به گزارش اصفهان زیبا؛ با افزایش سن، احتمال ابتلا به بیماری‌های مزمن و مصرف هم‌زمان چند دارو بیشتر می‌شود.
از طرفی، تغییرات مرتبط با سالمندی ممکن است بر نحوه جذب، دفع و اثر داروها در بدن تأثیر بگذارد. مصرف نادرست داروها می‌تواند احتمال عوارضی مانند سرگیجه، زمین‌خوردن، خونریزی و تداخلات دارویی را افزایش دهد. رعایت چند نکته ساده به سالمندان و خانواده‌هایشان کمک می‌کند داروها را ایمن‌تر مصرف کنند.
۱۰ توصیه مهم برای مصرف ایمن داروها
– فهرست داروهای خود را همراه داشته باشید: نام و مقدار مصرف تمام داروهای تجویزی، داروهای بدون نسخه، مکمل‌ها و فرآورده‌های گیاهی را یادداشت کنید. هنگام مراجعه به پزشک یا داروساز، این فهرست را همراه داشته باشید.
– تا حد امکان از یک داروخانه استفاده کنید: تهیه داروها از یک داروخانه ثابت می‌تواند به بررسی بهتر داروهای مصرفی و شناسایی تداخلات احتمالی کمک کند.
– پیش از مصرف داروی جدید مشورت کنید: حتی داروهای بدون نسخه مانند مسکن‌ها و داروهای سرماخوردگی ممکن است با داروهای دیگر تداخل داشته باشند. پیش از شروع هر دارو یا مکمل جدید، با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
– علائم هشداردهنده را جدی بگیرید: خواب‌آلودگی شدید، گیجی ناگهانی، سرگیجه، زمین‌خوردن، خونریزی غیرعادی، ورم پاها یا کاهش واضح ادرار ممکن است به بررسی پزشکی نیاز داشته باشند. در صورت بروز علائم شدید یا ناگهانی، سریع کمک پزشکی دریافت کنید.
– در مصرف داروهای خواب‌آور و آرام‌بخش احتیاط کنید: برخی از این داروها می‌توانند هوشیاری و تعادل را کاهش دهند و خطر زمین‌خوردن را افزایش دهند. مصرف آن‌ها باید تحت نظر پزشک باشد.
– سابقه حساسیت و عوارض دارویی را اطلاع دهید: اگر دارویی در گذشته باعث حساسیت، بثورات پوستی، تهوع شدید یا عارضه دیگری شده است، حتماً موضوع را به پزشک اطلاع دهید.
– داروها را به‌درستی نگهداری کنید: داروها را در بسته‌بندی اصلی و دور از رطوبت، گرما و دسترس کودکان نگه دارید. تاریخ انقضا را بررسی کنید و داروهای مشابه را بدون برچسب کنار هم قرار ندهید.
– مکمل‌ها و داروهای گیاهی را فراموش نکنید: طبیعی بودن یک فرآورده به معنای بی‌خطر بودن آن نیست. برخی مکمل‌ها و گیاهان دارویی ممکن است اثر داروهای تجویزی را تغییر دهند؛ بنابراین مصرف آن‌ها را به پزشک اطلاع دهید
– داروها را به‌صورت دوره‌ای بررسی کنید: با تغییر وضعیت سلامت، ممکن است نیاز به بازبینی داروها باشد. پس از بستری‌شدن، شروع داروی جدید یا بروز عوارض، از پزشک یا داروساز بخواهید داروهای مصرفی را بررسی کند.
– دارو را خودسرانه قطع یا کم‌وزیاد نکنید: قطع ناگهانی یا تغییر مقدار بعضی داروها ممکن است خطرناک باشد. هرگونه تغییر در مقدار یا زمان مصرف باید با نظر پزشک انجام شود.
مکمل کلسیم و ویتامینD در سالمندی
کلسیم برای حفظ استحکام استخوان‌ها ضروری است. نیاز روزانه به کلسیم با توجه به سن و جنس متفاوت است و باید مجموع دریافت آن از غذا و مکمل در نظر گرفته شود. لبنیات، برخی سبزی‌های برگ‌سبز و مواد غذایی غنی‌شده از منابع کلسیم هستند. بهتر است ابتدا نیاز بدن از طریق تغذیه تأمین شود و در صورت کافی نبودن دریافت غذایی، مصرف مکمل با نظر پزشک انجام گیرد. افراد مبتلا به بیماری کلیوی، سابقه سنگ کلیه یا اختلالات کلسیم خون باید پیش از مصرف مکمل مشورت کنند.
ویتامینD به جذب کلسیم و حفظ سلامت استخوان‌ها کمک می‌کند. طبق دستورالعمل مورد استفاده در برنامه مراقبتی، سالمندان می‌توانند ماهانه یک کپسول ویتامینD۵۰هزار واحدی مصرف کنند؛ مشروط بر اینکه هم‌زمان آمپول ویتامینD دریافت نکنند و دوز مصرفی از مقدار توصیه‌شده فراتر نرود. در صورت ابتلا به بیماری‌های زمینه‌ای یا مصرف داروهای خاص، بهتر است درباره مناسب‌بودن این برنامه با پزشک مشورت شود.
محدثه اکبری
کارشناس برنامه سلامت سالمندان
مرکز بهداشت شماره یک اصفهان