کاهش قیمت نهاده ها ناپایدار است!

زمزمه‌هایی به گوش می‌رسد مبنی بر اینکه واردکنندگان، هزینه‌های ناشی از تأخیر چندماهه در تخصیص ارز را نیز در قیمت تمام‌شده‌ی نهاده‌ها لحاظ می‌کنند؛ موضوعی که باعث شده قیمت نهاده‌های دامی عملاً بر مبنای نرخ ارزی بسیار بالاتر از نرخ رسمی تعیین شود.

به گزارش اصفهان زیبا؛ زمزمه‌هایی به گوش می‌رسد مبنی بر اینکه واردکنندگان، هزینه‌های ناشی از تأخیر چندماهه در تخصیص ارز را نیز در قیمت تمام‌شده‌ی نهاده‌ها لحاظ می‌کنند؛ موضوعی که باعث شده قیمت نهاده‌های دامی عملاً بر مبنای نرخ ارزی بسیار بالاتر از نرخ رسمی تعیین شود.

اما به گفته مدیرعامل اتحادیه سراسری صنعت دامپروران همگام کشور، وضعیت فعلی بازار با کاهش مقطعی قیمت‌ها همراه است؛ با این حال، اگر واردکنندگان به دلیل تداوم زیان از واردات نهاده خودداری کنند، در فصل‌های آینده با کاهش شدید عرضه و افزایش تقاضا، قیمت‌ها رشد انفجاری خواهند داشت.

افزایش مستمر قیمت گوشت و لبنیات در سال‌های اخیر، یکی از جدی‌ترین نگرانی‌های معیشتی خانوارهای ایرانی بوده است. با وجود اینکه نگاه عمومی اغلب تولیدکنندگان را مسئول این گرانی‌ها می‌داند، فعالان صنفی دامداری معتقدند ریشه مشکل در سیاست‌گذاری‌های دولت در تأمین نهاده‌های دامی و کنترل بازار است.
واردات نهاده‌های دامی به‌شدت تحت تأثیر نوسانات ارزی قرار دارد. افزایش نرخ ارز، قیمت نهاده‌های وارداتی را بالا می‌برد و این موضوع به افزایش هزینه تولید محصولات دامی منجر می‌شود. بالا رفتن هزینه‌های واردات نهاده، تولیدکنندگان را با چالش‌های رقابتی مواجه می‌کند و می‌تواند بر قیمت محصولات دامی در بازار داخلی و بین‌المللی اثر بگذارد.

کاهش قیمت‌ها مقطعی است

مدیرعامل اتحادیه سراسری صنعت دامپروران همگام کشور با انتقاد از سیاست‌های فعلی تخصیص ارز و نوسانات بازار نهاده‌ها، به «اصفهان زیبا» گفت: تخصیص ارز یکی از مشکلات مستمر است؛ وضعیت خاص کشور و شرایط جنگی باعث شده است که روند تخصیص ارز مانند شرایط عادی، روان نباشد.جواد آزاد افزود: دولت باید با برنامه‌ریزی دقیق‌تر، فرآیند تخصیص ارز را به‌گونه‌ای مدیریت کند که به‌محض ورود کالا، ارز مورد نیاز تأمین شود؛ موضوعی که در حال حاضر به‌صورت کامل محقق نمی‌شود.
آزاد درباره احتمال کاهش واردات و وقوع بحران عرضه در فصول آینده هشدار داد و گفت: وضعیت فعلی بازار که با کاهش مقطعی قیمت‌ها همراه است، به دلیل زیان‌ده بودن فعالیت واردکنندگان، ناپایدار ارزیابی می‌شود.
او با اشاره به روند سینوسی قیمت‌ها اظهار داشت: «سال گذشته قیمت‌ها به‌گونه‌ای بود که واردکنندگان سود بردند، اما امسال شرایط کاملاً معکوس شده است.» وی توضیح داد: «در حال حاضر قیمت تمام‌شده نهاده‌هایی مانند ذرت، بیش از ۴۰ هزار تومان است، اما در بازار با قیمتی کمتر از این رقم عرضه می‌شود که منجر به متضرر شدن واردکنندگان شده است.»

تبعات ناشی از کمبود احتمالی نهاده در آینده

آزاد بیان کرد: اگر واردکنندگان به دلیل تداوم زیان از واردات نهاده خودداری کنند، در فصل‌های آینده با کاهش شدید عرضه و افزایش تقاضا، قیمت‌ها رشد انفجاری خواهند داشت.
او افزود: سیاست‌گذاری دولت نباید به‌گونه‌ای باشد که واردکننده در یک دوره متحمل زیان سنگین و در دوره‌ای دیگر برخوردار از سود کلان باشد، زیرا این نوسانات در نهایت به قیمت تمام‌شده محصولات پروتئینی ضربه می‌زند.
وی با بیان اینکه قیمت نهاده‌های دامی نسبت به سقف‌های پیشین کاهش قابل‌توجهی داشته است، گفت: کنجاله سویا از بیش از ۱۰۰ هزار تومان به محدوده ۷۰ تا ۸۰ هزار تومان رسیده است؛ همچنین نرخ ذرت از بیش از ۵۰ هزار تومان به حدود ۳۹ تا ۴۰ هزار تومان کاهش یافته و جو نیز به دلیل کاهش تقاضا برای محصول داخلی، به حدود ۳۶ هزار تومان رسیده است.
به گفته مدیرعامل اتحادیه سراسری صنعت دامپروران همگام کشور، اگرچه دامداران در کوتاه‌مدت از پایین بودن قیمت‌ها استقبال می‌کنند، اما این رضایت موقتی است و تبعات ناشی از کمبود احتمالی نهاده در آینده، امنیت غذایی و تولید را تهدید می‌کند.

سازوکار سامانه «بازارگاه»

پیش‌تر برخی فعالان این حوزه در گفت‌وگو با اصفهان زیبا اعلام کردند که عده‌ای به‌محض بارگذاری نهاده در سامانه بازارگاه، آن را خریداری کرده و با قیمتی به‌مراتب بالاتر به اتحادیه‌ها و دامداران می‌فروشند. گاهی انسان شک می‌کند که چگونه فردی می‌تواند با این سرعت از بازارگاه خرید کند؛ موضوعی که احتمال وجود ربات در این زمینه را تقویت می‌کند.
این فعال صنفی در بخش دیگری از اظهارات خود، ادعاهای مطرح‌شده مبنی بر توزیع نهاده میان افراد غیردامدار یا تکمیل سریع ظرفیت سامانه بازارگاه را رد کرد و تشریح کرد: دامدار ابتدا در سامانه ثبت‌نام و خوداظهاری می‌کند؛ پس از آن، جهاد کشاورزی تعداد واقعی دام‌ها را بررسی و تأیید می‌کند. در مرحله بعدی، پس از تأیید، سهمیه نهاده (جو، ذرت، کنجاله سویا) بر اساس نوع و تعداد دام به‌صورت سیستمی تعیین و هر ماه به‌طور خودکار شارژ می‌شود.
او تأکید کرد: بدون تأیید نهایی توسط جهاد کشاورزی، امکان خرید در سامانه وجود ندارد و دامداران در صورت عدم دسترسی مستقیم، می‌توانند از طریق تعاونی‌ها یا کارخانه‌های خوراک دام اقدام به تهیه سهمیه خود کنند.