به گزارش اصفهان زیبا؛ پویش «شیر مادر، مهربان‌ترین شیر دنیا» بر اهمیت تغذیه نوزادان با شیر مادر تأکید دارد. بانک شیر مادر دانشگاه علوم پزشکی اصفهان در بیمارستان الزهرا (س) فعالیت می‌کند. این مرکز شیر اهدایی مادران را جمع‌آوری و پس از پاستوریزه کردن، برای تغذیه نوزادان نیازمند آماده می‌کند.
بانک شیر مادر به نوزادانی کمک می‌کند که به دلیل نارس بودن، وزن پایین هنگام تولد، بیماری یا نیاز به جراحی، به مراقبت‌های ویژه نیاز دارند. همچنین نوزادانی که مادرشان به دلایل پزشکی نمی‌تواند شیر کافی برای آن‌ها فراهم کند، از این خدمات بهره می‌برند.
بانک شیر مادر چگونه به نوزادان کمک می‌کند؟
بانک شیر مادر با جمع‌آوری، آماده‌سازی و نگهداری اصولی شیر اهدایی، امکان تغذیه نوزادان بستری را فراهم می‌کند. نجات جان نوزادان نارس و کم‌وزن، حمایت از نوزادان بستری در بخش مراقبت‌های ویژه و کمک به خانواده‌های دارای نوزادان پرخطر، از اهداف اصلی این مرکز است.
این مجموعه همچنین با ترویج تغذیه با شیر مادر، آگاهی خانواده‌ها را افزایش می‌دهد و می‌تواند بخشی از هزینه‌های درمانی خانواده‌ها و نظام سلامت را کاهش دهد.
شرایط اهدای شیر مادر در اصفهان
مادرانی که شیر مازاد بر نیاز فرزندشان دارند و مایل به اهدای آن هستند، می‌توانند به مراکز مشاوره شیر در خوراسگان یک، حضرت علی (ع)، نواب صفوی، زینبیه و ابن‌سینا مراجعه کنند. این مراکز آزمایش‌های سرولوژی را به‌صورت رایگان انجام می‌دهند. کارشناسان پس از بررسی نتایج و تأیید شرایط، ظروف مخصوص نگهداری شیر را در اختیار مادران واجد شرایط می‌گذارند.
مادران باید شیر را طبق آموزش کارشناسان بدوشند، در ظرف مخصوص بریزند و به‌صورت منجمد به همان مرکز تحویل دهند. همچنین باید تاریخ دوشیدن، تاریخ انجماد و مشخصات اهداکننده را روی ظرف درج کنند.
حفظ دمای مناسب در زمان نگهداری و انتقال شیر اهمیت زیادی دارد؛ زیرا گرما می‌تواند کیفیت شیر را کاهش دهد و زمینه رشد باکتری‌ها را فراهم کند. مراکز، شیری را که بیش از چهار تا شش ساعت در دمای اتاق مانده باشد، برای اهدا نمی‌پذیرند.
چه شرایطی برای پذیرش اهداکنندگان لازم است؟
کارشناسان بانک شیر پیش از پذیرش، وضعیت سلامت مادر و عوامل خطر احتمالی را بررسی می‌کنند. مصرف دخانیات، محصولات نیکوتین‌دار و مواد مخدر یا روان‌گردان از سوی مادر یا همسر او می‌تواند مانع پذیرش شود. همچنین نتایج آزمایش بیماری‌هایی مانند اچ‌آی‌وی، هپاتیت و سیفلیس در این ارزیابی اهمیت دارد.
مادران باید سابقه بیماری‌های مزمن، برخی سرطان‌ها، دریافت خون یا فرآورده‌های خونی، پیوند عضو یا بافت و انجام خالکوبی یا پیرسینگ غیربهداشتی را به کارشناسان اطلاع دهند. تماس با وسایل آلوده، برخی تماس‌های پرخطر در بازه‌های زمانی مشخص، مواجهه اخیر با ویروس ابولا و وجود ضایعات فعال هرپس یا آبله‌مرغان روی پستان نیز در ارزیابی سلامت اهداکننده اهمیت دارد.
بنابراین، مادران علاقه‌مند باید پیش از اهدای شیر با مراکز معرفی‌شده مشورت کنند و آزمایش‌های لازم را انجام دهند. کارشناسان بر اساس ضوابط تخصصی، صلاحیت اهداکننده و امکان پذیرش شیر را تعیین می‌کنند.
حکم شرعی اهدای شیر مادر
در متن اطلاع‌رسانی این برنامه، به استفتا از دفتر مقام معظم رهبری درباره بانک شیر و احکام رضاع اشاره شده است. مطابق پاسخ نقل‌شده، اگر شیر مستقیماً از پستان به دهان کودک منتقل نشود، محرمیت رضاعی ایجاد نمی‌شود. با این حال، برای بررسی موارد خاص و اطمینان از حکم شرعی، بهتر است افراد از دفتر مرجع تقلید خود استعلام بگیرند.
پروانه اصلانی
کارشناس سلامت نوزادان و کودکان –مرکز بهداشت شماره یک اصفهان