«همت» در مکتب نبوی!

مؤلف کتاب شهید همت در مکتب نبوی (ص) درخصوص انتخاب شهید همت برای نگارش کتاب به‌عنوان یکی از فرماند‌هان جوان جنگ اظهار داشت: سال 65، در 15سالگی وارد جبهه شدم. به مقری رفتم که به موقعیت شهید همت معروف بود. شنیدن نام این شهید و قرارگرفتن در آن موقعیت در من علاقه زیادی به این شهید بزرگوار ایجاد کرد. بعدها بسیار مشتاق شدم که زندگی او را دنبال کنم. درنتیجه زندگی‌نامه شهید را مطالعه کردم و در نهایت منجر به نگارش این کتاب شد.
علیرضا شفیعی که خودش تا پایان جنگ در جبهه‌ها حضور داشته، خاطرنشان کرد: فرماند‌هان و تصمیم‌گیران هر جنگی به دلیل نقش و تأثیر بسزایی که در خلق حادثه‌های نبرد دارند، همواره مورد توجه هستند؛ شهید همت هم یکی از آن فرماندهان بزرگ است که نام او چون ستاره‌ای در میان شهدا می‌درخشد.
او با اشاره به اینکه در دوران جنگ برخلاف بسیاری از دوره‌ها فرماندهان بسیار جوان بودند، افزود: همواره در تاریخ بیشتر فرماند‌هان نظامی از افراد قدیمی و باسابقه انتخاب می‌شدند؛ اما در جنگ هشت‌ساله عراق علیه ایران، موقعیت ویژه بعد از پیروزی انقلاب اسلامی، این قاعده را به هم زد و فرماندهان بزرگ جنگ از میان کسانی برخاستند که بیشتر آن‌ها نه سابقه نظامی‌گری داشتند و نه سنشان در آستانه میان‌سالی بود.
شفیعی با بیان اینکه فرماندهان دوران جنگ جوان‌های انقلابی بودند که با رهنمودهای رهبر کبیر انقلاب، حماسه آفریدند، اظهار داشت: فرماند‌هان جوان با مدیریتی کارآمد و ویژه خوش درخشیدند و با ایمان و روحیه انقلابی خالصانه جنگیدند و توانستند با تدابیر، ابتکارها و شیوه‌های مدیریتی در بحران‌های سخت از تجاوز بیگانگان به ایران جلوگیری کنند.
مؤلف و پژوهشگر دفاع مقدس با اشاره به اینکه مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس با این دیدگاه، رفتارها، تجربه‌ها و نکاتی مفید از زندگی فرماندهان شهید جنگ را در قالب مجموعه فرماندهان جوان تدوین و منتشر کرده است و کتاب شهید همت در مکتب نبوی (ص)یکی از کتاب‌های این مجموعه است، بیان داشت: پس از مطالعه زندگی‌نامه شهید همت بسیار کنجکاو بودم که این نوع رفتار شهید همت از کجا نشئت گرفته و این شهید بزرگوار این شیوه رفتاری را چگونه و چطور انتخاب کرده است! تصمیم گرفتم مطالعات عمیق‌تری انجام دهم و با توجه به مطالعاتی که درباره تاریخ اسلام داشتم، برخی خصوصیات اخلاقی و رفتاری شهید همت را با رفتار پیغمبر در مواقع مختلف چه در زمان جنگ و چه در زمان غیرجنگ البته با رویکرد رفتار پیامبر در عرصه نظامی مورد توجه قرار دادم و توانستم مقایسه‌ای از رفتار شهید همت با رفتار نبوی را مکتوب کنم.
او با بیان اینکه در این کتاب یک سیره رفتاری از حضرت رسول اکرم‌(ص) با استناد به کتب تاریخی و در کنار آن یک رفتار مدیریتی از شهید همت با استفاده از اسناد، مدارک مکتوب و مصاحبه به دست آمده است، اظهار داشت: علاوه بر تحقیقات وسیعی که از طریق مطالعه کتاب‌ها و اسناد دفاع مقدس انجام دادم، مصاحبه‌های زیادی با فرماندهان، هم‌رزمان و نیروهای شهید همت انجام دادم تا بتوانم روایات مستند تاریخی را به دست آورم.
شریفی افزود: رفتارهای مدیریتی شهید همت در 65 محور مورد بررسی قرار گرفت که از جمله آن می‌توان به محورهای تقوا و مدیریت، ابتکار، تأمین رفاه نیروها، تفویض اختیار و مسئولیت خواهی، شرح صدر و تقسیم کار اشاره کرد که تمامی این 65 مورد به طور دقیق ذکر شده و هنگامی که کتاب را تورق کنید، بخشی از آن گذری بر رفتار شهید همت است و بخش دیگر آن رفتارهای پیامبر معظم اسلام است که مقایسه‌ای ایجاد شده است.
او دلیل انتخاب بعد مدیریتی شهید همت را برای نگاشتن کتاب، حضور خود در مباحث مدیریتی عنوان کرد و افزود: به دلیل آنکه خودم در بحث‌های مدیریتی و مشاوره کار می‌کردم، انگیزه‌ای ایجاد شد که زندگی شهید را از این زاویه بررسی کنم. همچنین پس از بررسی‌های متعدد به این نتیجه رسیدم که کتاب‌های متفاوتی درباره شهید همت نگاشته‌ شده، در نتیجه سعی کردم از زاویه دیگری رفتار و مدیریت نظامی این شهید را واکاوی کنم.

مطالعه زندگی شهید همت در بعد مدیریتی برای مدیران بسیار اثرگذار است

نویسنده کتاب شهید همت در مکتب نبوی با بیان اینکه مطالعه زندگی شهید همت در بعد مدیریتی برای مدیران بسیار اثرگذار است، بیان داشت: خواندن این کتاب را به همه مدیران و مسئولان پیشنهاد می‌کنم؛ همچنین آشناشدن با رفتارهای مدیریتی می‌تواند برای همه مخاطبان عبرت‌آموز و درس‌آموز باشد؛ چراکه ما در ساده‌ترین حالت به‌عنوان یک زن یا مرد مدیریت خانواده خود را بر عهده داریم.
شریفی افزود: رفتار مدیریتی شهید همت برای خود من بسیار آموزنده بود و تحت‌تأثیر شخصیت این شهید بزرگوار قرار گرفتم و همواره تلاش می‌کنم به‌عنوان فردی که مسئولیت دارد، از ایشان الگو بگیرم و مطالبی را که از ایشان دیدم، خواندم و نوشتم، عملیاتی و اجرایی کنم. به همین دلیل این کتاب را به‌‌طور ویژه به مدیران و مسئولان پیشنهاد می‌کنم.
شریفی توکل به خدا و ولایت‌پذیری را در رفتار و زندگی شهید همت بسیار برجسته دانست و خاطرنشان کرد: پس از بررسی زندگی شهید همت، انسانی را می‌بینیم که سرشار از خصوصیات و ویژگی‌های خاص و منحصربه‌فرد است؛ اما آنچه بیش از همه برای من به شخصه قابل‌تأمل بود، تصمیم قاطع و اراده ایشان و دیگری شجاعت و نترس‌بودن شهید همت است.
او افزود: شهید محمدابراهیم همت به واسطه حضور مداوم در عملیات‌ها گاهی چند شبانه‌روز نمی‌خوابید و برای بیدارماندن سیگار می‌کشید. وقتی ازدواج می‌کند همسر ایشان درخواست می‌کند که دیگر سیگار نکشد. شهید همت روزانه چندین پاکت سیگار می‌کشید؛ ولی با یک تصمیم قاطع و جدی و یک اراده بسیار قوی آن تعداد زیاد پاکت‌سیگار را یک‌جا ترک می‌کند که این اراده و تصمیم برای من بسیار تحسین‌برانگیز است.
نویسنده کتاب، شجاعت شهید همت را مثال‌زدنی دانست و اظهار داشت: شهید همت به‌هیچ‌عنوان نمی‌ترسید. در موارد متعددی دوستان و هم‌رزمان و نزدیکان او نقل کرده‌اند که شهید همت در جبهه‌های جنگ کوچک‌ترین ترسی از بمب، موشک و هواپیما نداشت و زیر آتش دشمن، خیلی راحت همانند یک فرد عادی در یک موقعیت کاملا آرام، بدون موقعیت جنگی به کار خود ادامه می‌داد و خودش معتقد بود این نترسیدن را از حضرت امام خمینی‌(ره) الگو گرفته است. شهید همت این‌گونه تعریف کرده که در موقعیتی که با تعدادی از فرماندهان در خدمت امام بودیم، اتفاقی می‌افتد؛ گویا شیشه‌ای می‌شکند یا صدای بلندی می‌آید و همه افرادی که آنجا بودند می‌ترسند. شهید همت می‌گوید در آن جلسه همه ترسیدند؛ ولی من دیدم که امام(ره) نترسید و من این شجاعت را از ایشان یاد گرفتم.
 او با اشاره به بازخورد خوب این کتاب خاطرنشان کرد: افرادی که کتاب را مطالعه کرده‌اند، معتقدند رویکرد جدیدی داشته و به دلیل همین بدیع‌بودن در سال 93 در مجموعه مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس به‌عنوان کتاب برتر سال انتخاب شد و به مراکز مدیریتی مختلف برای استفاده مدیران ارسال شد.