پایان چانه‌زنی‌های صبحگاهی در صف نان؟

کاهش غیررسمی وزن چانه نان، یکی از گلایه‌های شهروندان اصفهانی است. برخی از نانوایان برای جبران شکاف دخل‌وخرج، وزن چانه مصوب را کاهش می‌دهند. در این شرایط مردم قیمت مصوب یک نان کامل را پرداخت می‌کنند، اما محصولی با حجم و وزن کمتر تحویل می‌گیرند، بدون اینکه مکانیزمی برای اثبات این اختلاف پای پیشخوان وجود داشته باشد. ازسوی‌دیگر نانوایان هم معترض‌اند که وقتی نرخ نان به‌صورت دستوری ثابت می‌ماند؛ ولی هزینه‌های جانبی نانوایی‌ها مانند حقوق کارگر، اجاره، بیمه، آب، برق، گاز و مایه‌خمیر متناسب با تورم بالا می‌رود، برایشان پخت نان با این قیمت به‌صرفه نیست.

به گزارش اصفهان زیبا؛ در شرایطی که فروش دانه‌ای نان، فاقد هرگونه ابزار سنجش شفاف و عینی پای خرید است، خریدار همواره با نگاه به‌اندازه نان، اعتراض می‌کند و نانوا نیز خود را تحت‌فشار هزینه‌ها و بی‌انصافی سیاست‌گذار در تعیین نرخ می‌بیند. این وضعیت سبب ایجاد اصطکاک و بحث‌های کلامی روزمره در صف‌های نانوایی بر سر نازک بودن، سوختگی یا کوچکی نان‌ها می‌شود. در همین راستا، طرح فروش وزنی، به‌عنوان رویکردی نوآورانه در مدیریت توزیع مطرح شده تا ضمن ایجاد شفافیت مبادله و تطبیق مستقیم پرداخت مصرف‌کننده با محصول دریافتی، بستر مناسبی برای پایش هوشمند مصرف آرد در کشور فراهم شود. بااین‌حال برخی شهروندان این نگرانی را دارند که در طرح جدید، پدیده کم‌فروشی چانه صرفاً به شکل کیفی‌تر و در قالب فروش نان خمیر و مرطوب بازتولید خواهد شد.

شهروندان اصفهانی تأکید دارند که این طرح زمانی می‌تواند سفره‌ها را نجات دهد که علاوه بر وزن، استاندارد پخت و درصد رطوبت مجاز رصد شود تا کم‌فروشی‌تان به فروش خمیر نپخته تبدیل نشود.

اتاق اصناف ایران اجرای این طرح فروش وزنی یا کیلویی نان را پاسخی به اعتراض‌های مردم درباره کم‌شدن وزن چانه نان اعلام کرده است. طرحی که قرار بود از سال ۱۴۰۴ انجام شود و بعد از وقفه چهار‌ساله به مرحله پایلوت رسیده است. فاز اول در نانوایی‌های منتخب سنگک استارت می‌خورد. نانوا باید ترازوی متصل با کارت‌خوان هوشمند را مقابل دید خریدار بگذارد تا مبلغ پرداختی نه بر اساس تعداد که بر اساس وزن نان باشد. نوده فراهانی، رئیس اتاق اصناف ایران به رسانه‌ها گفته است: وزارت کشور به‌عنوان متولی این حوزه، عرضه وزنی نان را به‌صورت رسمی ابلاغ خواهد کرد. قیمت نان در کارگروهی با حضور نمایندگان مجلس و متولیان این حوزه مشخص شده است در همین راستا شفافیت در عرضه نان و نحوه فروش وزنی اطلاع‌رسانی خواهد شد. نوده فراهانی خاطرنشان کرده است: در این شیوه، قیمت نان بر اساس وزن آن محاسبه می‌شود و مشتریان می‌توانند نان را بر اساس وزن و نه تعداد خریداری کنند از این رو بر اساس جزئیات مطرح‌شده برای اجرای این طرح، تجهیز نانوایی‌ها به ترازوهای دیجیتال و نصب اطلاعات مربوط به وزن و قیمت نان در معرض دید مشتریان از جمله الزامات پیش‌بینی‌شده است.

به‌اندازه خمیر، پول پرداخت می‌کنیم

یکی از شهروندان اصفهانی به اصفهان زیبا می‌گوید: همیشه سر این موضوع که نان سوخته است یا چانه‌اش کوچک‌تر از حد معمول است، دلخوری پیش می‌آید. بارها پیش می‌آید که دو نان سنگک با یک قیمت می‌خریدیم، اما یکی نصف دیگری هم خمیر نداشت. اگر طرح فروش نان وزنی اجرا شود حداقل مطمئنیم پول نانی را می‌دهیم که ترازو نشان می‌دهد. عدالت همین است. باید هرچقدر خمیر بریده می‌شود به همان اندازه، پول پرداخت کنیم.

نگرانی از بابت عرضه نان نپخته و سنگین به مردم

یکی دیگر از شهروندان اصفهانی به اصفهان زیبا می‌گوید: نگرانی ما از این است که با اجرای طرح فروش وزنی یا کیلویی نان، چانه‌گیری سنگین شود، اما زمان پخت کم باشد! وقتی معیار فروش نان، کیلو شود، نانوا اگر نان را آب‌دار، خمیر و کلفت پخت کند، وزنش بیشتر می‌شود و سودش بالاتر می‌رود. قبلاً اگر نان برشته بود، می‌گفتیم نان سالمی است؛ حالا نگرانیم برای بالارفتن وزن روی ترازو، نان نپخته و سنگین تحویل دست مردم بدهند. نان خمیر هم که بماند، دو ساعت بعد بیات و غیرقابل‌خوردن است.

باید دوبرابر کار کنیم

ازسوی‌دیگر یکی از نانوایان اصفهانی به اصفهان زیبا می‌گوید: ما هم از درگیری خسته شده‌ایم. وقتی آرد سهمیه‌ای محدود است و قیمت مایه‌خمیر، نمک، کارگر و اجاره چندبرابر شده است، چانه فروشی همیشه ما را متهم می‌کند. با فروش وزنی، دخل‌وخرج دقیق‌تر می‌شود؛ اما واقعیت این است که کار ما دوبرابر می‌شود. کشیدن هر نان با دست داغ وسط شلوغی، اعصاب و سرعت می‌خواهد. اگر مردم نان برشته‌تر و خشک‌تر بخواهند، وزنش کمتر می‌شود و شاید ضرر کنیم، ولی در عوض اگر نان را نسوزانیم، مشتری راضی است.