دهک‌بندی یارانه‌ها با دو شاخص شفاف

اجرای دهک‌بندی یارانه‌ها طی سال‌های اخیر با چالش‌های فراوانی روبرو بوده است.

به گزارش اصفهان زیبا؛ اجرای دهک‌بندی یارانه‌ها طی سال‌های اخیر با چالش‌های فراوانی روبرو بوده است. با این حال، استفاده از تنها دو شاخص شفاف در این فرآیند می‌تواند بیش از ۳ هزار میلیارد تومان صرفه‌جویی ایجاد کند.


چرا دهک‌بندی یارانه‌ها موفق نبود؟

در سال‌های گذشته، به‌دلیل نبود داده‌های دقیق، سیستم دهک‌بندی با خطاهای زیادی همراه بود. بسیاری از افراد پردرآمد همچنان یارانه دریافت می‌کردند، در حالی که برخی نیازمندان از این حمایت‌ها بی‌بهره ماندند.


۶ شاخص اصلی برای حذف دهک‌های پردرآمد

براساس آیین‌نامه سال گذشته هیئت وزیران، برای حذف سه دهک بالای درآمدی، ۶ شاخص مشخص شد:

  1. خانوارهایی با املاک لوکس بالای ۳۵ میلیارد تومان

  2. مالکان خودروهای با ارزش بیش از ۳ میلیارد تومان

  3. خانوارهای با درآمد بالای سقف تعیین‌شده

  4. افرادی با سطح خرید بالا در حساب‌های غیرتجاری

  5. ایرانیان مقیم خارج کشور

  6. افرادی که بیش از پنج سفر خارجی در سال دارند


شاخص‌هایی که بدون هزینه اجرا می‌شوند

در میان این شاخص‌ها، دو مورد به‌آسانی و بدون نیاز به بررسی‌های گسترده قابل اجرا هستند:

این گروه‌ها معمولاً تراکنش مالی مشخصی در کشور ندارند، اما همچنان یارانه و کالابرگ دریافت می‌کنند. حذف آن‌ها از لیست یارانه‌بگیران می‌تواند سالانه بیش از ۳ هزار میلیارد تومان صرفه‌جویی به همراه داشته باشد.


نمونه‌ای از ضعف دهک‌بندی

به‌عنوان مثال، مجتبی پورمحسن خبرنگار رسانه ارتش رژیم صهیونیستی، تا اسفند ۱۴۰۳ یارانه و کالابرگ دریافت کرده، در حالی که سال‌ها پیش از کشور خارج شده بود.


راهکار کاهش هزینه‌های یارانه‌ای

اطلاعات ایرانیان مقیم خارج را می‌توان از طریق وزارت امور خارجه به سامانه رفاه ایرانیان منتقل کرد. همچنین، فهرست افرادی با سفرهای مکرر خارجی از طریق پلیس گذرنامه قابل شناسایی است. استفاده از این دو شاخص، بدون نیاز به منابع اضافی، حمایت هدفمند از اقشار کم‌درآمد را ممکن می‌سازد.


همکاری دستگاه‌ها؛ شرط اجرای موفق دهک‌بندی

برای جلوگیری از هدررفت منابع یارانه‌ای، همکاری کامل وزارت امور خارجه، وزارت کار و سایر نهادهای مرتبط ضروری است. منابع مالی کشور محدود است و باید در اختیار کسانی قرار گیرد که واقعاً به حمایت نیاز دارند.