به گزارش اصفهان زیبا؛ در جنگ رمضان با اولین برخورد موشک به شهر، وقتی هنوز تکههای ترکش از اصابت در هوا معلق بود، اولین نیروهایی که وسط معرکه حاضر شدند، نیروهای آتشنشانی بودند.
حضور بهموقع و بالابودن آمادگی و البته مجهزبودن، رمز یک عملیات موفق برای این نیروهاست. سازمان آتشنشانی و خدمات ایمنی اصفهان، در جنگ رمضان در کنار تمام خدماتی که برای حوادث احتمالی شهر میداد، با حضور حداکثری در محل اصابتها قرار میگرفت و در کنار مردم به خدمترسانی در شرایط ویژه جنگ مشغول بود. آتشپاد دوم امید باقری، مدیرعامل سازمان آتشنشانی و خدمات ایمنی شهرداری اصفهان، از تلاشهای نیروهای آتشنشانی در جنگ رمضان میگوید.
آمادگی برای جنگ و تدوین نقشه راه
باقری در با تاکید بر اینکه چندماه قبل از جنگ سطح آمادگی را بالا برده بودند و برنامهریزیهای لازم را برای این شرایط انجام داده و سناریوهای محتمل را حتی فراتر از شرایطی که در ادامه رخ داد، بررسی کردهاند، میگوید:« برای تمام وضعیتهای احتمالی، نقشه راه مشخص و برنامههای عملیاتی دقیق تدوین و همه مواردی که امکان وقوع آن در سطح شهر وجود داشت، بهطور کامل ارزیابی شده بود. از همان لحظات نخست وقوع حملات نیز آمادگی کامل در سازمان وجود داشت؛ بهطوریکه از شب قبل از آغاز حوادث، وضعیت آمادهباش برقرارشده بود و تمام نیروها و بخشهای عملیاتی با آمادگی کامل در وضعیت خدمت قرار داشتند.
او در ادامه اضافه میکند:«هیچیک از اقدامات و عملیاتها بدون برنامه و تدبیر قبلی انجام نشد و تمام مأموریتها بر اساس برنامهریزیهای ازپیشتعیینشده پیش رفت. از ابتدای وقوع حملات تا پایان آتشبس و در طول حدود ۴۰ روز جنگ رمضان، درمجموع ۸۶ عملیات انجام شد و این در حالی بود که مأموریتهای روزمره آتشنشانی، شامل عملیاتهای امداد و نجات و اطفای حریق که بهطور میانگین روزانه حدود ۴۰ عملیات را شامل میشود، بدون وقفه و همچون گذشته ادامه پیدا کرد.»
بنا به گفته باقری، عملیاتها در جنگ رمضان به دو صورت، نجات مستقیم و غیرمستقیم انجام میگرفت و در همه عملیاتها با دقت بالا صورت گرفت.او ادامه میدهد: « در تمام ۸۶ مأموریت انجامشده، اگر در هر یک از وظایف محوله به نیروهای عملیاتی کوچکترین نقص یا کمبود تدبیر وجود داشت، امکان وقوع حوادث و فاجعههای گستردهای در سطح شهر اصفهان بود. نیروهای عملیاتی با بهرهگیری از مهندسی حریق، مدیریت صحیح صحنه، کنترل تهویه و اگزاست و پایش مستمر شرایط، از گسترش بحران جلوگیری کردند و مانع وقوع حوادث گستردهتر شدند.»
در جنگ رمضان نیروهای آتشنشانی بیش از ۴۰۰ نفر از شهروندان را بهصورت مستقیم نجات دادند و بیش از ۱۰ هزار نفر نیز بهطور غیرمستقیم از خطرات احتمالی مصون ماندند و این نجاتهای غیرمستقیم حاصل مدیریت صحیح حریق، کنترل تهویه و اجرای دقیق تدابیر فنی و عملیاتی بوده است.
حضور در محل اصابت در کمتر از 3 دقیقه
نیروی آتشنشانی همیشه تلاش کرده است تا زمان امدادرسانی را به حداقل برساند، این مهم هم در جنگ رمضان مدنظر قرار گرفت و رکوردی متفاوت در حوزه عملیات امدادی به ثبت رسید؛ بهطوریکه نیروهای آتشنشانی اصفهان در کمتر از 3 دقیقه به محل اصابتها اعزام شدند و عملیات امدادرسانی را آغاز کردند.
باقری در خصوص این موفقیت میگوید: این عملکرد حاصل آمادگی کامل نیروها، برنامهریزیهای ازپیشتعیینشده، حضور فرماندهان و مدیران ارشد در خط مقدم عملیات و هماهنگی دقیق میان بخشهای مختلف سازمان بود؛ شرایطی که موجب شد عملیاتها با سرعت، دقت و انسجام بیشتری دنبال شود و نیروهای عملیاتی در کنار فرماندهان خود مأموریتهای محوله را به بهترین شکل ممکن اجرا کنند.»
پایداری ارتباطات در میدان خدمترسانی
مدیرعامل سازمان آتشنشانی و خدمات ایمنی شهرداری اصفهان در ادامه از دستاورد مهم دیگری در آتش نشانی میگوید و ادامه میدهد:« در جریان جنگ رمضان، پایداری ارتباطات عملیاتی و فرماندهی، یکی از مهمترین مؤلفههای مدیریت بحران در آتشنشانی اصفهان بود و در همین راستا، ساختار ارتباطی سازمان تنها بر یک شبکه بیسیم متکی نبود و برای ستاد فرماندهی، فرماندهان عملیاتی و نیروهای حاضر درصحنههای مختلف، چندین کانال ارتباطی پیشبینی و تعریفشده بود. این رویکرد چندلایه موجب شد ارتباط میان بخشهای مختلف سازمان، حتی در شرایط پیچیده و بحرانی نیز برقرار بماند و فرایند هدایت عملیات با اختلال جدی روبهرو نشود.»
او اما با اشاره به این نکته که شرایط جنگی بهطور طبیعی چالشهایی را برای شبکههای ارتباطی به همراه خواهدداشت، خاطر نشان میکند:
«حضور جنگندهها در آسمان شهر و شرایط خاص ناشی از عملیات نظامی، در برخی مقاطع موجب بروز اختلال در شبکه بیسیم سازمان شد؛ موضوعی که از پیش نیز پیشبینیپذیر بود و در بسیاری از بحرانهای مشابه در دنیا تجربه میشود. با وجود تمام محدودیتها و اختلالات مقطعی، هیچ موردی از قطع کامل ارتباطات که موجب اختلال در روند عملیات شود، ثبت نشد؛ همچنین هیچ گزارشی درباره تأخیر در اعزام نیروها، نرسیدن دستورهای ستاد فرماندهی به نیروهای عملیاتی یا اجرانشدن فرمانهای صادرشده بهدلیل مشکلات ارتباطی وجود نداشت. تمام دستورها، پیامها و هماهنگیهای لازم میان ستاد فرماندهی و نیروهای حاضردرصحنه بهموقع منتقل شد و عملیاتها بدون بروز مشکل ناشی از قطع ارتباطات به انجام رسید.»
آسیبدیدن 29 آتشنشان در جنگ
«در جنگ رمضان، منطقه ۶ شهرداری اصفهان بیشترین میزان اصابتها را داشت و بخش عمدهای از عملیاتهای امدادی و آتشنشانی در این محدوده انجام شد. آثار و تبعات مرتبط با سلامت روان برای بخش عمدهای از نیروها اجتنابناپذیر بود و میتوان گفت بیش از ۹۰درصد و حتی شاید تمام نیروها بهنوعی از این شرایط تأثیر پذیرفتند. در حوزه آسیبهای جسمی و جراحتها نیز حدود ۲۹ نفر از نیروهای آتشنشانی بهطورمستقیم دچار آسیب شدند.»
برنامهریزی گسترده برای شرایط بحرانی
آمادهشدن نیروهای خدمترسان و امدادی برای شرایط جنگی و آماده بودن در وضعیت بحرانی در کلانشهرها از اهمیت زیادی برخوردار است، باقری در خصوص این آمادگی اضافه میکند: «پیش از آغاز جنگ رمضان نیز برنامهریزیهای گستردهای برای مدیریت شرایط بحرانی انجام شده بود و حدود پنج ماه پیش از وقوع این حوادث، جلسات تخصصی، مانورهای دورمیزی و بررسیهای دقیق برگزار و سناریوهای مختلف ارزیابی شد. این هماهنگیها کمک کرد تا در شرایط بسیار بحرانی، عملیاتها با اصل پراکندگی نیروها و استفاده از نفرات کمتر در نقاط پرخطر انجام شود و نتیجه این تدابیر آن بود که نیروهای آتشنشانی اصفهان توانستند با وجود حجم سنگین حوادث و مأموریتها، عملکردی موفق و چشمگیر از خود به نمایش بگذارند و از این آزمون دشوار سربلند خارج شوند.»
دردکشیدن کنار مردم
حضور در میدان امدادرسانی و مواجهه با مردمی که در میان آتش و ویرانی هستند، صحنههای دردآوری را جلوی چشم آتشنشانها ترسیم میکند؛ اما با همه این فشار تلاش می کنند تا با تمام قدرت بهترین و سریعترین خدمت را داشته باشند. باقری در ادامه قصهای از این صحنهها را روایت می کند:
«در روزهایی که شهر با صحنههای تلخ ناشی از حملات، تخریبها، جراحتها و شهادتها روبهرو بود، آنچه به نیروهای عملیاتی قوت قلب میداد، همین ارزشهای سازمانی بود که به شکلی عینی و آشکار در رفتار آتشنشانان جلوهگر شد. روحیه ایثار، شجاعت و فداکاری نهتنها موجب استمرار خدمترسانی در شرایط دشوار شد؛ بلکه به یکی از مهمترین عوامل تابآوری و موفقیت آتشنشانی اصفهان در عبور از روزهای بحرانی جنگ رمضان تبدیل شد.در حادثه اصابت موشک به محله هفتون اصفهان، همکاران من بهسرعت در محل حضور یافتند و در مرحله اول آواربرداری با تجهیزات کوچک و سبک، اقدامات اولیه نجات را آغاز کردند. پس از نقطهزنی سگهای تجسس و شناسایی محل وجود فرد در زیر آوار، آتشنشانان با شور و اشتیاق و با استفاده از سرپنجه و دستان خود، خاکها را کنار زدند.در لحظه بیرونآوردن یک مادر که زیر آوار زنده مانده بود، همه حاضران خوشحال و اشکریزان شده بودند؛ اما ناگهان آن مادر سراغ فرزندانش را گرفت و پرسید: شاهین و شاهان من کجا هستند؟ درحالیکه هر دو کودک شهید شده بودند!»