روزهای کاری کمتر، بهره‌وری بیشتر!

بــه‌تــازگی گـــروهـــی از کسـب‌وکارهــا در یــک طرح آزمایشی شرکت کــرده‌انـــد تــا کاهــش تعداد روزهای کاری هفته و تأثیر آن بر بهره‌وری کارمندان را موردبررسی قرار دهند. 

در این پیمایش که 33 شرکت و نزدیک به هزار کارمند در آن شرکت داشتند، هفته کاری به چهار روز محدود شد؛ اما حقوق کارمندان کاهش پیدا نکرد؛ به‌عبارت‌دیگر این شرکت‌ها به ازای 80درصد از تایم کاری سابق، صددرصد حقوق آن را به کارکنان خود پرداخت کردند. در مقابل، کارمندان نیز قول دادند صددرصد توان خود را در این برهه کوتاه‌تر به‌کارگیرند. نتایج نشان داد کاهش تعداد روزهای کاری باعث افزایش درآمد این شرکت‌ها شده و مرخصی و استعفای کارمندان را کاهش داده است. به‌علاوه، فقط مشاغل اداری نیستند که می‌توان چنین طرحی را رویشان اجرا  کرد. در ایسلند، طرح کاهش ساعت‌های کاری از سال 2015 تا 2019 در حوزه خدمات اجتماعی، بیمارستان‌ها و مدارس نیز اجرا شد و به‌دلیل موفقیت چشمگیرش، از آن زمان تاکنون روی 86 درصد از نیروی کار این کشور اعمال شده است.اولین بار هنری فورد، مالک کارخانه‌های معروف خودروسازی فورد، در سال 1926 یعنی نزدیک به یک قرن پیش، تعطیلی آخر هفته کارکنان خود را به دو روز افزایش داد و از آن‌پس در بسیاری از کشورها هفته کاری پنج‌روزه بوده است. صاحب‌نظران بر این باورند که با توجه به تغییر سبک زندگی مردم در قرن بیست‌ویکم، باید اصلاحاتی در این برنامه ایجاد کرد. براساس پژوهش‌های انجام‌شده، کاهش ساعت‌های کاری می‌تواند برای کسب‌وکارها، کارمندان و حتی سیاره زمین فواید چشمگیری به همراه داشته باشد که در ادامه به آن‌ها می‌پردازیم.
 
بهبود سلامت روان
به دلیل تأکید روزافزون بر رشد اقتصادی هرچه بیشتر، در دهه‌های اخیر بدن و مغز انسان مجبور به تحمل فشارهای کاری گزافی شده که به استرس و تشویش فزاینده و فرسودگی جسمی و روانی او منتهی شده است. بااین‌حال، این مسئله فقط به خانواده‌ها و نظام‌های بهداشت و درمان آسیب نمی‌زند، بلکه کسب‌وکارها نیز برای آن هزینه می‌پردازند. برآوردها نشان می‌دهد تنها در بریتانیا هزینه سالانه مشکلات اعصاب و روان برای کسب‌وکارها رقمی معادل 45میلیارد پوند است. بخش غالب این هزینه به غیبت از کار یا حضور صرفا فیزیکی و بی‌بهره در محل کار برمی‌گردد که به‌دلیل اختلال‌های روانی کارمندان رخ می‌دهد.
 
افزایش بهره‌وری
بسیاری از مدیران تصور می‌کنند کاهش ساعت‌های کاری باعث پایین‌آمدن خروجی کسب‌وکارشان خواهد شد؛ اما پژوهش‌های علمی این ادعا را رد می‌کند. کشورهایی که کمترین ساعت کاری را دارند، معمولا در مقیاس ساعتی از بقیه مولدتر هستند؛ مثلا دانمارک، نروژ و هلند که شادترین کشورهای جهان هم هستند. بر اساس بررسی‌های انجام‌شده، حس بهتر کارمندان در طول هفته کاری کوتاه‌تر باعث افزایش بهره‌وری هفتگی آن‌ها می‌شود؛ به‌عنوان‌مثال، محدود کردن هفته کاری به چهار روز، بهره‌وری کارمندان را حدود 10درصد افزایش خواهد داد؛ البته شاید این افزایش 10درصدی در ابتدا جبران کاهش 20درصدی زمان کاری را نکند و برای اجرای این طرح نیازمند کمک مالی دولت‌ها و کسب‌وکارها باشیم؛ اما فواید آتی آن بی‌شک چشمگیر خواهد بود.
 
کاهش آلودگی
فواید هفته کاری کوتاه‌تر به بهبود سلامت روان و افزایش بهره‌وری محدود نمی‌شود، بلکه می‌تواند سیاره زمین را نیز دربربگیرد. بر اساس بررسی‌های انجام‌شده، کوتاه‌کردن هفته‌های کاری می‌تواند رفت‌وآمد افراد به محل کارشان را  کمتر کند و درنتیجه آن، میزان انتشار گازهای کربنی را نیز کاهش دهد؛ البته درصورتی‌که اغلب افراد در روز تعطیلشان سفر یا آمدوشد چشمگیر دیگری نداشته باشند. درهرحال شواهد اولیه حاکی از نتایج مثبت کاهش تعداد روزهای کاری است و مدیران کسب‌وکارها و سیاست‌گذاران دولتی باید به این موضوع توجه ویژه‌ای داشته باشند.