به گزارش اصفهان زیبا؛ شبکه دلالان، بسازبفروشها و املاکیهای هر منطقه اساسا اجازه فروش یک ملک زیر قیمت و پایین آمدن قیمت منطقه را نمیدهند.
دلالان با ایجاد التهاب در بازارهایی مانند مسکن از آب گلآلود ماهی صید کرده و از طریق پلتفرمهایی که نظارتی بر بستر آنها انجام نمیشود، اقدام به ثبت آگهیهایی میکنند که به طور ساختگی، قیمتها را بالا برده و از جو ایجاد شده دنبال سود هستند.
در سالهای اخیر، پلتفرمهای آنلاین مانند دیوار و شیپور نقش پررنگی در معاملات مسکن ایفا کردهاند. این پلتفرمها با فراهمکردن بستری گسترده برای آگهی، به یکی از اصلیترین مراجع جستجو برای خریداران و فروشندگان مسکن تبدیل شدهاند.
از یک سو، این پلتفرمها با نمایش تعداد زیادی آگهی، بهخصوص در شهرهای بزرگ، میتوانند به معیاری برای سنجش قیمت تبدیل شوند. خریداران و فروشندگان با مشاهده قیمتهای اعلام شده برای واحدهای مشابه، انتظارات قیمتی خود را تنظیم میکنند.
این امر میتواند به شکلگیری یک “قیمتسازی” مجازی منجر شود، جایی که قیمتها در فضای آنلاین، بر قیمتهای واقعی در بازار تأثیر میگذارند.
بستری برای سوداگران
ازسویدیگر، برخی کارشناسان معتقدند که این پلتفرمها بستری را برای سوداگران و دلالان فراهم میکنند تا با آگهیکردن ملکهایی که وجود خارجی ندارند یا با قیمتهای گزاف، به انتظارات تورمی دامن بزنند. این موضوع بهخصوص در مورد بازارهای پرنوسانی مانند مسکن و خودرو صادق است. حذف قیمت از آگهیها در این پلتفرمها که گاهی با دستور مقامات قضایی صورتگرفته، تلاشی برای کنترل این پدیده بوده است، اما به نظر میرسد که تأثیر آن بر روند کلی قیمتها محدود بوده است.
مدیرکل دفتر اقتصاد مسکن نیز پیشتر از حذف آگهیهای مسکن از دو پلتفرم دیوار و شیپور خبر داده و دلیل آن را استفاده دلالان و سوداگران از این بستر برای معرفی املاک غیرواقعی عنوان کرده بود. این اظهارات نشان میدهد که نگرانی از تأثیر این پلتفرمها بر بازار مسکن، از سوی نهادهای مسئول نیز وجود دارد.
به نظر میرسد دیوار و شیپور بیشتر بهعنوان بازتابدهنده نوسانات بازار عمل میکنند، اما درعینحال، با فراهمکردن بستری برای نمایش قیمتها و همچنین ایجاد فضایی برای سفتهبازی، میتوانند به طور غیرمستقیم بر روند قیمتگذاری و در نهایت گرانی مسکن تأثیر بگذارند.این پدیده نیازمند بررسیهای دقیقتر کارشناسانه و همچنین اتخاذ راهکارهایی از سوی نهادهای ناظر برای شفافسازی بیشتر بازار و جلوگیری از سوءاستفاده احتمالی است.«
به دلیل التهابآفرینی پلتفرمها، قیمت مسکن طی ۲ هفته بهاندازه یک سال افزایش یافت که میتوان گفت تقریباً بیسابقه است؛ یک پرش قیمت بسیار عجیبوغریب که هیچگونه پشتوانه منطقی و حتی ردپای عینی در معاملات ندارد.» این را علی فرنام، پژوهشگر مسکن و شهرسازی به تسنیم گفته است. به گفته فرنام، یک تفاوت بسیار زیاد و فزاینده میان قیمتهای پیشنهادی یا اعلامی (که عمدتاً روی پلتفرمهای آنلاین مطرح میشود) با آن چیزی که در واقعیت معامله میشود، شکلگرفته است. این در حالی است که با کاهش چشمگیر معاملات مسکن مواجه هستیم، آن هم در فصلی که بهطور سنتی جزو مقاطع پررونق بازار بوده و همواره معاملات زیادی در آن به ثبت میرسیده است.
فرنام با اعلام اینکه “در زمان حاضر دو شاخص کاملاً متضاد در بازار مسکن در حال حرکت است.”، توضیح داده است «در این بازار معاملات به حداقل خود رسیده است، اما قیمتها پرشهای زیادی داشته است که این وضعیت صرفاً در سطح اعلام و پیشنهاد سایتها خود را نشان میدهد.»
قیمتها با الگوریتمهای مجازی ساخته میشوند
بدون حضور واقعی عرضه و تقاضا در دفاتر معاملات، قیمتها با الگوریتمهای مجازی ساخته میشوند. این روند فراتر از مدیریت سنتی بنگاهها بستر را برای التهابآفرینی در بازار اجاره مسکن فراهم کرده است.
مسکن، فراتر از یک کالای تجاری، یکی از اصلیترین ستونهای امنیت اجتماعی و آرامش روانی شهروندان است. نوسانات بیضابطه در قیمت مسکن و اجارهبها، بیشتر ناشی از غفلت از نظارت بر پلتفرمهای دیجیتال و فعالیتهای غیرکارشناسی برخی بازیگران بازار است که منجر به ایجاد نارضایتیهای و گرانی در جامعه میشود.
برای جلوگیری از هرجومرج و کنترل التهاب بازار، نیاز به یک بازنگری ساختاری در فرایندهای ثبت، ارزشگذاری واقعی قیمت آپارتمان و نظارت بر معاملات مسکن احساس میشود. بحران فعلی بخش از آنکه ناشی از نبود شفافیت در معاملات سنتی و آگهیهای ملک در فضای مجازی است، باید از طریق الزام به استفاده از سامانههای رسمی (مانند کاتب و خودنویس، سامانه خاص معاملات مسکن) ثبت آگهی و فایل معاملات مدیریت شود و الزام ثبت آگهی ملک (اعم از اشخاص حقیقی و حقوقی) باید صرفاً از طریق سامانههای رسمی و تحت نظارت مستقیم قوه قضائیه سازمان اسناد و املاک با مشارکت هوش مصنوعی انجام شود.
حذف کامل «قولنامههای دستی» و معاملات غیررسمی، اولین قدم برای جلوگیری از گرانی بیضابطه و قیمتگذاری غیرکارشناسی ملک است.
سالهای انتظار برای خرید مسکن افزایش یافته است. خرید ملک برای بسیاری از اقشار جامعه، حالا یک رؤیاست. رؤیایی دور از دسترس. رشد قیمت مسکن در بسیاری از کلان شهرها تخت تأثیر فعالیت دلالان قرار گرفته است. به نظر می رسد هیچ سازوکار نظارتی وجود ندارد و قیمت مسکن بی ضابطه رشد می کند. گویا دست های پشت پرده مانع از این می شود که ملک، با قیمت منصفانه به دست مصرف کننده برسد. با وجود اینکه فعالیت دلالان و واسطه ها و نقششان در تعیین قیمت ها، بارها رسانه ای شده است اما عزمی جدی برای مقابله با مافیای تعیین قیمت مسکن نیست.
یک کارشناس مسکن به اصفهان زیبا گفت: مرجع عموم مردم برای انجام خرید و فروش ملک، همین پلتفرم هاست و بیشتر افراد، با مراجعه به این پلتفرم ها، قیمت را تعیین و اعلام می کنند.مهدی مرادی عنوان کرد: افراد سودجو با چندین پنل کاربری، قیمت های متفاوتی را درج میکنند.
به عنوان مثال فردی که سودجوست ملکی که ارزش واقعی اش متری ۵۲ میلیون تومان است را با ثبت قیمتی متفاوت می فروشد. مرادی عنوان کرد:این فرد سودجو قیمت هر مترمربع آپارتمان را با قیمت های مختلف، ۵۵ میلیون تومان، ۵۸ میلیون تومان، ۶۰ میلیون تومان در پنل های مختلف، ثبت می کند و یک پنل با قیمت زیر ۵۵ میلیون تومان مثلا با قیمت ۵۲ میلیون تومان اعلام می کند، در این شرایط، خریداران با بررسی قیمت های مختلف، سراغ همان پنل زیر ۵۵ میلیون تومان می روند و به سرعت ملکش، آنهم با ارزش غیرواقعی، فروخته می شود.
این کارشناس مسکن تصریح کرد: این چالش قیمت های غیرکارشناسی که پایه و اساسی ندارد در دیوار به وفور دیده می شود. اصالت این آگهی ها هم توسط هیچ کارشناسی سنجیده نمی شود. در کمال تأسف، این آگهی ها در دیوار منتشر می شوند و قیمت بازار را تعیین می کنند.