هرچه دادههای موجود در سیستم و روابط بین آنها به آنچه در دنیای واقعی وجود دارد نزدیکتر باشند، نتایج بهدستآمده از پرسشها و تجزیهوتحلیلها به واقعیت نزدیکتر بوده و با آنچه در دنیای واقعی میگذرد، تطابق بیشتری دارد و نتایج بهدستآمده از تجزیهوتحلــیلهــای مــدیــران و برنامهریزان را در جهت تصمیمگیری هر چه صحیحتر و بهتر حمایت میکند.در حال حاضر مجموعه دادههای مکانی و توصیفی طرحهای توسعه و عمران مصوب در قالب مجموعهای از انواع نقشهها و گزارشها در مرکز آرشیو دبیرخانه شورای عالی شهرسازی و معماری ایران و حوزه شهرسازی و معماری ادارات کل راه و شهرسازی استانها نگهداری و ذخیرهسازی میشوند. با توجه به بررسی محتوای نقشهها و گزارشهای طرحهای توسعه و عمران نمونه در مرحله شناخت و نیازسنجی به گفته معاون شهرسازی و معماری اداره کل راه و شهرسازی استان اصفهان، در حال حاضر استان اصفهان با دارا بودن 107 شهر از بزرگترین نظام سکونتگاهی و شبکه شهری در بین استانهای کشور برخوردار است؛ این استان دارای تنوع کاملی از سلسلهمراتب طرحهای توسعه فراشهری و شهری است.
اجرای طرحهای توسعه فراشهری با سیاستهای مختلف
محمد بنائیان در گفتوگو با اصفهانزیبا درباره وضعیت طرحهای فراشهری استان اصفهان میگوید: طرحهای توسعه فراشهری، طرحهایی هستند که سیاستهای توزیع جمعیت، فعالیت و همــچنین پهــنههــای عــملکردی و کاربری اراضی را در سطوح ناحیه، منطقه و مجموعههای شهری تعیین و ضوابط مربوط به نحوه استفاده از آن پهنههای سرزمینی را مشخص میکنند. او ادامه میدهد: از مهمترین طرحهای فراشهری استان میتوان به طرح جامع منطقهای اصفهان در دهه 60، طرحهای جامع نواحی مرکزی، غرب، شمال شرق و جنوب استان اصفهان در دهه 70 و 80، طرح مجموعه شهری و سند آمایش سرزمین استان در دهه 90 اشاره کرد. همچنین با توجه به رویکردهای اقتصادی و اجتماعی در تهیه طرحهای توسعه شهری از اسناد راهبردی برنامه ششم توسعه نیز میتوان بهعنوان سند فرادست در تهیه طرحهای توسعه شهری نام برد.
وضعیت طرحهای جامع اصفهان
معاون شهرسازی و معماری اداره کل راه و شهرسازی استان اصفهان با بیان اینکه طرحهای جامع اولین سطح از طرحهای توسعه شهری هستند، تصریح میکند: این طرحها با یک افق بلندمدت 10 تا 15 ساله نحوه استفاده از زمین برای کاربریهای مختلف در محدوده و حریم شهر را تعیین کرده و اولویت مناطق را ازنظر بهسازی و نوسازی مشخص میکند. بنائیان اضافه میکند: این طرحها علاوه بر ارائه اسناد نقشهای، ضوابط مربوط به حفظ و ارتقای کیفیت محیطی مناظر طبیعی، تاریخی و مصنوعی را نیز وضع میکنند. تا قبل از سال 1386، تنها 20 شهر بزرگ استان دارای طرح جامع مصوب بودند، اما با توجه به مصوبه سال 1386 هیئت محترم دولت مبنی بر تهیه طرح جامع برای همه شهرهای کشور، این اداره کل طرح جامع برای 81 شهر دیگر استان را تدوین کرده است. براین اساس درمجموع 101 شهر استان مشمول نظام تهیه طرحهای جامع شدند و هفت شهر دیگر استان شامل شهرهای سین، اصغرآباد، زیار، زازران، باغشاد، طرقرود و دهسرخ براساس دستورالعملهای مربوطه، مشمول نظام تهیه طرح هادی شهری شدند که در حال حاضر همگی بهاستثنای شهر دهسرخ از طرح هادی مصوب برخوردار هستند.
98 شهر استان دارای طرح جامع مصوب هستند
به بیان او، از مجموع 101 شهر مشمول نظام تهیه طرحهای جامع، 98 شهر استان دارای طرح جامع مصوب و ابلاغی و سه شهر باغبهادران، کامو چوگان و جوشقان قالی مصوب و در مرحله اصلاح و طی فرایند ابلاغ هستند؛ بنابراین میتوان برای چند ماه آینده این نوید را داد که همه شهرهای مشمول نظام طرحهای جامع شهری استان بهصورت صددرصد از طرحهای توسعه و عمران شهری برخوردار خواهند بود.از مجموع 98 شهر مصوب، 15 شهر استان دارای طرح بازنگری طرح جامع بودند که از میان 11 شهر مصوب و ابلاغ شدند و چهارشهر بهارستان، سده لنجان، زرینشهر و مبارکه در مرحله تصویب و ابلاغ هستند. معاون شهرسازی و معماری اداره کل راه و شهرسازی استان اصفهان تصریح میکند: از سال 1397 با توجه به پوشش حداکثری شهرهای استان ازنظر تهیه طرحهای جامع شهری، رویکرد کیفی در تهیه این طرحها بیشازپیش مدنظر اداره کل راه و شهرسازی استان قرار گرفت و بر این مبنا بازنگری طرح توسعه و عمران (جامع) شهر نطنز بهعنوان اولین طرح جامع ویژه استان اصفهان و طرح جامع شهر نائین بهعنوان اولین طرح جامع کشور با رویکرد بازآفرینی در دستور کار این اداره کل قرار گرفت. همچنین برنامه جامع کلانشهر اصفهان با رویکرد نوین بهعنوان اولین پایلوت کشوری از سال 1397 در دست تهیه است که مرحله اول آن شامل شناخت مسائل و امکانات تا اواسط مهرماه سال جاری تکمیل میشود.
وضعیت طرحهای تفصیلی اصفهان
بنائیان با بیان اینکه طرحهای تفصیلی در چارچوب اسناد و ضوابط طرحهای جامع و بر اساس حدود ثبتی و ملکی، وضعیت دقیق کاربریها، تراکمها و گذرها در سطح شهر و به تفکیک محلههای واقع در آن مشخصشدهاند، خاطرنشان میکند: این طرحها اولویتهای مربوط به نوسازی و بهسازی را تعیین میکنند. از مجموع 98شهر دارای طرح جامع مصوب و ابلاغی، هماکنون 27 شهر دارای طرح تفصیلی مصوب هستند و طرح تفصیلی 22 شهر ابلاغشده و طرح تفصیلی پنج شهر دیگر در مراحل نهایی ابلاغ است. تعداد 45 شهر دیگر استان دارای قرارداد طرح تفصیلی بوده و فرایند تهیه آنها در جریان است. باتوجه به اعتبار پیشنهادی از محل منابع داراییهای تملک سرمایهای، تهیه طرح تفصیلی 10 شهر دیگر استان طی امسال و تا پایان سال 99 در دستور کار این اداره کل قرار دارد و پیشبینی میشود قرارداد طرح تفصیلی 16 شهر دیگر استان نیز طی سال 1400 و 1401 منعقد شود. بر اساس برنامهریزیهای صورت گرفته تا سال 1402 همه شهرهای مشمول نظام طرحهای جامع و تفصیلی از طرح تفصیلی مصوب برخوردار میشوند.