به گزارش اصفهان زیبا؛ امروزه بسیاری از شهرهای جهان براساس تشابهات فرهنگی و اجتماعی با یکدیگر طبق سازوکارهای مشخصی روابط خواهرخواندگی ایجاد کرده و از این طریق به منافع مشترکی میرسند.
شهرهای مختلف ایران نیز به دنبال ایجاد این رابطه بینالمللی با شهرهای مختلف جهان بوده و به تبع اصفهان نیز از این قاعده مستنثا نیست.
اصفهان پس از تهران بیشترین روابط خواهرخواندگی را با شهرهای جهان ایجاد کرده که جدیدترین آن کازان بوده که اخیرا به این فهرست اضافه شده و این آمار را به 16 شهر رسانده است.
سابقه این روابط نیز به سال 1368 و ایجاد پیوند خواهرخواندگی با شیان چین بازمیگردد و بیشترین روابط اصفهان با فرایبورگ، شیان، سنپترزبورگ و کوالالامپور بوده است.
مدیریت شهری اصفهان با ایجاد این پیوندها تا کنون دستاوردهایی را در حوزههای فرهنگی و اجتماعی و رفاهی و بهداشتی کسب کرده؛ ازجمله احداث پروژه شهر رویاها و آکواریوم اصفهان، بهبود وضعیت اتوبوسرانی شهری، ورود اقلام اساسی بهداشتی در ایام کرونا و ورود دستگاههای حفار برای احداث متروی شهری که همگی از طریق سرمایهگذاری خارجی و قراردادهای خواهرخواندگی به نتیجه رسیده است.
یکی از معیارهای ایجاد پیوند خواهرخواندگی قرابت فرهنگی دو شهر با یکدیگر است. اما حوزه فرهنگ و هنر در میان این همکاریها چه جایگاهی دارد و بهطور جزئی شامل چه بخشهایی شده و تاکنون چه دستاوردهایی داشته است؟
براساس گزارش خبرگزاری «ایمنا»، فرایبورگ و اصفهان در زمینههای فرهنگی و هنری همکاریهای بسیاری داشتهاند؛ همچون برگزاری تئاتر در فرایبورگ و برعکس، اجرای برنامه توسط گروه ورزش زورخانهای اصفهان و برگزاری کنسرتهای موسیقی در فرایبورگ.
اصفهان و شیان نیز در زمینههای فرهنگی نیز دو شهر اقدام به تبادلات زبانی کردهاند. در این اقدام، یکی از کارکنان اداره امور بینالملل شهرداری اصفهان برای فراگیری زبان چینی برای یک سال مهمان این شهر بود و در مقابل، فردی از این نهاد در شهرداری چین برای آموزش زبان فارسی به مدت شش ماه مهمان اصفهان شد.
از سوی دیگر، برگزاری جشنواره بینالمللی فیلم کودک و نوجوان در اصفهان برای سالیان متمادی و تعاملات سینمایی در سطح بینالملل مدعایی بر وجود این توانایی است؛ هرچند مغز متفکر آن در تهران بوده و اصفهان تنها مجری است و شاید نتوان آن را بهطورکامل با روابط خواهرخواندگی مقایسه کرد که صفر تا صد اقداماتش در شهرداری انجام میشود.
بااینحال آنچه دربارهاش میزانی از اطمینان وجود دارد و باز بهدلیل گفتهشده نمیتوان از قطعیت آن اطمینان کامل حاصل کرد، غفلت از ایجاد پیوندهای ادبی ازطریق ترجمه دوسویه کتب با شهرهای خواهرخوانده است.
یکی از شیوههای جهانی و شناختهشده تعاملات فرهنگی در حوزه بینالملل، خرید کپیرایت کتابهایی است که در کشورهای خارجی منتشر شده و بهطور متقابل، فروش کتابهای منتشرشده در ایران به آن کشورها که در این شیوه، امکان برقراری رابطهای دوسویه میان دو کشور فراهم است.
ناشران بهعنوان نمایندگان و صاحبان اصلی این تعامل، طبق سازوکارهایی اقدام به خرید و فروش رایت کتابها کرده و به این وسیله در حوزه واردات و صادرات فرهنگ وارد میشوند.
برخی از ناشران بهصورت مستقل وارد این تجارت فرهنگی شده و برخی نیز با کمک وساطت آژانسهای ادبی که دقیقا با همین هدف وارد میدان شده و دید بازتر و تجربه بیشتری در این خصوص دارند، این کار را پیش میبرند.
حال اگر به ظرفیتهای فرهنگی در عرصه خواهرخواندگی بازگردیم، متوجه وجود چنین ظرفیتها و جای خالی اقدامات شهرداری اصفهان در این خصوص میشویم.
سید علی معرکنژاد، مدیر اداره ارتباطات و امور بینالملل شهرداری اصفهان، در جایی گفته است که هرچقدر دو شهر خواهرخوانده بتوانند بخش خصوصی و تودههای مردم را به هم نزدیکتر کنند و روابطشان را توسعه دهند، یعنی موفقترند. کتاب و ادبیات نیز دقیقا نقطهای است که روی قرابت تودههای مردم دست میگذارد و این پیوند را عمق میبخشد.
کمترین نقشی که اداره ارتباطات میتواند در این زمینه ایفا کند، تسهیلگری است. این اداره میتواند با شناسایی ناشران اصفهانی که آثاری همگون با قواعد روابط خواهرخواندگی دارند، همچون معرفی تاریخ و فرهنگ اصفهان، معرفی مشاهیر و قهرمانان شهر، آثاری در حوزه مقاومت و دفاع مقدس، ادبیات بزرگسال و کودک و نوجوان، در نقش حامی ظاهر شده و فضای کار و تعامل و ایجاد پیوند ادبی را ایجاد کنند.
این اقدام گامی بزرگ بهسوی معرفی فرهنگ و ادب اصفهان در قالب کلمات و نوشتهها خواهد بود که شاید از هر شیوه دیگری ماندگارتر باشد. در ادامه نظر دو کارشناس را دراینباره جویا شدهایم.