قیمتها در بازار رهن و اجاره یا خریدوفروش زمین کشاورزی در اصفهان با سطح بارندگیها رابطه مستقیم دارد.
اگر بارندگی زیاد باشد، قیمتها اوج میگیرند و برعکس در سالهای خشکسالی قیمتها افت فراوانی دارند.
عدهای در این بازار، درسالهای خشکسالی، زمینها را زیر قیمت میخرند و درسالهای ترسالی باقیمت بالایی میفروشند.
بههرحال به دلیل کاهش چشمگیر بارشها طی سال گذشته،امروز تقاضا برای زمین کاهشیافته است تا قیمتها در بازار خریدوفروش و بهخصوص رهن و اجاره زمینهای کشاورزی افت فراوانی نسبت به سال گذشته داشته باشد.
چرا قیمت زمین کشاورزی با بارش باران رابطه مستقیم دارد؟ یکی از فعالان این بازار در پاسخ به این پرسش گفت: «برای مثال، وقتی ترسالی باشد، امکان کشت برنج لنجان وجود دارد. این زمین ارزشمند میشود؛ ولی وقتی آب نیست، کشت خاصی صورت نمیگیرد؛ پس این زمین به چه دردی میخورد؟» گزارشهای میدانی نشان میدهد که در طول بهار 1400 قیمتها در بازار زمینهای کشاورزی اصفهان نسبت به بهار 1399 افت فراوانی داشت.
خریدوفروش زمین کشاورزی در کما!
قیمتگذاری زمین کشاورزی در اصفهان به مسائل زیادی بستگی دارد که مهمترین آنها آب است.
اینکه زمین چقدر حق آب دارد و امکان کشت چه محصولاتی در آن وجود دارد؟
سپس متراژ زمین و فاصله از شهر یا روستا نیز یکی دیگر از عوامل تعیینکننده قیمت زمین کشاورزی است.
با توجه به تمام این مسائل سال گذشته ارزانترین زمینهای کشاورزی شهر بین 200 تا 300 میلیون تومان قیمتگذاری میشد؛
ولی امسال بین 100 تا 200 میلیون تومان نیز زمینهای متعددی برای فروش آگهی شدهاند.
البته زمینهای ارزانقیمت متراژ کمی دارند و برای کشاورزی در ابعاد بزرگ مناسب نیستند؛
برای مثال، ماه گذشته زمینی 280 مترمربعی با قیمت 170 میلیون تومان در حاجیآباد شاهینشهر معامله شد.
بهار 1400 در بازه قیمتی 200 تا 700 میلیون تومان، زمینهای کشاورزی متعددی با متراژ بالاتر از هزار مترمربع و مناسب برای کشت محصولات مختلف برای فروش آگهی شدند.
زمینهای بزرگتر از دوهزار مترمربع در بیشتر مشاهدات بالاتر از یک میلیارد تومان قیمت دارند.
البته باید در نظر داشت که تعداد ساعات آبیاری در تعیین قیمت زمین مؤثر است؛
برای مثال، اگر زمینی 1000 مترمربعی در هفته شش ساعت آب داشته باشد،
نسبت به زمین هزار مترمربعی دیگری که در هفته سه ساعت آب دارد تا چند صدمیلیون تومان بالاتر معامله میشود.
بررسیهای میدانی نشان میدهد در بهار امسال زمینهایی که آب برای کشت برنج دارند از تمام زمینهای اصفهان گرانترند.
اگرچه در تمام اصفهان امسال کشت برنج با محدودیت زیادی مواجه است، در بخشی از زمینها مقداری برنج کشت میشود.
این زمینها قیمت بالایی دارند؛ زیرا در سالهای خشک نیز آب دارند.
رهن و اجاره زمین در خشکسالی!
زمینهای کشاورزی اصفهان بهصورت سالانه اجاره داده میشوند و مبلغ اجاره به میزان بارشها بستگی دارد.
اگر شرایط ترسالی باشد، تقاضا برای اجاره افزایش پیدا میکند و در زمان خشکسالی کمتر کسی زیر بار کشت اجارهای میرود.
مبلغ یک سال اجاره زمینهای کمآب با متراژ بالاتر از 500 مترمربع در سال جاری از پنج میلیون تومان شروع میشود و به بالاتر از 10میلیون تومان میرسد؛
ولی زمینهای دارای آب، سالانه تا 50 میلیون تومان اجاره داده میشوند.
گاهی مالکان زمینهای کشاورزی در مقابل اجاره از مستأجر پول نمیخواهند، بلکه بهصورت توافقی بخشی از محصول را میگیرند؛
برای مثال، مالکی در مقابل اجاره یکساله زمینش 10 گونی 50کیلویی شلتوک میخواست.
در تعدادی از معاملات نیز اجاره ترکیبی از پول و محصول است؛
بدینصورت که مستأجر باید بابت یک سال، بخشی از کرایه را نقدی بپردازد و بخش دیگر را از محصول به مالک بدهد.
مبلغ اجاره برای زمینهای کشاورزی در بیشتر مشاهدات نقدی بوده و در هنگام عقد قرارداد تحویل مالک میشود، گاهی مبلغ اجاره به دو یا چند بخش تقسیم میشود؛ ولی مانند املاک مسکونی در این بازار اجاره ماهیانه و ودیعه وجود ندارد. بررسی و مقایسه قیمتها در بازار اجاره زمینهای کشاورزی نشان میدهد، در سال جاری نسبت به سال گذشته اجارهها تا بیش از 50 درصد کاهش یافته است. تعدادی از زمینهای کشاورزی به دلیل مشخص نبودن وضعیت آب اصلا مشتری ندارند و تعدادی دیگر به دلیل کاهش منابع آبی نیز بهسختی اجاره داده میشوند. امروز مستأجران در این بازار به دنبال زمینهایی هستند که آب آنها تا پایان کشت تضمینشده باشد.