طبق آمارها به جرئت میشود گفت این مراسم بزرگترین مراسم دینی در جهان است که با حضور چند میلیون نفر از شیعیان جهان از سراسر جهان، بهصورت خودجوش برگزار میشود. در دوران حکومت صدام و بهعلت خفقانی که ایجاد شده بود، این مراسم محدودتر و مخفیانه برگزار میشد؛ ولی امروز شاهد برگزاری مراسمی پرشکوه با حضور دوستداران حسین (ع) هستیم.اولین نکته در خصوص این زیارت این است که برای زیارت اربعین، زیارتی خاصه از سوی حضرت امام صادق (ع) مطرح شده و این یعنی روز بیستم صفر، یکی از روزهای مهم برای زیارت امام حسین (ع) است. هرچند بسیاری از مردم بهدلیل محدودیتها این زیارت را از دور به جا میآورند، مانند زیارتهای خاصه دیگر نظیر زیارت امام حسین (ع) در شب قدر، روز عاشورا و… از نزدیک، فضیلتهای خاص خود را دارد.نکته دوم درباره تعظیم شعائر است. خداوند در آیه 32 سوره حج میفرماید:ذَلِكَ وَمَنْ يُعَظِّمْ شَعَائِرَ الله فَإِنَّهَا مِنْ تَقْوَى الْقُلُوبِ.این است (سخن حق) و هرکس شعائر (دین) خدا را بزرگ و محترم دارد، این از صفت دلهای باتقواست.حرکت امام حسین(ع) از مکه به کربلا سفری الهی بود که در نتیجهاش دین حفظ شد. این سفر در طول تاریخ و تا امروز ادامه داشته و ادامه خواهد داشت. نکته اینجاست که از گذشته، بسیاری از شیعیان و حتی خود اهلبیت(ع) در حفظ این حادثه تاریخی کوشا بودهاند و ما نیز بر مبنای وظیفهای که دین بر دوشمان گذشته، باید در این زمینه ایفای نقش کنیم.نکته سوم این است که در روایات ما به موضوع زیارت اربعین و اهتمام بر آن سفارش شده است. این موضوع به حدی مهم بوده که امام حسن عسکری (ع) درباره زیارت اربعین فرمودند:عَلَامَاتُ الْمُؤْمِنِ خَمْسٌ. صَلَاةُ الْإِحْدَى وَ الْخَمْسِینَ وَ زِیَارَةُ الْأَرْبَعِینَ وَ التَّخَتُّمُ بِالْیَمِینِ وَ تَعْفِیرُ الْجَبِینِ وَ الْجَهْرُ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِیمِ.
مؤمن پنج نشانه دارد: اقامه ۵۰ رکعت نماز (مجموع واجبات و مستحبات)، خواندن زیارت اربعین، انگشتر عقیق در دست راست کردن، در سجده پیشانی بر خاک نهادن و «بسم الله الرحمن الرحیم» را (در نماز) بلندگفتن.این یعنی ما باید تلاش کنیم تا هم در ظاهر و هم در باطن نکاتی را رعایت کنیم تا بتوانیم خود را به زمره اهل ایمان ملحق کنیم.نکته دیگر درخصوص اهمیت عاشورا و اربعین این است که احیای عاشورا و اربعین، احیای یکی از فرهنگهای مهم دینی، یعنی احیای ایثار و شهادت است. یکی از مسائلی که همیشه دشمن برای حذف آن از فرهنگ دینی تلاش میکرده، موضوع جهاد، ایثار و شهادت بوده است که با حفظ آن توسط علاقهمندان به حضرت سیدالشهدا نقشههای دشمنان دین خنثی میشود. به علاوه زیارت اربعین یکی از دستگاههای مهم تبلیغ برای فرهنگ حسینی است؛ چراکه این رویداد بینالمللی که هر سال در حال برگزاری است، توسط بسیاری از رسانههای دنیا اطلاعرسانی و تحلیل میشود.
همپای قدمهای جابر
گفته میشود جابربنعبدالله انصاری اولین زائر امام حسین (ع) در روز اربعین بوده است. ایشان که یکی از روایان مهم حدیث در تاریخ اسلام به شمار میرود، از زمان حضرت رسول (ص) تا زمان امام باقر(ع) را درک کرده است.عطیه عوفی نقل میکند که به همراه جابربنعبداللّه انصارى براى زیارت قبر حسینبنعلى بن ابىطالب(ع) حرکت کردیم. هنگامى که به کربلا رسیدیم، جابر به کرانه فرات نزدیک شد و غسل کرد و پیراهن و ردایى به تن کرد و کیسه عطرى را گشود و آن را بر بدنش پاشید و هیچ گامى برنداشت، جز آنکه ذکر خداى متعال گفت تا اینکه به قبر نزدیک شد و [به من] گفت: دست مرا بر قبر بگذار. چون دست او را بر قبر گذاشتم، بیهوش روى قبر افتاد. کمی آب بر او پاشیدم و هنگامى که به هوش آمد، سه بار گفت: «اى حسین!» آنگاه گفت: «دوست پاسخ دوست را نمىدهد؟!» سپس گفت: «چگونه پاسخ دهى در حالى که خون رگهایت را بر میان شانهها و پشتت ریختند و میان سر و پیکرت جدایى انداختند؟!» این میزان از شور، شوق و حزن این راوی حدیث که هفت معصوم را درک کرده و با پای پیاده به زیارت حضرت میشتابد قابل توجه و تأمل است.یکی دیگر از مطالبی که نباید فراموش کنیم، این است که بزرگان شیعه نیز به زیارت اربعین اهتمام داشتهاند. شیخ انصاری، میرزا حسین نوری، میرزا جوادآقا ملکی تبریزی و بسیاری از بزرگان دیگر نیز در این مراسم شرکت میکردهاند. با تأسی از علما، این سنت مورد توجه مردم، بهویژه قبایل و عشایر نقاط مختلف عراق قرار گرفته و با گذشت زمان فرهنگهایی نظیر موکبداری و… از باب اکرام زوار امام حسین (ع) نیز به آن اضافه شده است. فراموش نکنیم که امام مهدی (عج) در زمان ظهور، خود را به واسطه جد شهیدشان و حادثه عاشورا معرفی میکنند. پس امروز باید امام حسین(ع) را به جهانیان معرفی کنیم تا بستر ظهور و معرفی امام زمان (عج) را در دنیا فراهم سازیم.