به گزارش اصفهان زیبا؛ هفته ملی سلامت بانوان ایران از ۲۴ تا ۳۰ مهرماه، فرصتی برای افزایش آگاهی درباره سلامت جسمی، روانی و اجتماعی زنان است. میانسالی یکی از مهمترین دورههای زندگی بانوان به شمار میرود؛ دورهای که مراقبتهای پیشگیرانه، تشخیص زودهنگام بیماریها و اصلاح سبک زندگی میتواند به حفظ سلامت و کیفیت زندگی در سالهای آینده کمک کند.
یائسگی و تغییرات هورمونی
گذار به یائسگی با کاهش تدریجی فعالیت تخمدانها و تغییر سطح هورمونها همراه است. این تغییرات ممکن است باعث بینظمی قاعدگی، گرگرفتگی، تعریق شبانه، اختلال خواب و تغییرات خلقی شوند. گفتوگو با پزشک یا ماما درباره علائم، سوابق بیماری و داروهای مصرفی به مدیریت بهتر این دوره کمک میکند.
مراقبت از قلب و استخوانها
با افزایش سن، کنترل عوامل خطر بیماریهای قلبی و عروقی اهمیت بیشتری پیدا میکند. فشارخون بالا، دیابت، چربی خون، اضافهوزن، کمتحرکی، استرس مزمن و مصرف دخانیات از جمله عواملی هستند که باید بهطور منظم بررسی شوند. اندازهگیری فشارخون، بررسی قند و چربی خون، فعالیت بدنی منظم و تغذیه متعادل، از اقدامات مهم مراقبتی در میانسالی هستند.
از سوی دیگر، کاهش تراکم استخوان پس از یائسگی میتواند خطر پوکی استخوان و شکستگی را افزایش دهد. فعالیت بدنی مناسب و دریافت کافی کلسیم و ویتامین D به حفظ سلامت استخوانها کمک میکند.
تشخیص زودهنگام سرطانها
میانسالی زمان مناسبی برای توجه به غربالگری سرطان پستان و سرطان دهانه رحم است. پزشک باید برنامه غربالگری را با توجه به سن، سابقه خانوادگی و عوامل خطر هر فرد تعیین کند.
همچنین، مشاهده توده جدید در پستان، تغییر شکل یا پوست آن، خونریزی غیرطبیعی یا کاهش وزن بیدلیل نیازمند بررسی پزشکی است. در صورت وجود سابقه سرطان در بستگان نزدیک نیز بهتر است درباره نیاز به بررسیهای تخصصی با پزشک مشورت شود.
سلامت روان و سبک زندگی سالم
تغییرات هورمونی، اختلال خواب و فشارهای خانوادگی و شغلی ممکن است بر سلامت روان زنان تأثیر بگذارند. اضطراب مداوم، کاهش علاقه به فعالیتهای روزمره، تحریکپذیری شدید و اختلال در عملکرد روزانه را باید جدی گرفت و در صورت تداوم، برای ارزیابی تخصصی اقدام کرد.
سبک زندگی سالم نیز نقش مهمی در پیشگیری از بیماریهای مزمن دارد. فعالیت بدنی منظم، تغذیه متعادل، خواب کافی، حفظ وزن مناسب، پرهیز از دخانیات و مدیریت استرس به حفظ سلامت عمومی کمک میکنند. محدودکردن کافئین در ساعات پایانی روز و کاهش استفاده از صفحهنمایش پیش از خواب نیز میتواند کیفیت استراحت را بهبود دهد.
مراقبت مستمر؛ سرمایهگذاری برای آینده
سلامت بانوان به انتخابهای آگاهانه و مراقبتهای مستمر وابسته است. تشکیل پرونده سلامت، انجام بررسیهای دورهای و مراجعه منظم به پزشک، شناسایی زودهنگام مشکلات و تصمیمگیری آگاهانه درباره سلامت را آسانتر میکند.
مرکز بهداشت شماره یک اصفهان نیز توصیه میکند بانوان در گروههای سنی مختلف برای دریافت مشاوره، ارزیابیهای لازم و مراقبتهای پیشگیرانه به نزدیکترین مرکز خدمات جامع سلامت مراجعه کنند.
زهره زیلابی، کارشناس برنامه سلامت کودکان
مرکز بهداشت شماره یک اصفهان