توافق دردسترس است؛ اگر آمریکا و سهکشور اروپایی واقــعبین باشند.» پیشتر نیــز سخنگوی وزارت امور خارجه با انتشار توئیتی گفت که تروئیکای اروپا و آمریکا یا میتوانند گزینه دیپلماسی را دنبال و یا در جهت مخالف اقدام کنند. ما برای هر دو آمادهایم. سعید خطیبزاده نوشت: «رژیم اسرائیل، بهعنوان دشمن شماره یک برجام، نفیکننده انپیتی و تنها دارنده تسلیحـات اتمـی در خـاورمیـانه و شمــال آفریقاست. ما این را میدانیم؛ جهان هم میداند. زمان آن است که سه کشور اروپایی و آمریکا از به خوابزدن تعمدی خود دست بردارند.»
روز دوشنبه مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی نیز در سخنرانی آغازینش در جلسه شورای حکام، مدعی شد ایران پاسخی قانعکننده به سؤالات آژانس درباره وجود موادهستهای در سهمکان نداده است و تا زمانی که ایران توضیحات معتبر فنی درباره یافتههای آژانس در سه محل اعلامنشده ارائه ندهد، آژانس نمیتواند صحت و کاملبودن اظهارات ایران ذیل معاهده پادمانی را تأیید کند. رافائل گروسی درباره راستی آزمایی و گزارش آژانس از ایران تأکید کرد که این آژانس و ایران به همکاری و توضیح درخصوص برخی امور مبهم نیاز دارند. به ادعای گروسی، ایران برنامه هستهای بلندپروازانه دارد و به نفع این کشور است که با آژانس همکاری کند و درخصوص امور مبهم توضیح دهد. چیزی که ایران به آژانس داده است کافی نیست و باید توضیحات لازم را ارائه دهــد. درعیــنحــال سخــنگـــوی وزارت امورخارجه کشورمان همچنین پیش از آغاز نشست شورای حکام در برنامه تلویزیونی در خصوص این ادعای آژانس در عدم همکاری ایران و همچنین قطعنامه احتمالی شورای حکام علیه ایران اظهار کرد: «متناسب با اقدام و اتفاقی که بیفتد پاسخ میدهیم.» به گفته خطیبزاده، این گزارش ارائهشده دقیق نیست و بیاعتنا به اقدامات ایران، تلاش دارد که روایت بعیدی را در خصوص برنامههای هستهای ایران جا بیندازد که بیشترشان بر اساس موارد ادعایی است. او همچنین افزود: «همانطور که آقای امیرعبداللهیان، وزیر امور خارجه اعلام کردند، ما بههیچوجه نه این گزارش را قبول داریم و نه اقدام این سهکشور اروپایی به همراه آمریکا برای تصویب قطعنامه علیه ایران. ما این اقدام را برخلاف دیپلماسی میدانیم. آنها تلاش میکنند قطعنامهای را ارائه کنند.ما این قطعنامه را سازنده نمیدانیم و معتقدیم که این اقدامات هم در مسیر کل همکاریهای ما با آژانس و هم مذاکرات اثرات منفی خواهد داشت و بانیان این قطعنامه باید بدانند هرچقدر هم این قطعنامه را شکلی معرفی کنند، ازنظر ما مردود است.» او مطرح کرد: «ما از همه اعضای شورای حکام خواستهایم که مراقب نیات رژیم صهیونیستی و کشورهای ارائــهکنـنـده قطعنــامه باشنـــد و به ایــن قطعنامه رأی منفی بدهند تا پنجرهای که ایران برای دیپلماسی ایجاد کرده، در مسیر خودش بازبماند.»
گزارش آژانس تحتنظارت آمریکا و اسرائیل تنظیمشده است
آخرین قطعنامه صادرشده علیه ایران در شورای حکام، به دوسال قبل بازمیگردد و در این مدت هیچ قطعنامه جدیدی علیه کشورمان صادر نشد؛ بهخصوص اینکه با ازسرگیری مذاکرات وین و احتمال توافق در احیای برجام، هیچ پیشبینی در رابطه با سنگاندازیهای مجدد غرب بر سر راه برجام وجود نداشت. حالا اما با مسکوتماندن مذاکرات و ناامیدی غربیها در اقناع ایران، آنها مسیر خود را در رسیدن به اهدافشان تغییر دادهاند و از ابزارهایی چون افزایش تحریمها یا ارائه پیشنویس قطعنامه به شورای حکام بهدنبال تسلیم ایران هستند؛ شرایطی که مطمئنا واکنشهای منفی کشورمان را هم دربر خواهد داشت و این موضوع بر روند مذاکرات در احیای برجام نیز اثر سوء دارد. بااینحال، سرانجام نشست فصلی شورای حکام آژانس با محوریت فعالیتهای هستهای ایران و پیشنویس قطعنامه ارائهشده علیه کشورمان چیست؟ آیا با اظهارات مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، شانس صدور قطعنامه جدید علیه ایران وجود دارد یا خیر؟ از سوی دیگر، تبعات صدور این قطعنامه جدید چه خواهد بود؟ سؤالاتی که «اصفهانزیبا» در بررسی آنها با محمدعلی بصیری، استاد و تحلیلگر بینالملل گفتوگو کرد. بهگفته این استـــاد روابط بیـــنالمــلل دانشگاه اصفهان، گزارشهای ارائهشدهز سوی رافائل گروسی، تحتتأثیر نظرات غیرفنی آمریکا و اسرائیل تنظیمشده است تا در برگزاری نشست شورای حکام رأی علیه ایران صادر شود. او خاطرنشان میکند: «این اقدام جدید غرب بهدلیل عدمتوافق با ایران بر سر برجام و بلاتکلیفی آنها و بنبست کنونی در مذاکرات است. آمریکا و اسرائیل برای فشار بر ایران و تحقق اهداف خود، از هر دری وارد میشوند و با استفاده از ظرفیتهای نفوذ خود بر آژانس دستبهکار شدهاند.»
با صدور قطعنامه علیه ایران فشار های سیاسی افزایشمییابد
بصیــری با بیـــان اینــکه صـــدور بیــانیـــه، قطعنامه یا هر محکومیتی علیه ایران، شرایط خوبی را نهتنها برای کشورمان بلکه برای طرفهای غربی نیز در پی نخواهد داشت، میافزاید: «اگر تذکرات و بیانیههایهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی و همچنین پیشنویس قطعنامه علیه ایران در شورای حکام رأی آورد، پروندههای شورای امنیت علیه ایران باردیگر از سر گرفته خواهد شد.»بصیری همچنین در پاسخ به این سؤال که عدمموافقت چین و روسیه در خصوص قطعنامه علیه ایران تا چه انداز میتواند مانع راه رأیآوری آن در شورای حکام شود، میگوید: «اساس رأی در شورای حکام، رأی اکثریت است و حق وتویی وجود ندارد، اما اگر این قطعنامه به شورای امنیت سازمان ملل راه پیدا کند، احتمال دارد که روسیه و چین این قطعنامه را وتو کنند؛چراکه آنها مخالفت علنی خود را با ایران اعلام کردهاند.» او ادامه میدهد: «با صدور این قطعنامه فشار سیاسی بر ایران افزایش مییابد. غرب با استفاده از راههای دیپلماتیک تبلیغاتی، سعی میکند ایران را تحتفشار قرار دهد. ایران نیز این موضوع را میداند و با استفاده از سیاست خاص خود پیش میرود و کوتاه نمیآید؛ شرایطی که چین و روسیه را در کنار ایران و اروپا را در کنار آمریکا و مقابل ایران قرار داده است.»بصیری همچنین با اشاره به وضعیت سردرگم برجام و پیامدهای عدم احیای این توافقنامه میگوید: «اگر برجام احیا نشود، فشار اقتصادی ایران با توجه به مشکلات فروش نفت و بحث انتقال ارز و تحریمهای بانکی بیشتر خواهد شد. اگرچه باوجود جنگ در اوکراین، شرایط فروش نفت برای ایران تااندازهای تعدیل شده است، اما راهحل اساسی این نیست. تــا زمــانـــی کـــه تحــریــمها علیــه ایــران پــابــرجــاست، مشکــلات کشــورمان حــل نخواهد شد. درعینحال دولت سیزدهم سعی دارد با یک جــراحی اقتصــادی ومدیریت داخلی، اصلاحات اقتصادی رادر کشور انجام دهد تا بتواند از فشار تورم و بههمریختگی اقتصادی بکاهد؛ البته همانطور که اشاره کردم، منشأ مشکلات ایران بحران هستهای با دنیای غرب است. اگر این مشکل حل نشود، نتیجه پــایدار و بلنـــدمدتـــی در انتظــار شرایــط اقتصادی ما نیست. با این روند نمیتوان اقتصادی توسعهیافته و باثبات را در کشور انتظار داشت.» این تحلیلگر بینالملل نیز به بیان اینکه هدف اسرائیلیها احیانشدن برجام با شرایط گذشته است و از این شرایط پیشآمده راضی هستند، میافزاید: «به هرحال در این فضا نه ایران به شرایط غرب تن میدهد و نه غرب کوتاه میآید و پافشاری و اراده هردوطرف به ادامه وضع موجود کمک میکند؛ به عبارتی، نه احیای برجام قدیم صورت میگیرد و نه برجام جدیدی در راه است. همزمان اگر در شورای حکام قطعنامهای علیه ایران صادر شود، ما شاهد افزایش تنش میان ایران با آمریکا و اسرائیل و تقویت حالت بیثباتی خواهیم بود؛ شرایطی که ممکن است حملات غرب به مراکز هستهای ایران و یا ترور برخی از مسئولان و مقامات اتمی کشورمان را نیز به همراه داشته باشد.»