آب‌مروارید، تهدیدی برای نابینایی است

چشم از اعضای مهم بدن است که ممکن است آسیب‌های بسیاری برای آن وجود داشته باشد. یکی از این تهدیدها، آب‌مروارید است؛ بیماری شایع چشمی که خیلی‌ها را دچار خود کرده؛ به همین منظور تصمیم گرفتیم با دکتر شهریار هنجنی، جراح و متخصص چشم و فلوشیپ قرنیه، گفت‌و‌گویی داشته باشیم. آنچه در زیر می‌خوانید حاصل این گفت‌وگو است.
 
آب‌مروارید به کدورت عدسی چشم که باعث کاهش بینایی شده باشد، گفته می‌شود. به ‌عبارت ‌دیگر، آب‌مروارید عبارت است از: تیره‌شدن عدسی چشم‌ها که این حالت می‌تواند باعث مشكلات بینایی هنگام رانندگی، مطالعه، تماشای تلویزیون و دیگر امور روزانه شود.
عوامل بروز
شایع‌ترین علت آب‌مروارید سن است که به‌طور طبیعی به علت تغییرات ایجادشده در پروتئین‌های عدسی چشم بعد از ۴۰سالگی اتفاق می‌افتد.
از علل دیگر:
زمینه ارثی آب‌مروارید در فامیل؛وجود بیماری‌های زمینه‌ای مثل دیابت یا بیماری‌های متابولیک؛سابقه ضربه به چشم یا جراحی‌های چشمی یا رادیوتراپی؛قرارداشتن در معرض نور خورشید به مدت طولانی؛استفاده از بعضی داروها مانند کورتون‌ها؛مصرف سیگار و الکل؛تغذیه ناسالم و سوءتغذیه.علائم بیماری تاری دید؛کاهش دید در شب؛حساسیت به نور یا پخش نور؛ نیاز به نور بیشتر جهت مطالعه و انجام کارهای مشابه؛
دیدن هاله اطراف چراغ‌ها؛تغییرات سریع در نمره عینک؛کم‌رنگ‌شدن رنگ‌ها یا زردشدن آن‌ها؛دوبینی اجسام با یک چشم.زمان مراجعه به پزشک و عمل جراحی معاینه سالیانه چشم بعد از ۴۰سالگی؛مراجعه به پزشک در صورت مشاهده علائم ذکرشده در بالا؛زمان نیاز به عمل در افراد با شغل‌های مختلف متفاوت است؛ مثلا در راننده‌ها بیمار نیاز زودتری به عمل دارد تا افرادی که شغل و کار مهمی ندارند؛ ولی کلا هروقت کاهش بینایی باعث مشکل در کار روزمره فرد شود، نیاز به عمل است؛ ازاین‌رو هر فردی خودش نیز می‌تواند با توجه به کار یا حرفه‌اش متوجه زمان اقدام برای عملش شود.
مشکلات ‌جراحی‌نکردن
در صورت انجام‌ندادن عمل جراحی، علاوه بر کاهش بینایی شدید و کاهش توانایی فرد، درنهایت امکان ایجاد افزایش فشار چشم‌(آب‌سیاه) وجود دارد که باعث نابینایی غیر‌قابل‌درمان و درد و ناراحتی چشم می‌شود؛ بنابراین بهتر است فرد برای پیشگیری از این تهدید، خود را برای انجام عمل توجیه کند.
راهکارهای پیشگیری
از مهم‌ترین راه‌های پیشگیری از بیماری آب‌مروارید، استفاده از عینک آفتابی و کلاه لبه‌دار است؛ به‌خصوص در کسانی که مدت طولانی در فضای باز و زیر تابش اشعه‌های خورشید هستند.استفاده از داروها باید زیر نظر پزشک باشد؛ به‌خصوص درباره استروئیدها ‌(چه موضعی، چه خوراکی یا تزریقی) توجه زیادی لازم است.
راهکارهای درمانی
درمان اساسی برای رفع بیماری آب‌مروارید، جراحی است؛ بدین ترتیب که با خارج‌کردن عدسی چشم و قراردادن لنز داخل چشمی مشکل برطرف خواهد شد.
مراقبت بعد از عمل
اول‌ازهمه بهتر است بدانید دید شما در چند روز اول بعد از عمل جراحی ممکن است کامل نباشد که احتمالا به علت ورم موقتی قرنیه یا در بعضی موارد خاص، بخیه است؛ درضمن بعد از جراحی آب‌مروارید، درصورتی‌که شماره لنز شما بر اساس بهترین دید دور تعیین شده باشد، برای دید نزدیک نیاز به عینک مطالعه خواهید داشت؛ البته لنزهای چندکانونه هم وجود دارد که دید دور و نزدیک را به بیمار 
می‌دهد.چند روز اول بعد از عمل جراحی بهتر است از محافظ پلاستیکی برای جلوگیری از ضربه به چشم استفاده کنید.داروها را طبق دستور پزشک استفاده کرده و از مصرف خودسرانه آن‌ها خودداری کنید.در هر مراجعه به پزشک، داروها را با خودتان ببرید یا نام آن‌ها را به خاطر بسپارید.بهتر است قطره چشمی توسط فرد دیگری در چشم شما چکانده شود.درصورتی‌که بیش از یک نوع قطره استفاده می‌کنید، قطره دوم حداقل پنج دقیقه بعد از قطره اول ریخته شود.بعد از چکاندن قطره، حداقل یک دقیقه چشم‌ها را ببندید و از پلک‌زدن‌های شدید خودداری کنید.تا یک هفته بعد از عمل بهتر است از فعالیت‌های خیلی سنگین اجتناب کنید. یکی‌دو روز پس از عمل می‌توانید صورت خود را بشویید و پنج روز بعد، استحمام کنید.به‌محض ایجاد درد چشم، قرمزی، حساسیت به نور، کاهش دید و ترشح چرکی از چشم فورا به پزشک مراجعه کنید ‌(درصورتی‌که به جراح خود دسترسی نداشتید، به درمانگاه اورژانس چشم مراجعه کنید).