتوانید توضیح لازم را از زبان دکتر فرزین خوروش، متخصص بیماریهای عفونی و مدیر گروه بیماریهای عفونی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان بخوانید..
هانتاویروس یک بیماری پاندمیک یا جهانی نیست و موارد آن معمولاً پراکنده و مرتبط با افزایش جمعیت جوندگان است. تغییرات اقلیمی میتواند باعث افزایش دورهای این بیماری شود(به دلیل افزایش جمعیت جوندگان).
در ایالات متحده سالانه حدود ۲۰ تا ۵۰ مورد از این بیماری گزارش میشود. در کشورهای آمریکای جنوبی(آرژانتین، شیلی) و همچنین در آسیا(چین با هزاران مورد سالانه)، کره جنوبی و روسیه نیز موارد ابتلا گزارش شده است. کشورهای شمالی و مرکزی اروپا مانند فنلاند و آلمان بیشترین گزارشها را دارند.
در تاریخ ۴ می ۲۰۲۶، هفت مورد(دو مورد تأیید آزمایشگاهی هانتاویروس و پنج مورد مشکوک) شناسایی شد که این افراد مسافرانی بودند که از آرژانتین با یک کشتی کروز در اقیانوس اطلس در حال سفر بودند. از میان این افراد، سه نفر جان خود را از دست دادهاند و یک نفر نیز در آفریقای جنوبی در بخش مراقبتهای ویژه بستری است.
منشاء هانتاویروس
هانتاویروسها گروهی از ویروسها هستند که عمدتاً در بدن جوندگان زندگی میکنند. این ویروسها بیشتر در موشهای صحرایی و برخی گونههای خاص جوندگان یافت میشوند و بدون ایجاد بیماری در حیوان، در بدن آن باقی میمانند.
در مقابل، انسان زمانی در معرض خطر قرار میگیرد که با ترشحات آلوده این حیوانات تماس پیدا کند. نکته مهم این است که این ویروس برخلاف بسیاری از بیماریهای ویروسی، معمولاً از حیوان به انسان منتقل میشود و انتقال آن بین انسانها بسیار نادر است. به همین دلیل، هانتاویروس بهعنوان یک پاندمی جهانی شناخته نمیشود.
راههای انتقال هانتاویروس
مهمترین مسیر انتقال این ویروس، استنشاق ذرات آلوده در هواست.
زمانی که ادرار، بزاق یا مدفوع جوندگان خشک میشود، ذرات آن در هوا پخش خواهد شد و افراد با تنفس این ذرات در معرض ابتلا قرار میگیرند.
علاوه بر این، تماس مستقیم با سطوح آلوده یا گازگرفتگی توسط حیوان آلوده نیز میتواند باعث انتقال ویروس شود. در نتیجه، افرادی که در محیطهای روستایی، انبارها، ساختمانهای متروکه یا فضاهایی با احتمال حضور جوندگان فعالیت دارند، بیشتر در معرض خطر قرار میگیرند.
علائم هانتاویروس
علائم این بیماری بسته به نوع ویروس متفاوت است، اما معمولاً با نشانههایی شبیه آنفلوآنزا آغاز میشود. تب ناگهانی، درد عضلانی، خستگی و سردرد از علائم اولیه هستند.در ادامه، ممکن است تهوع، استفراغ و درد شکمی نیز ظاهر شود. در موارد شدیدتر، ویروس میتواند به ریهها یا کلیهها آسیب بزند.
برای نمونه، «سندروم ریوی هانتاویروس» باعث تنگینفس شدید میشود و در برخی موارد خطر مرگ را به همراه دارد. از سوی دیگر، نوع کلیوی این بیماری عملکرد کلیهها را کاهش میدهد و مشکلات جدی ایجاد میکند.
میزان شیوع
کارشناسان حوزه سلامت اعلام میکنند که هانتاویروس نسبتاً نادر است. هر سال هزاران مورد ابتلا در جهان گزارش میشود، اما این عدد در مقایسه با بسیاری از بیماریهای عفونی پایینتر است.
با این حال، شدت بیماری در برخی موارد بالاست. در برخی مناطق، نرخ مرگ به بیش از ۳۰ درصد میرسد، بهخصوص زمانی که تشخیص دیر انجام شود. بنابراین، مراجعه سریع به پزشک در صورت مشاهده علائم اهمیت زیادی دارد.
آیا هانتاویروس خطرناک است؟
در حال حاضر، متخصصان تأکید میکنند که این ویروس تهدید گستردهای برای عموم مردم محسوب نمیشود. این بیماری بهصورت پراکنده و اغلب در ارتباط با افزایش جمعیت جوندگان دیده میشود.
با این حال، رعایت نکات بهداشتی نقش مهمی در کاهش خطر دارد. در واقع، افزایش آگاهی عمومی مهمتر از ایجاد نگرانی است.
راههای پیشگیری ازهانتاویروس
ابتدا از تماس مستقیم با جوندگان، چه زنده و چه مرده، خودداری کنید. سپس هنگام تمیز کردن مکانهای مشکوک، حتماً ماسک و دستکش بپوشید. فضاهای بسته، بهویژه مکانهایی که مدت طولانی استفاده نکردهاید، را بهخوبی تهویه کنید. مواد غذایی را اصولی نگهداری کنید، راههای ورود جوندگان به خانه را ببندید و زبالهها را بهصورت منظم جمعآوری کنید. این اقدامات خطر ابتلا را بهطور چشمگیری
کاهش میدهد.
جمعبندی
در مجموع، هانتاویروس بیماری جدیدی نیست، اما آگاهی درباره آن اهمیت زیادی دارد. این ویروس عمدتاً از طریق جوندگان به انسان منتقل میشود و با رعایت اصول بهداشتی میتوان خطر آن را تا حد زیادی کاهش داد.
در نهایت، در دنیایی که اخبار سلامت به سرعت منتشر میشود، حفظ آرامش و استفاده از منابع معتبر اهمیت زیادی دارد. رعایت بهداشت فردی و محیطی همچنان سادهترین و مؤثرترین راه برای مقابله با بسیاری از بیماریها، از جمله هانتاویروس، محسوب میشود.