به گزارش اصفهان زیبا؛ در میانه تقابلهای ژئوپلیتیک و نوسانهای شدید اقتصادی، حمیدرضا فولادگر، نماینده سابق مردم اصفهان در مجلس شورای اسلامی و رئیس شورای راهبردی بهبود محیط کسبوکار، تشکیل یک «سپر دفاعی مشترک» میان مدیران و کارفرمایان را برای جلوگیری از بیکاری و ورشکستگی دستهجمعی ضروری دانست.
او با الگوگیری از تجربههای دوران دفاعمقدس و پیروزی انقلاب، خواستار استفاده عملی از ظرفیتهای مازاد (مانند انبارها و ناوگان حملونقل) و تأخیر در وصول مطالبهها بهصورت داوطلبانه شد.
نماینده سابق مردم اصفهان در مجلس شورای اسلامی با معرفی پلتفرم جدید «هوای کسبوکار هم را داریم» بهعنوان ابزاری برای اشتراکگذاری منابع، تأکید کرد تنها با همدلی مدیران و حمایت صنایع بزرگ از زنجیره تأمین، میتوان از عمیقترین بحرانهای اجتماعی و اقتصادی عبور و دوران بازسازی را با ثبات اقتصادی آغاز کرد. در خصوص برونرفت از بحرانهای اقتصادی در زمان جنگ و پسازآن، «اصفهانزیبا» گفتوگویی با حمیدرضا فولادگر، نماینده سابق مردم اصفهان در مجلس شورای اسلامی و رئیس شورای راهبردی بهبود محیط کسبوکار، انجام داده است که در ادامه میخوانید.
جنابعالی بهعنوان یکی از سکانداران اقتصاد استان، در شرایط فعلی که سایه تقابلهای جنگی و شوکهای اقتصادی روی بازار سنگینی میکند، چرا معتقدید که دوره «رفتار جزیرهای» و رقابتهای سنتی گذشته است؟ تعریف شما از «همدلی اقتصادی» برای عبور از این مقطع حساس چیست؟
در شرایط حساس اقتصادی در دوران گذار از جنگ به پساجنگ، تغییر رویکرد از مدلهای صرفا رقابتی بهسمت مدلهای «همدلی اقتصادی و اجتماعی» ضروری است. با توجه به اقتضاهای دوران جنگ و نیاز مبرم به بازسازی، رعایت اصل «مواسات» و ملاحظههای انسانی باید در اولویت سیاستگذاریها قرار گیرد. در این راستا، ضمن پذیرش اینکه اقتصاد دارای ضوابط، شاخصها و نظارتهای رگولاتوری (تنظیمگری) مبتنی بر عرضه و تقاضاست، در شرایط بحرانی و دوران بازسازی، اصل «رعایت حال یکدیگر» و همدلی اجتماعی، جایگاه ویژهای پیدا میکند. این رویکرد جدید، میتواند زیربنای فعالیتهای اجتماعی و پویشهای خیرخواهانه (نظیر پویشهای همدلی) باشد که در مسیر کاهش فشار بر جامعه و حمایت از آسیبدیدگان شکل میگیرند. در شرایط عادی، اقتصاد بر پایه رقابت، عرضه، تقاضا و نظارتهای رگولاتوری حرکت میکند؛ اما در دوران جنگ و مرحله حساس بازسازی، اصل دیگری حاکم میشود: اصل مواسات و همدلی اقتصادی. اکنون زمان آن است که به جای تمرکز صرف بر فرمولهای خشک اقتصادی، بر رعایت حال یکدیگر و همدلی اجتماعی تمرکز کنیم تا بتوانیم از پس چالشهای دوران پساجنگ برآییم. در دوران جنگ و پسازآن، اقتصاد فقط بحث عرضه و تقاضا و رقابت نیست؛ بحث «همدلی» است.
با توجه به اختلالهای احتمالی در زنجیره تأمین و لجستیک کسبوکارها (بهویژه کارخانهها) چگونه میتوانند بهصورت عملی به هم کمک کنند؟ آیا بهاشتراکگذاشتن ظرفیتهای خالی مثل انبارها، ناوگان حملونقل یا حتی مواد اولیه مازاد بین دو کارخانه رقیب، در این شرایط یک الزام است یا یک انتخاب؟
ضروری است که شرکتها در این دوره از ظرفیتهای مشترک یکدیگر استفاده کنند؛ ظرفیتهایی مانند انبارها یا مازاد مواد اولیه. شرکتهایی که به دلیل آسیبهای جنگ، در زنجیره تأمین دچار اختلال شدهاند، باید شناسایی شوند و در اولویت قرار گیرند؛ همچنین شرکتهایی که با وجود تمام مشکلات، تولید و نیروی کار خود را حفظ کردهاند، باید در اولویت باشند. آنها میتوانند با همافزایی، همکاری و همگرایی، این دوران را به دورهای واقعا ماندگار تبدیل کنند. درنهایت، وقتی شرایط عادی شد، طبعا همان ضوابط عادی، رقابتها و بحثهای اقتصادی عرضه و تقاضا جایگزین خواهد شد.
در فضای بازار، اعتبار، چوبخط و چک حرف اول را میزند. وقتی نوسانهای جنگی باعث کاهش نقدینگی میشود، بازاریان چگونه میتوانند با زنده کردن سنت مداراکردن در وصول مطالبهها، از یک دومینوی ورشکستگی و زمینخوردن همصنفان خود جلوگیری کنند؟
طبعا ما تجربه دورانی را داریم که منجر به پیروزی انقلاب اسلامی و جنگ تحمیلی هشتساله در بازارها و کسبوکارها شد. در آن مقاطع، اصناف، بازاریان، فعالان کسبوکار و تولیدکنندگان به نحوی با همدلی، مواسات و با رعایت حال یکدیگر، شرایط فعالان کسبوکار را بررسی میکردند. اگر واحد صنفی، واحد صنعتی یا مقاصدی در بازار دچار مشکل یا تأمین نقدینگی و مشکلاتی در گردش کار و کسبوکارش شده بود، آنها را در مقاطعی حمایت میکردند و بهنوعی،هوای همدیگر را داشتند. پس از گذشت زمانی که شرایط عادی میشد، آن واحدهایی که تحت حمایت قرارگرفته بودند، میتوانستند بهتدریج تعهدهای خود را انجام دهند. ما دو خاطره خوب از این مسئله داریم: هم دوران منتهی به پیروزی انقلاب اسلامی در سال ۵۷ و هم دوران دفاع مقدس هشتساله. این مدل البته میتواند با شرایط امروز و با لحاظ کردن فضای فعلی کسبوکار، بهروز شده و با روشها و مدلهای جدید پیشنهاد شود؛ مثلا از طریق همین پویش کسبوکار با عنوان «هوای کسبوکار هم را داریم» و همچنین از تجربههای پیشکسوتهای حاضر استفاده شود.
معمولا در شوکهای اقتصادی اولین فشار به نیروی انسانی و کارگران (با تعدیل نیرو) وارد میشود. مدیران و کارفرمایان چگونه میتوانند با همفکری و حمایت از یکدیگر، سپر دفاعی بسازند تا چرخ تولید بخوابد، اما سفره کارگر کوچک نشود؟
در شرایط کنونی واحدهای صنعتی که آسیب مستقیم به خط تولیدشان رسیده، طبعا باید از طریق حمایتهای دولت یا فعالیتهایی که در حال حاضر دارند، بهصورت دفعهای و صلحآمیز (از طریق تشکیل صندوقهایی مثلا برای بازسازی) در اولویت قرارگیرند و با این مسئله که مواد اولیه یا اختلالهای زنجیره تأمین، مشکل پیدا میکنند و با این احتمال که نیروهایشان بیکار شوند، واقعا باید آنها را تشویق کرد تا هرچند بهصورت موقت (چندماهه) تا آنجایی که مقدور است، نیروهایشان حفظ شوند و به این بیکاری دامن نزنند؛ هرچند یک ضرر کوتاهمدت را تحمل کنند؛ این کار سود بلندمدت دارد. بههرحال اگر موضوع بیکاری به نحوی مدیریت نشود و این موج فزاینده شود، طبعا ضررهای اقتصادی و اجتماعی، برای کل کشور خواهد داشت و دامنگیر همه فعالان اقتصادی و واحدهای صنعتی خواهد شد. اگر در این دوره با همدلی، صبر و شکیبایی، مقرر شود همه تلاش کنند در خصوص تعدیل نیرو اقدام نکنند و با کمک، همفکری، همکاری و مواسات با همدیگر از این مقطع عبور کنند، انشاءالله با برنامه بازسازی که پس از جنگ خواهد شد، طبعاً بسیاری از این واحدهای صنعتی و واحدهای کسبوکار فعال میشوند و میتوانند این دوره رکود را جبران کنند.
استان اصفهان قطب صنایع مادر و هلدینگهای بزرگ است. در یک جنگ اقتصادی، صنایع بزرگ چه رسالتی در قبال کارگاههای کوچکتر و تأمینکنندگان خرد دارند؟ چگونه یک کسبوکار بزرگ میتواند نقش «تکیهگاه» را برای اصناف آسیبپذیرتر بازی کند؟
اصفهان مجموعهای از واحدهای صنعتی کوچک، متوسط و بزرگ دارد که چند واحد بزرگ آن در معرض آسیب قرار گرفته و کموبیش در حال بازسازی و بازگشت به چرخه اقتصادی است. از سوی دیگر، کسبوکارها باید از محصولات موجودشان و ظرفیت محصولات حاضر در بازار استفاده کنند که قطعا این زمان، دوران رکود خواهد بود. این واحدها با فعالکردن مراحل تولید و استفاده از ظرفیتهای موجود در حد اولیه، میتوانند به ثبات بازار و رفع اختلالهای زنجیره تولید کمک کرده و تولید شرکتهایی را که در این زنجیره هستند، حفظ کنند. این واحدها با توجه به بنیه مالی بهتری که دارند، بهرغم اینکه آنها هم آسیب دیدهاند،میتوانند طبعا کمک کنند که این زنجیره تأمین از بالادست (صنایع مادر و بزرگ) تا پاییندست (صنایع متوسط و کوچک) بههمپیوسته ادامه پیدا کند.
اتخاذ تصمیمهای هیجانی، احتکار یا ناامیدی مطلق یکی از آفتهای شرایط بحرانی است. بزرگان و ریشسفیدان هر صنف چطور میتوانند بهعنوان لنگرگاه آرامش عمل کرده و به جوانترها و استارتاپها یادآوری کنند که بازار ما روزهای سختتر از این را هم پشت سر گذاشته است؟
پیشکسوتان، باسابقهها، معتمدان و افراد قابلاعتمادی که دوران قبل از انقلاب، دوران پیروزی و ابتدای انقلاب، دوران دفاعمقدس هشتساله و همچنین برخی از تحریمهای سالهای قبل را تجربه کردهاند، دقیقا میتوانند بهعنوان یک سنگر و یک محل آرامش برای کسبوکارها عمل کنند. آنها میتوانند هم با ذکر تجربهها و خاطرههای خودشان و هم با اشتراکگذاری این تجربهها و بهروزرسانی آنها با شرایط جدید کسبوکار، به این پویش کمک اساسی کنند.
در راستای همین ضرورتهایی که بیان کردید، پویش استانی «هوای کسبوکار هم را داریم»، پلتفرمی برای اشتراکگذاری امن منابع (از لجستیک تا انبار و نیروی انسانی) راهاندازی شده است. ارزیابی شما از این ابتکار عمل چیست و چه توصیهای به مدیران و فعالان اقتصادی برای پیوستن به این شبکه حمایتی دارید؟
قطعا ابتکار خیلی خوبی است. از تریبون این رسانه از همه فعالان اقتصادی، کسبوکارها، اصناف، شرکتهای کوچک و بزرگ، تولیدکنندگان، بازرگانان و تعمیرکنندگان دعوت میکنم به این پویش بپیوندند. این کار خوب، اگر داوطلبانه در استان اصفهان انجام شود، نتیجه خواهد داد. با توجه به اینکه استانهای دیگر هم برخی خودشان در این مسیر هستند و برخی در جریان کارهای اصفهان قرار میگیرند، این پویش میتواند در همه کشور راهاندازی شود تا به عبور از این دوران کمک کند.
اگر در این روزهای پرالتهاب بخواهید فقط یک جمله یا یک توصیه برادرانه به مدیر یا کاسبی داشته باشید که احساس تنهایی میکند و به فکر تعطیل کردن و پایین کشیدن کرکره مغازهاش افتاده است، آن جمله چیست؟
عزیزان فعال در حوزه اقتصاد، کاسبان، تولیدکنندگان، بازرگانان گرامی؛ این دوران سخت حتما خواهد گذشت و طبعا افرادی سربلند بیرون میآیند که توانستهاند با همدلی، همفکری، مواظبت، مساعدت و رعایت حال همدیگر، راه عبور از مشکلات را هموارتر کنند. به یاری خدا با تلاش شما و عنایات امام زمان (عجلالله تعالی فرجه الشریف)، حتما پیروز خواهیم شد و این شرایط را پشت سر خواهیم گذاشت.