تأثیر ورزش تیمی بر کودکان

امروزه توصیه بسیاری از روان‌شناسان به والدین کودکانی که مشکلات رفتاری دارند، این است که فرزندشان را به شرکت در ورزش‌های تیمی تشویق کنند. بیشتر والدین فورا این توصیه را می‌پذیرند؛ اما ممکن است فرزندانشان تمایل چندانی به آن نشان ندهند. بااین‌حال، پژوهش‌ها نشان می‌دهد فوایدی که ورزش‌های تیمی برای رشد کودک دارد، به چالش‌ها و خطرات احتمالی آن می‌ارزد.
 
فواید ورزش تیمی
یادگیری قوانین یک بازی جدید و توسعه مهارت‌های موردنیاز برای اجرای آن می‌تواند استرس‌زا باشد. کودکانی که درگیر برخی مشکلات احساسی و رفتاری هستند، معمولا در برابر این چالش مقاومت می‌کنند؛ چون می‌تواند دشوار و مأیوس‌کننده باشد و به تجربه شکست بینجامد. بااین‌حال، ورزش‌کردن می‌تواند به کودک درس پشتکار و تاب‌آوری بدهد و تناسب‌اندام و قدرت بدنی او را بهبود ببخشد. اغلب ورزش‌های تیمی، مهارت‌های حرکتی و هماهنگی و تعادل جسمی کودکان را به‌طور چشمگیری ارتقا می‌دهند. شاید در کوتاه‌مدت، دراز کشیدن و سرگرم شدن با دستگاه‌های الکترونیکی خیلی راحت‌تر باشد. بازی‌های کامپیوتری به کودک خشنودی آنی می‌دهد و انرژی یا قدرت جسمی خاصی هم نمی‌طلبد. لم‌دادن جلوی تلویزیون از آن‌هم آسان‌تر است؛ بنابراین طبیعی است که بیشتر کودکان ترجیح دهند خودشان را برای ورزش در محیط بیرون و مواجهه با چالش‌های آن به دردسر نیندازند. ورزش‌کردن طاقت‌فرساست و کشمکش، اشتباه‌کردن و تجربه حس شرمساری و ناتوانی جزئی از آن است؛ اما درعین‌حال می‌تواند فرد را توانمندتر کند و اعتمادبه‌نفس او را بالا ببرد. ورزش‌کردن فرصت یادگیری و تقویت یک مهارت را در اختیار فرد قرار می‌دهد و این به‌خودی‌خود برای اغلب کودکان رضایت‌بخش است. به‌علاوه، برخی ورزش‌ها به کودک درس کار تیمی می‌دهند و کسب مهارت‌های کار تیمی چه در دنیای ورزش و چه در ابعاد دیگر زندگی بسیار ارزشمند است.
 
 پذیرش باخت و خطرات احتمالی
درست است که هدف ورزش باید لذت‌بردن و کسب مهارت باشد؛ اما هیچ‌کس از باختن خوشحال نمی‌شود. بااین‌حال، برخی آدم‌ها می‌توانند با تجربه باخت کنار بیایند؛ اما برای کسانی که ضعف‌های روان‌شناختی دارند، باختن می‌تواند ضربه ویرانگری باشد و به آن‌ها حس بی‌فایده و بی‌ارزش بودن بدهد. به همین ترتیب، پذیرش باخت می‌تواند برای کودکی که عزت‌نفس شکننده‌ای دارد، کمی دشوار باشد؛ بنابراین لازم است والدین و مربیان به این مسئله حساس باشند و بر ابعادی از ورزش تیمی تمرکز کنند که به بردوباخت بی‌ارتباط هستند.با وجود این‌ها، رقابت و تلاش برای برد همیشه جزئی از ورزش بوده و هست؛ بنابراین ممکن است بازی‌های ورزشی همیشه امن و دوستانه نباشند. پژوهش‌های انجام‌شده درباره ضربات وارده به سر کودکان در جریان ورزش‌های تهاجمی، زنگ خطری را برای والدین و معلمان به صدا درآورده است. گستره آسیب‌های ناشی از این جراحات می‌تواند از اختلالات یادگیری گرفته تا مشکلات رفتاری و ضعف دامنه توجه را شامل شود. جراحات دیگر مثل شکستگی استخوان نیز می‌توانند برای کودکان عواقب گسترده و خطیری به‌دنبال داشته باشند.
 
 وقتی فرزندتان از ورزش‌کردن امتناع می‌کند
اغلب والدین دوست دارند فرزندشان ورزش کند؛ اما برخی کودکان از این کار امتناع می‌ورزند. برای این مشکل نمی‌توان یک راه‌حل آسان و دم‌دستی ارائه کرد. برای بهره‌مندشدن از فواید ورزش تیمی باید آن را با عشق و علاقه انجام دهید یا حداقل متعهد و متمرکز باشید و بتوانید سختی‌هایش را هم بپذیرید؛ بنابراین روشن است که اجبار کودک در این مورد هم مثل خیلی چیزهای دیگر جواب نمی‌دهد. اگر فرزندتان از ورزش بیزار است، از همان ابتدا او را وارد تیم‌های ورزشی نکنید، بلکه فرصتی برایش فراهم کنید تا خارج از زمین‌بازی کسب مهارت کند. یادتان باشد که بچه‌ها از والدینشان الگوبرداری می‌کنند؛ پس اگر خودتان آخر هفته را با گوشی و لپ‌تاپ می‌گذرانید، بهتر است در رفتارتان تجدیدنظر کنید.
منبع: psychologytoday.com