حل معضل فاضلاب گلپایگان در گیرودار وعده‌های مسئولان

کم‌اهمیت جلوه‌دادن نبود سیستم فاضلاب شهری تبعات نامطلوبی را برای ساکنان شهرها در پی دارد و نیازمند عزم جدی مسئولان برای رفع این معضل است؛ گلپایگان سال‌های زیادی است که با این مشکل دست‌وپنجه نرم می‌کند. سیــستــم جمــع‌آوری و تصفیـــه‌خـــانـــه فاضلاب از مهم‌ترین استانداردهای یک شهر پایدار و یکی از شاخص‌های مهم زیست‌محیطی به‌شمار می‌رود. گلپایگان در این ارزیابی به‌دلیل نداشتن سیستم جمع‌آوری فاضلاب، عقب‌افتاده و همین موضوع موجب شده است ساکنان شهر، به‌ویژه مسکن مهر با مشکلات زیادی روبه‌رو هستند. درحال‌حاضر مسئولیت توزیع آب در کشور برعهده شرکت آب‌و فاضلاب است که در دو بخش «آب» و «فاضلاب» به ارائه خدمات تصفیه و توزیع آب در شهر و روستا می‌پردازد. واگذاری وظایف این شرکت به شهرداری به معنای واگذاری قدرت صدور سایر مجوزهای ساخت‌وساز به این نهاد است و این توان اداری بالا برای پایداری زیست‌بوم‌های شهری خطرناک به‌نظر می‌رسد.
 
از سال ۱۳۹۵ طرحی در دولت در دست بررسی است تا مسئولیت توزیع آب در شهرها از شرکت آب‌و فاضلاب جدا شود و در اختیار شهرداری‌ها قرار بگیرد؛ فارغ از اینکه این تغییر تا چه اندازه به بهبود وضعیت فاضلاب کمک می‌کند، سال‌هاست که بعضی شهرهای کشور با این مسئله مواجه هستند و نبود فاضلاب شهروندان را آزار می‌دهد. ساکنان منطقه مسکن مهر گلپایگان طی تماس‌های مکرر با خبرگزاری ایمنا، از معضل جدی فاضلاب منازل مسکونی خبر دادند و خواستار پیگیری موضوع هستند، آنان از وضعیت موجود گلایه دارند و خواهان همکاری مسئولان برای حل این معضل هستند.
 
کم‌اهمیت جلوه‌دادن مشکل تبعات نامطلوبی در پی دارد
محمد زارعی، یکی از ساکنان مسکن مهر گلپایگان می‌گوید: «به دلیل طراحی غیراصولی در زمان اجرای طرح مسکن مهر، فاضلاب در محیط‌زیست اطراف رها و موجب آلودگی منطقه می‌شود.» او می‌افزاید: «سه‌سال قبل شهرداری با تغییر مسیر فاضلاب به سمت قنات تا حدودی این مسئله را حل کرد؛ اما این راه‌حل قطعی نیست؛ زیرا با پرشدن مخزن‌هایی که در زمان ساخت پروژه طراحی شده است، پس‌زدگی فاضلاب و بوی نامطبوع آن ساکنان را آزار می‌دهد.» این شهروند گلپایگانی خواستار توجه ویژه مسئولان و همکاری با شهرداری برای حل مشکل است و تأکید می‌کند: «کم‌اهمیت جلوه‌دادن این مسئله در آینده تبعات نامطلوب در زمینه بهداشتی و اجتماعی برای ساکنان منطقه به همراه خواهد داشت.»
 
مسئولان برای رفاه مردم با شهرداری همکاری کنند
احمد مرجانی، یکی دیگر از ساکنان مسکن مهر، اظهار می‌کند: «منطقه مسکن مهر دارای بافت سنگی است که این معضل را حادتر می‌کند؛ به‌نحوی‌که بالازدگی فاضلاب در پارکینگ مجتمع‌ها غیرقابل‌تحمل است.» او نبود تصفیه‌خانه فاضلاب در شهر گلپایگان را معضل جدی منطقه مسکن مهر می‌داند و تأکید می‌کند: «در زمان احداث مجتمع‌های مسکن مهر، پیمانکار پروژه طراحی فاضلاب را ناقص اجرا کرده، یک مخزن در مجاورت مسکن مهر تعبیه شده است که پس از مدتی پر و در محیط‌زیست اطراف مجتمع‌ها رها می‌شود.» این شهروند گلپایگانی اضافه می‌کند: «شهرداری و شورای اسلامی شهر برای حل این معضل در تلاش هستند و لازم است مسئولان شرکت آب و فاضلاب نیز برای تأمین رفاه ساکنان مسکن مهر با شهرداری همکاری لازم را داشته باشند.»
 
منتظر جانمایی زمین هستیم
پیمان شکرزاده، شهردار گلپایگان، نبود فاضلاب شهری را معضل بزرگ شهر و منطقه مسکن مهر می‌داند و خاطرنشان می‌کند: «در بازدید ابتدایی شورای ششم از منطقه مسکن مهر و در راستای حل مشکل فاضلاب این منطقه، شورای اسلامی شهر مصوب کرد که شهرداری پکیج سیستم فاضلاب را راه‌اندازی کند تا پساب آن را در اختیار داشته باشیم؛ اما از نظر آبفا بهره‌برداری و نگهداری از پساب نیز باید برعهده شهرداری باشد؛ درحالی‌که توانایی و تخصص نگهداری از پروژه تصفیه فاضلاب شهری را ندارد.» او با بیان اینکه شهرداری درراستای رفع این معضل جلساتی برگزار کرده است، تصریح می‌کند: «در جلسه با معاونت آبفای استان پیگیری‌هایی انجام دادیم، یک‌سری قانون‌های دست‌وپاگیر وجود دارد و طبق مصوبه‌ای قرار شد اداره راه‌وشهرسازی زمین تأییدشده را تحویل شرکت آب‌وفاضلاب شهرستان بدهد و سپس طی قراردادی طولانی‌مدت، زمین تحویل شهرداری شود.» شهردار گلپایگان ادامه می‌دهد: «درحال‌حاضر موضوع، جانمایی زمین بوده و چندین نقطه برای این مهم پیش‌بینی شده است تا در صورت تأیید یکی از مکان‌ها با تخصیص بودجه از محل اعتبارات ریاست‌جمهوری، پروژه بلافاصله آغاز شود.»
 
شهرداری به‌عنوان سرمایه‌گذار ملزم به اجرای طرح است
ناصر دهقانی، مدیر آبفای گلپایگان، با اشاره به نبود پروژه فاضلاب شهری در گلپایگان می‌گوید: «قسمتی از خط اصلی پروژه لوله‌گذاری فاضلاب شهرستان از شهر گوگد در حال اجراست که در صورت تخصیص اعتبارات، سرعت کار بالا می‌رود تا در آینده این شهر از سیستم تصفیه فاضلاب شهری بهره‌مند شود.» او می‌افزاید: «نبود پروژه فاضلاب شهری یکی از معضلات گلپایگان، به‌ویژه منطقه مسکن مهر است؛ شهرداری گلپایگان به‌عنوان سرمایه‌گذار درخواست اجرای پروژه فاضلاب در منطقه مسکن مهر را داده است تا ضمن رفع معضل فاضلاب از پساب آن در بخش فضای سبز شهری استفاده شود.»
 
همکاری سایر دستگاه‌ها با شهرداری به‌منظور تأمین زیرساخت‌ها
در همیـــن زمینـــه فـــرزاد مـــؤمنـــی، کارشناس‌ارشد شهرسازی می‌گوید:«پساب فاضلاب نیاز به تصفیه دارد تا پس از حذف میکروارگانیک‌ها، قابل‌استفاده در فضای سبز شهری یا صنایع باشد.» او می‌افزاید: «پساب فاضلاب ممکن است صنعتی، انسانی یا طبیعی باشد و همانند پسماند زباله که از مبدأ تفکیک می‌شود تا به طبیعت ضرر نرساند، پساب فاضلاب نیز باید تفکیک شود. در این راستا زیرساخت‌های شهری به‌گونه‌ای باید طراحی شود که پساب هر نوع فاضلابی از ابتدا بازیافت شود و به چرخه تولید برسد.» کارشناس‌ارشد شهرسازی خاطرنشان می‌کند: «لازم است به‌منظور جلوگیری از نفوذ آب باران به فاضلاب شهری، زیرساخت‌های موردنیاز در شهرها اجرایی شود تا طی فــرآیندی آب باران در بخش فضای سبز شهری مورداستفاده قرار بگیرد.» مؤمنی با بیان اینکه امروزه به‌دلیل نبود زیرساخت در شهرها آب باران هدر می‌رود، تأکید می‌کند: «فضای سبز در فصل تابستان به‌وسیله تانکر آبیاری می‌شود؛ درصورتی‌که اگر دستگاه‌ها دست‌به‌دست به هم دهند و با شهرداری همکاری کنند، زیرساخت‌های شهری اجرا و طی فرآیندی پساب به چرخه مصرف در بخش‌های تولیدی می‌رسد و در آینده نیاز به اجرای سیستم فاضلاب شهری نیست.»
 
اجرای طرح فاضلاب با جذب بودجه دولتی
مؤمنی ادامه می‌دهد:«لازم است برای استفاده از پساب صنعتی، فرآیندی در کارخانه اجرا شود تا آب مصرفی تصفیه و در فضای سبز کارخانه استفاده شود؛ زیرا کارخانه‌ها آلایندگی‌های شدیدی ایجاد می‌کنند و در اطراف آن‌ها نیاز به ایجاد فضای سبز است.» این کارشناس‌ارشد شهرسازی می‌گوید: «شرکت آب‌وفاضلاب با جذب بودجه دولتی می‌تواند زیرساخت فرآیند تصفیه آب در واحدهای مسکونی را ایجاد و بخشی از هزینه را روی انشعاب مشترکان حساب کند.» مؤمنی تصریح می‌کند: «ضرورت دارد اداره راه و شهرسازی هنگام ساخت واحدهای مسکونی و در راستای دفع آب‌های سطحی، ورود پیدا کرده و قوانین را در قالب طرح تفصیلی به شهرداری‌ها ابلاغ کند تا شهرداری براساس قوانین راه و شهرسازی، شرکت آب و فاضلاب را ملزم به اجرای طرح فاضلاب کند و پروژه دفع آب‌های سطحی، جداسازی آب باران و تصفیه هر نوع پساب طراحی و توسط پیمانکار اجرایی شود.»او با بیان اینکه استفاده از قیر و آسفالت در معابر شهری و روستایی موجب برهم‌زدن اکوسیستم و مانع نفوذ آب باران به لایه‌های زمین می‌شود که یکی از دلایل اصلی خشکی و شکست زمین بوده و به‌عنوان زلزله خاموش مطرح شده است، می‌افزاید: «به‌جای استفاده از مصالح قیر و آسفالت در جاده و خیابان، باید مصالحی از جنس خاک استفاده شود. در کشورهــای پیشرفتـــه به جای استفـــاده از قیــر وآسفــالــت، مصـــالحــی از جنـــس خــاک مخصوص مورداستفاده قرار می‌گیرد تا آب باران به لایه زمین نفوذ کند.» مؤمنی تصریح می‌کند:«اجرای پروژه آسفالـــت، آن هم از رنــگ سیــــاه در جاده‌ها، جزیره حرارتی ایجاد می‌کند که نخستین پیـــامد آن خــالی‌نشـــدن ابـــرهای بـــارانی در شهـــرهـــاست. در فصل‌های بارشی ابرهای بارانی در فراز آسمان دیده می‌شود؛ اما بارشی اتفاق نمی‌افتد و با عبور به سمـــت بیابان‌هـــا شاهــد سیـــلاب هستیـــم که نتیجه استفاده‌نکردن از مصالحی از جنس خاک و استفاده از پلیمرهای مخرب است.»او می‌گوید: «امروزه برای پیشرفت شهــرهـــا و بـــارش بـــاران لازم اســـت آبراهه‌هایی ایجاد شود تا آب‌های سطحی جمع‌آوری و سیستم جداسازی پساب در لحظه نخست اجرا شود تا شاهد بوی نامطبوع در محله‌ها پس از بارش باران نباشیم.»/ ایمنا