متقــاضیـــان وام فــرزنــدآوری نیــز از روند کنــد دریــافــت این تسهیــلات و همراهینکردن بانکها در پرداخت وام گلایهمندند تا جایی که بسیــاری از متقــاضیــان در زمــان مواجــهشــدن با شرایط سختگیــرانه شعب بانکی عطای دریافت این وام را به لقایش میبخشند. بر اساس قانون بودجه، بانکها موظف شدهاند برای فرزندانی که از سال ۱۴۰۰ به بعد به دنیا آمدهاند، تسهیلات قــرضالحسنـــه فـــرزنـــدآوری بــه ازای فرزند اول ۲۰میلیون تومان، به ازای فرزند دوم ۴۰میلیون تومان، به ازای فرزند سوم ۶۰ میلیون تومان، به ازای فرزند چهارم ۸۰ میلیون تومان و به ازای فرزند پنجم به بعد ۱۰۰ میلیون تومان پرداخت کنند؛ البته براساس قانون، پرداخت وام برای متقاضیانی است که نرخ باروری شهرستان محل تولد فرزند یا پدر کمتر از ۲,۵ باشد.
به خانهدارها وام نمیدهیم!
با وجود اینکه در قانون بودجه پرداخت وام فرزندآوری قید شده است؛ اما بانکها شرایط عجیبی را برای پرداخت تسهیلات فرزندآوری لحاظ کردهاند. یکی از مشتریان بانک سامان از شرایط پرداخت وام توسط این بانک گلایه زیادی دارد. او به اصفهانزیبا میگوید که «بهدلیل شاغـلنبـودن خانم و خانـهداربـودن ایشان، جواب اعتبارسنجی منفی شده و این در حالی است که بهطورمعمول از ضامنها اعتبارسنجی انجام میشود.»
شرط سنی ملاک عمل ماست!
پرسوجو از سایر اربابرجوع بانکها و شنیــدن پاسخهای آنهـا، نشــان میدهد بانکها برای نپرداختن وام فرزندآوری عزمشان را جزم کردهاند. «ضامن باید کارمنـد رسمی دولت و زیر 23سال سابقه داشته باشد و بازنشسته نباشد؛ همچنین حداکثر مجموع سن ضامن و متقاضی باید 60 سال باشد!»؛ این را یکی از مشتریان پست بانک به اصفهانزیبا میگوید. مراجعه به سایر بانکها نیز گواه بر این ادعاست. یکی از شعب بانک ملت واقع در خیابان جی اصفهان فقط درصورتی حاضر به پرداخت وام فرزندآوری میشود که متقاضی سهضامن رسمی معرفی کند و این در حالی است که مسئولان بالادستی بارها اعلام کردهاند که بانکها نباید شرایط سختگیرانه ای برای قبول ضامن به متقاضیانشان اعلام کنند. بانک صادرات نیز شرط داشتن حساب و دسته چک ضامنین از همان شعبــه را شرط پرداخــت تسهیــلات فرزندآوری به متقاضیان اعلام کرده است. شرایطی برای قبول ضامن پیش روی متقاضی قرار میگیرد که منجر میشود از دریافت این وام صرفنظر کند؛ چراکه درگیر پروسه پرپیچ و خم پیچیدگیهای پرداخت این تسهیلات میشوند. یکی دیگر از شعب بانک ملت در اصفهان به اصفهانزیبا میگوید: «ضامن باید بهطور حتم کارمند رسمی باشد و یا اینکه متقاضی میتواند جواز کسب کاسبی را به بانک معرفی کند که بیش از 60 سال سن نداشته باشد! همچنین ضامنی که راننده صاحب ماشین و دارای کارت هوشمند باشد! را نیز به عنوان ضامن میپذیرد.»
استعلامها زمانبر است!
برخی متقاضیان وام فرزندآوری به خبرنگار اصفهانزیبا میگویند که شعــب بانکها اعلام کــردهاند کــه «بهدلیل کمبود اعتبار نمیتوانند وام فرزندآوری پرداخت کنند. در این بین برخی بانکها نیز برای چندقلوها و یا در برخی موارد فرزندان همسر دوم یا فرزندان طلاق مانعتراشی میکنند و اعطای تسهیلات را منوط به استعلام نظر از تهران میکنند که گاهی این فرایند استعلام بیش از چندماه طول میکشد.» اینطور که برخی متقاضیان وام فـــرزنــــدآوری اعـــلام میکــنــنـــد، در کمال تأسف برخی بانکها همان ابتدا اعطای تسهیلات را به دریافت رضایتنامه گره میزنند که در آن متقاضی از تنفس در پرداخت تسهیلات انصراف داده بود. جالبتر اینکه تعداد اقساط و میزان اقساط تسهیلات فرزند سوم برای افراد متفاوت است که نشان از فقدان یک آییننامه و رویه متداول مانند تسهیلات ازدواج دارد.
بانکها متقاضیان را مسخره میکنند!
یکی از موارد متداول و معمول که متقاضیان وام فرزندآوری بانکها از آن گلایه دارند، برخورد ناشایست بانکهاست. برخی پرسنل بانکها متقاضیان را به سخره میگیرند و در کمال تأسف سازوکار نظارتی نیز برای اینگونه برخوردها طراحی نشده است.اگرچه بانک مرکزی بارها در کوتاهشدن زمان رسیدگی به درخواستهای متقاضیان تأکید کرده؛ اما طولانیبودن زمان تشکیل پرونده نیز یکی دیگر از معضلاتی است که متقاضیان وام فرزندآوری روی آن انگشت میگذارند. درواقع زمان تشکیل پرونده بیش از دوماه و گاهی سهماه پس از دریافت کد رهگیری طول میکشد و اینکه برخی از پیامکهای تعیین شعبه برای متقاضی ارسال نشده است؛ همچنین برای برخی متقاضیان نیز با وجود تشکیل پرونده و گذشت بیش از سهماه تسهیلات برایشان واریز نشده است.
جایگاه اصفهان در پرداخت وام فرزندآوری
اگرچه مدیرکل دفتر برنامهریزی و توسعه اجتماعی جوانان وزارت ورزش و جوانان اعلام کرده که اصفهان جزو استـانهایی است که وضعیت مناسبتری درمقایسه با سایر استانها درزمینه پرداخت وام فرزندآوری دارد با این حال سختگیریهای شعب بانکی مانع از سرعتگیری در روند پرداخت این تسهیلات برای زوجین میشود. اینطور که مهدی متقیفر اعلام کرده است، تهران با ۱۲,۰۷ درصد، اصفهان با ۸,۰۴ درصد، فارس با ۶,۴۴ درصد، خوزستان با ۵,۸۳ درصد، آذربایجان شرقــی با ۴,۳۴درصـد و کــرمـــان بـــا ۴,۰۶ درصد بیشترین آمار پرداختیهای وام فرزندآوری در بازه زمانی ابتدای امسال تا پایان شهریورماه را به خود اختصاص دادهاند.
کدام بانکها بهتر پرداخت کردند؟
بانک تجارت در بین بانکها بیشترین تسهیلات ازدواج و فرزندآوری را به متقــاضیان پــرداخت میکنــد. ایــن بانک به ششهزار و 918 نفر تسهیلات ازدواج و فرزندآوری پرداخت کرده است. پس از آن، بانک سپه در رتبه دوم پــرداخــت تسهیـــلات ازدواج و فرزندآوری قراردارد. این بــانــک به سـههـــزار و 390نفر تسهیلات ازدواج و فرزندآوری پرداخت کرده است. در این بین بانک مسکن از بین پنجهزار و 289 نفر ثبتنامی، فقط به هزار و 650 نفر تسهیلات ازدواج و فرزندآوری پرداخت کرده است و سههزار و 445 نفر دیگر در صف دریافتی تسهیلات ازدواج و فرزندآوری قرار دارند. پست بانک نیز از بین سههزار و 93 نفر ثبت نامی در این بانک فقط به هزار و 254نفر تسهیلات ازدواج و فرزندآوری پرداخت کرده است و هزار و 839 نفر در صف دریافت تسهیلات ازدواج و فرزندآوری قرار دارند. بانک کشاورزی نیز از بین هزار و 802 نفر ثبتنامی در این بانک به 952 نفر تسهیلات ازدواج و فرزندآوری پرداخت کرده و 850نفر در لیست دریافتی تسهیلات ازدواج و فرزندآوری این بانک قرار دارند. بانک توسعه تعاون اما کمترین متقاضی برای وام فرزندآوری و ازدواج را داشته است. این بانک نیـز به 540نفر تسهیــلات ازدواج و فـرزندآوری پرداخت کـرده است.اظهارنظرهای متقاضیان وام فرزندآوری و بررسی اعداد و ارقام پرداختیهای وام فـرزنــدآوری نشان مــیدهـــد که شبکه بانکی تمایل چندانی به اجرای قانون پرداخت وام فرزندآوری ندارند. اگرچه بانک مرکزی بر تسهیل روند پرداخت وام فرزندآوری همواره تأکید میکند؛ اما این تأکیدات صرفا به ابلاغ بخشنامه به بانکها و توصیه نباید محدود شود؛ چون بانکها راههای دورزدن قانون را بهخوبی بلدند.
