لزوم توجه به پدافند غیرعامل در طرح جامع اصفهان

مدیرکل پدافند غیرعامل استان اصفهان گفت: ملاحظات پدافند غیرعامل باید به‌صورت جدی در طرح جامع شهر اصفهان لحاظ شود تا آسیب‌پذیری بافت‌های شهری در حین بحران کاهش پیدا کند و امکان اسکان اضطراری شهروندان فراهم شود.

به گزارش اصفهان زیبا؛ مدیرکل پدافند غیرعامل استان اصفهان گفت: ملاحظات پدافند غیرعامل باید به‌صورت جدی در طرح جامع شهر اصفهان لحاظ شود تا آسیب‌پذیری بافت‌های شهری در حین بحران کاهش پیدا کند و امکان اسکان اضطراری شهروندان فراهم شود.
سید امیر جعفری با حضور در دویست‌وچهلمین جلسه علنی شورای اسلامی شهر اصفهان اظهار کرد: آمادگی شهر اصفهان برای مقابله با تهدیدهای نظامی و سناریوهای احتمالی جنگی یک ضرورت جدی است و باید به‌گونه‌ای برنامه‌ریزی کنیم که شهر بتواند به‌صورت خودکفا، خوداتکا و بدون وابستگی به مرکز، خدمات ضروری خود را ارائه دهد.
او افزود: در شرایط جنگی، علاوه‌بر اقدام‌های نیروهای نظامی، مشارکت آگاهانه مردم در اجتماعات و فعالیت‌های اجتماعی و همچنین اجرای اقدام‌های غیرمسلحانه، نقش مهمی در حفاظت از حاکمیت کشور، کاهش آسیب‌پذیری، استمرار خدمات ضروری، تسهیل مدیریت بحران و ارتقای پایداری ملی دارد.مدیرکل پدافند غیرعامل استان اصفهان با اشاره به ضرورت آمادگی کشورهای مختلف برای مواجهه با شرایط اضطراری گفت: این موضوع مختص کشور ما نیست و کشورهای عضو ناتو نیز بر اساس الزام‌های ابلاغی، در حوزه‌هایی ازجمله زیرساخت‌ها، ارتباطات و حمل‌ونقل در حال افزایش آمادگی خود هستند؛ همچنین بعضی کشورها ازجمله انگلستان، دستورالعمل‌هایی برای آمادگی شهروندان در ۷۲ ساعت نخست شرایط اضطراری تدوین کرده‌اند؛ بنابراین آموزش و آماده‌سازی مردم برای زندگی در شرایط بحرانی، ضرورتی جهانی است.
جعفری با بیان اینکه نخستین موضوع در برنامه‌ریزی برای شرایط جنگی، حفاظت از جان شهروندان و غیرنظامیان است، ادامه داد: بر اساس دستورالعمل شهید شاکری، دستگاه‌های اجرایی و شهرداری‌ها موظف به شناسایی و آماده‌سازی فضاهای امن، پناهگاه‌ها و جان‌پناه‌ها هستند و باید از تمام ظرفیت‌های موجود در شهر ازجمله طبقات زیرزمین، پارکینگ‌ها، ایستگاه‌های مترو و سایر فضاهای قابل استفاده بهره‌گیری شود. او با تأکید بر ضرورت تهیه بانک اطلاعاتی فضاهای امن شهری تصریح کرد: این مکان‌ها باید شناسایی و در سطح شهر علامت‌گذاری شوند تا شهروندان در زمان وقوع تهدید بتوانند به‌سرعت به نزدیک‌ترین فضای امن مراجعه کنند؛ همچنین هدف‌گذاری باید به‌گونه‌ای باشد که حداقل برای ۲۵درصد جمعیت شهر اصفهان ظرفیت پناه‌دهی و فضاهای امن فراهم شود.مدیرکل پدافند غیرعامل استان اصفهان با اشاره به ضرورت شناسایی مراکز پرخطر در محدوده شهری خاطرنشان کرد: تمام مراکز نگهداری مواد شیمیایی، قابل‌اشتعال و انفجاری و تأسیسات دارای مخاطره‌های ویژه باید شناسایی شوند و در صورت امکان به خارج از محدوده‌های جمعیتی انتقال پیدا کنند. در مواردی که انتقال امکان‌پذیر نیست، باید طرح‌های جایگزین و اقدام‌های کنترلی و ایمن‌سازی تدوین شود.جعفری گفت: شهرداری در کارگروه‌های مدیریت حریق، اجساد و پسماندها، پناه‌دهی و پناه‌جویی و همچنین پشتیبانی و خدمات زیربنایی مسئولیت‌های مهمی برعهده دارد و باید برای سناریوهای مختلف، ازجمله تهدیدهای شیمیایی، بیولوژیکی، پرتویی و هسته‌ای، آمادگی لازم را ایجاد کند.او افزود: در شرایط جنگی، مردم باید بدانند هنگام اعلام هشدار به کجا مراجعه کنند و چگونه خود را به نزدیک‌ترین فضای امن برسانند؛ این موضوع مستلزم شناسایی و علامت‌گذاری پناهگاه‌ها، اطلاع‌رسانی عمومی و فراهم‌کردن امکانات اولیه برای ماندگاری شهروندان در این فضاها، دست‌کم به مدت ۴۸ ساعت است.مدیرکل پدافند غیرعامل استان اصفهان با تأکید بر ضرورت عملیاتی‌شدن طرح تخلیه اضطراری شهر اصفهان بیان کرد: شهرداری این طرح را تهیه کرده است؛ اما صرف تدوین آن کافی نیست و باید مسیرهای تخلیه، نقاط تجمع، مراکز اسکان موقت و امکانات حمل‌ونقل مشخص و برنامه به‌صورت عملیاتی تمرین شود.
جعفری با اشاره به روند بررسی و تصویب طرح جامع شهر اصفهان بیان کرد: این طرح با رویکردی نوین در دست بررسی قرار گرفته و پس از طی مراحل کارشناسی در شورای عالی شهرسازی مطرح شده است؛ طرح پس از بازگشت برای اعمال بعضی ملاحظات، دوباره مورد بررسی قرار گرفت و به تصویب رسید؛ اما ارتباط ما با مشاور طرح قطع شده و پیگیری بعضی موضوع‌ها و الزام‌های مهم پدافند غیرعامل با مشکل روبه‌رو شده است.او افزود: یکی از موضوع‌های مهمی که باید در طرح جامع شهر اصفهان موردتوجه قرار گیرد، بررسی آسیب‌پذیری بافت‌های شهری و پیش‌بینی تمهیدهای لازم برای کاهش خسارات ناشی از تهدیدها و حمله‌های احتمالی است؛ زیرا تجربه جنگ اخیر نشان داد که آسیب‌دیدن یک نقطه در محدوده بافت جمعیتی می‌تواند به خسارت گسترده به ساختمان‌ها و آسیب‌دیدن صدها واحد مسکونی منجر شود؛ ازاین‌رو لازم است ملاحظه‌های پدافند غیرعامل در طرح جامع به‌صورت جدی لحاظ شود. مدیرکل پدافند غیرعامل استان اصفهان ادامه داد: یکی از ضرورت‌های مهم در این زمینه، پیش‌بینی ظرفیت اسکان اضطراری شهروندان در شرایط بحرانی است.جعفری بیان کرد: طرح جامع شهر باید به‌گونه‌ای تدوین شود که ضمن کاهش آسیب‌پذیری مناطق شهری، امکان مدیریت شرایط اضطراری و اسکان موقت شهروندان در صورت بروز تهدید یا آسیب به مناطق مسکونی فراهم باشد.او تأکید کرد: این موضوع از حقوق شهروندان است؛ مردمی که عوارض و مالیات پرداخت می‌کنند، انتظار دارند در برنامه‌ریزی‌های کلان شهری، امنیت و ایمنی آن‌ها موردتوجه قرار گیرد؛ بنابراین ضروری است شورای اسلامی شهر و شهرداری اصفهان اجرای الزام‌‌های پدافند غیرعامل در طرح جامع و سایر اسناد توسعه شهری را با جدیت پیگیری کنند.مدیرکل پدافند غیرعامل استان اصفهان گفت: باید موضوع‌هایی همچون مکان‌یابی صحیح تأسیسات، کاهش آسیب‌پذیری بافت‌های جمعیتی و پیش‌بینی ظرفیت اسکان اضطراری شهروندان مورد توجه قرارگیرد تا در صورت آسیب‌دیدن زیرساخت‌ها، امکان مدیریت شرایط و استمرار زندگی شهری فراهم باشد.جعفری با تأکید بر ضرورت چندمنظوره‌سازی زیرساخت‌های حمل‌ونقل عمومی ادامه داد: در اجرای خط دوم متروی اصفهان باید الزام‌های پدافند غیرعامل با جدیت دنبال شود؛ ایستگاه‌های مترو علاوه‌بر کارکرد حمل‌ونقلی، باید در شرایط اضطراری قابلیت استفاده به‌عنوان فضاهای امن را داشته باشند؛ همچنین اتصال ایستگاه‌ها به مراکز درمانی، پیش‌بینی آسانسورهای مناسب برای انتقال بیماران و برانکارد و تأمین امکانات بهداشتی باید موردتوجه قرار گیرد.او اظهار کرد: شهرداری اصفهان درزمینه تأمین تجهیزات مقابله با تهدیدهای شیمیایی، بیولوژیکی، پرتویی و هسته‌ای اقدام‌های چشمگیری انجام داده و لازم است این ظرفیت‌ها متناسب با تهدیدهای احتمالی توسعه پیدا کند.مدیرکل پدافند غیرعامل استان اصفهان با تأکید بر رعایت الزام‌های ایمنی در ساخت‌وسازهای شهری گفت: ملاحظه‌های پدافند غیرعامل باید در فرایند صدور پروانه، طراحی و نظارت بر ساختمان‌ها موردتوجه قرارگیرد؛ رعایت مبحث ۲۱ مقررات ملی ساختمان، استفاده از مصالح مناسب و پرهیز از به‌کارگیری نماهای شکننده در ساختمان‌ها، به‌ویژه در مجاورت معابر عمومی، می‌تواند در کاهش تلفات غیرنظامیان مؤثر باشد.جعفری اضافه کرد: لازم است بانک اطلاعاتی ساختمان‌های چهارطبقه و بالاتر تهیه شود و شهرداران مناطق با حضور در این ساختمان‌ها، مدیران و مسئولان آن‌ها را در خصوص الزام‌های ایمنی، شناسایی نقاط امن و نحوه مواجهه با شرایط اضطراری توجیه کنند.او با اشاره به اهمیت تأمین کالاهای اساسی در شرایط بحرانی تصریح کرد: احتمال ایجاد اختلال در مسیرهای هوایی، دریایی و زمینی و زنجیره تأمین کالاها در شرایط جنگی وجود دارد؛ ازاین‌رو سازمان سامان‌دهی مشاغل شهری و فراورده‌های کشاورزی شهرداری اصفهان و فروشگاه‌های بزرگ شهرداری باید طرح مشخصی برای ذخیره‌سازی و توزیع هدفمند کالاهای اساسی در سطح شهر تدوین کنند تا دسترسی شهروندان به اقلام ضروری با مشکل روبه‌رو نشود.مدیرکل پدافند غیرعامل استان اصفهان یکی دیگر از الزام‌های تاب‌آوری شهری را کاهش وابستگی متقابل زیرساخت‌های حیاتی دانست و گفت: تجربه جنگ اخیر نشان داد که وابستگی زیرساخت‌ها به یکدیگر می‌تواند آسیب‌پذیری شهر را افزایش دهد؛ برای نمونه، وابستگی نیروگاه‌ها به گاز و وابستگی بسیاری از خدمات اضطراری به برق، ممکن است در صورت اختلال در یکی از این بخش‌ها، زنجیره‌ای از مشکلات را ایجاد کند؛ بنابراین باید وابستگی‌های حیاتی شناسایی و با ایجاد منابع جایگزین و تنوع‌بخشی به زیرساخت‌ها کاهش داده شود.جعفری با تأکید بر ضرورت حفاظت سایبری از سامانه‌های شهری خاطرنشان کرد: سازمان فاوا باید برای سناریوهایی همچون قطع اینترنت، حمله‌های سایبری، اختلال در سامانه‌های برخط و سرقت اطلاعات، برنامه مشخصی داشته باشد؛ زیرا حفاظت از مراکز داده، تهیه نسخه‌های پشتیبان و پیش‌بینی سامانه‌های جایگزین برای استمرار خدمات شهری از الزام‌های این حوزه است.او آموزش عمومی شهروندان را از دیگر اولویت‌های مدیریت‌شهری برشمرد و گفت: مردم در محله‌ها و اجتماعات شهری مطالبه دارند که آموزش‌های لازم درباره پناهگاه‌ها، تهدیدهای شیمیایی و نحوه رویارویی با شرایط اضطراری به آن‌ها ارائه شود؛ همچنین شهرداری باید از ظرفیت فرهنگ‌سراها و رسانه‌های شهری برای آموزش مستمر و کاربردی شهروندان استفاده کند.مدیرکل پدافند غیرعامل استان اصفهان در ادامه با تأکید بر ضرورت تدوین طرح جامع تاب‌آوری شهر اصفهان بیان کرد: مهم‌ترین مطالبه از شهرداری، تدوین طرحی جامع با درنظرگرفتن سناریوهای جنگی و تهدیدهای زیرساختی است؛ به‌گونه‌ای که مشخص شود در صورت آسیب‌دیدن زیرساخت‌های حیاتی، شهر اصفهان چگونه می‌تواند حداقل برای ۷۲ساعت، بدون اتکا به کمک‌های بیرونی و با استفاده از ظرفیت‌های داخلی، به فعالیت خود ادامه دهد.جعفری افزود: این طرح باید با قید فوریت از سوی شهرداری تهیه و برای بررسی و اعمال اصلاحات در اختیار اعضای شورای اسلامی شهر قرار گیرد تا مبنای اقدام‌های اجرایی مدیریت‌شهری باشد؛ همچنین آماده‌سازی مجموعه مدیریت‌شهری و آموزش و توانمندسازی مردم باید به‌صورت هم‌زمان دنبال شود.او ضمن قدردانی از اقدام‌های مجموعه مدیریت‌شهری اصفهان گفت: تلاش‌ها و مجاهدت‌های اعضای شورای اسلامی شهر و مجموعه شهرداری در طول یک سال گذشته موجب شد با وجود شرایط دشوار و تهدیدهای موجود، شهر اصفهان به فعالیت عادی خود ادامه دهد و شهروندان کمتر احساس کنند در شهری جنگ‌زده زندگی می‌کنند.