به گزارش اصفهان زیبا؛ آزادان یکی از محلههای پهنه ماربین بوده است. زایندهرود به واسطه مادیها در آن جریان داشته و جریان این رودخانه در دل محله، باعث شکلگرفتن زندگی شده است. مردمان این خطه در پناه زایندهرود، خاک را کشت میکردند و باعث سرسبزی و نشاط محله شده بودند.
جاریشدن آب در جویهای محله، باعث شکلگیری راه عبورومرور و ساخت خانهها در طول مسیر شده بود که امروز در محله اثر این گذرها و کوچههای باریک و مارپیچ هنوز پابرجاست. با آنکه تغییرات شهری در محله آزادان راه پیدا کرده؛ اما وقتی وارد محله میشوی هنوز میشود بهخوبی ساختار قدیم محله را دید.
این کوچهها باریک و گذرهای پیچدرپیچ که روزی قدمزدن در آن برای مردم لذتبخش بود، امروز به مشکلی برای محله بدل شده است؛ چون این شکل از کوچه با عبورومرور خودرو و افزایش سطح رفتوآمد در محله سنخیت ندارد و مشکلاتی برای اهالی به وجود آورده است. شکلگرفتن محله به دنبال خط آب و جویها، باعث ترسیم فضایی شده است که متناسب با روند زندگی امروزی و نوع زندگی مردم نیست.
محله وسعت پیدا کرده و رفتوآمد به دلیل افزایش جمعیت، بیشتر شده است؛ اما کوچهها با پیچوخمهای زیاد به گلوگاه تبدیل شده و خطرآفرین شده است. در بسیاری از این کوچهها چیزی بهعنوان پیادهرو تعریف نشده و عبور کودکان و سالمندان در این کوچههای باریک، با توجه به اینکه علائم ترافیکی هشداردهنده در این معابر هم تقریباً نصب نشده، خطرناک است.
کشاورزی و باغداری شغل مردم محله بوده است؛ اما این روزها دیگر تقریباً اثری از زمینهای سرسبز نمیبینیم. برخی از این زمینها به دلیل خشکسالی و تغییر کاربری، به ساختمان تبدیل شدهاند و برخی دیگر بهصورت بایر رهاشدهاند و منبعی برای ریزگردها و یا تجمع نخاله و زباله. زمینهای بلاتکلیف بایر در دل محله، با توجه به کمبود شدید آب باید تعیین تکلیف شوند تا از وضعیت ناخوشایند امروز خارج شوند.
بقایای خانههای خشت و گلی با سقفهای چوبی که بینصیب از تخریب نبودهاند، نشان از قدمت ساختمانهای محله دارد. دیوارهای نیمهخرابه و سقفهای ویران که به دلیل بیتوجهی به بناها، در گوشهوکنار محله دیده میشوند، امروز در زمره بافت فرسوده به شمار میآیند؛ بافتهای فرسودهای که در بعضی از گذرها چهره نازیبای به محله دادهاند و در بعضی مواقع خطرآفرین هم هستند.
در محلههای بومی و قدیمی، قشر سالمند آمار فراوانی دارند. آنها طبق فرهنگ بومی محله، ساعاتی از روز را در کنار هم میگذرانند. در محله آزادان هم به دلیل بومیبودن و نسبتهای متعدد فامیلی، مردم به این دورهمیها بیشتر علاقه دارند؛ اما به دلیل بافت محله به مکانهای مناسب که شامل صندلی و میز برای دورهمی و امکانات مناسب برای سالمندان باشد، توجه کافی نشده است.
بوستان آزادان که در کنار یک جوی قدیمی طراحی شده، یکی از مکانهایی است که در ساعات عصر شاهد حضور و تجمع مردم محله است؛ اما این بوستان کوچک هم امکانات مناسب برای نشستن و دورهمی ندارد. سرویس بهداشتی و شیر آب، یکی از نیازهای مردم در این بوستان است.
یکی دیگر از مشکلات این بوستان درختهای کهنسالی است که برخی از آنها به دلیل خشکسالیهای اخیر پرخطر شدهاند و هر لحظه امکان فرود دارند. حتی یکی از این درختها مدتی قبل، به دلیل پوسیدگی سقوط کرده و به یک خودرو آسیب زده است. بنا به گفته اهالی محله، اگرچه در این بوستان چاه عمیقی وجود دارد؛ اما آبیاری درختها بهدرستی انجام نمیشود.
دسترسینداشتن به برخی خدمات شهری مثل درمانگاه، یکی دیگر از مشکلات محله آزادان است. مشکل ترافیکی و خطرآفرینبودن تقاطع در خیابان بهشت و کمبود نور در معابر محله و البته خیابان بهشت، هم از جمله دیگر مشکلاتی بود که محلیها به آن اشاره کردند.