فروشندگان خرد فرش دست‌بافت اصفهان می‌گویند فروش تقریبا به صفر رسیده است

بازار کساد دست‌بافت‌ها

کاسبان خرد فرش دست‌بافت اصفهان بیکارند. فرش دست‌بافت برای بسیاری از خانواده‌های ایرانی یک کالای ماندگار و سرمایه‌ای بود؛ چیزی که شاید با سختی خریده می‌شد، اما دست‌کم دست‌نیافتنی نبود.

تاریخ انتشار: 11:26 - یکشنبه 21 تیر 1405
مدت زمان مطالعه: 3 دقیقه
بازار کساد دست‌بافت‌ها

به گزارش اصفهان زیبا؛ کاسبان خرد فرش دست‌بافت اصفهان بیکارند. فرش دست‌بافت برای بسیاری از خانواده‌های ایرانی یک کالای ماندگار و سرمایه‌ای بود؛ چیزی که شاید با سختی خریده می‌شد، اما دست‌کم دست‌نیافتنی نبود.

امروز اما شرایط تغییر کرده است. افزایش هزینه مواد اولیه، بالا رفتن دستمزد بافندگان، تورم عمومی، کاهش ارزش پول ملی و مشکلات تولید و توزیع، باعث شده فرش دست‌بافت از یک کالای قابل خرید برای طبقه متوسط، به کالایی لوکس و ویژه اقشار محدود تبدیل شود.

در چنین شرایطی، خانواده‌ای که با هزینه‌های سنگین مسکن، خوراک، درمان، آموزش و سایر نیازهای روزمره روبه‌روست، طبیعی است که فرش دست‌بافت را از فهرست اولویت‌های خود حذف کند. وقتی تأمین نیازهای اساسی دشوار شده، خرید کالایی که هرچند اصیل و ارزشمند است، اما قیمت بسیار بالایی دارد، به تصمیمی غیرممکن تبدیل می‌شود.

فروشندگان فرش دست بافت بیکارند

رئیس اتحادیه فروشندگان فرش دست بافت اصفهان به اصفهان زیبا گفت: قیمت فرش دست بافت به دلیل افزایش دستمزدها و افزایش قیمت مواداولیه افزایش یافته است و فروش تقریبا را کداست. مهدی حقیقت نژاد بیان کرد: فروش فرش دست‌بافت و فرش ماشینی کاهش یافته است ولی مردم اگر ناچار به خرید فرش باشند به دلیل قیمت پایین تر فرش ماشینی از خرید این فرش استقبال می کنند و به دلیل اینکه خریداران فرش دست بافت کاهش یافته است بسیاری از فروشندگان از این صنف خارج شده اند.

فروشگاه های بزرگ به فروشندگان خرد ضربه زدندقیقت نژاد عنوان کرد: شرایط برای فروشندگان صنوف به مراتب نامناسب تر است زیرا مجموعه‌های بزرگ مانند سرای فرش و… اگرچه فرش دست بافت را با قیمت بالاتری به مردم می فروشند اما به دلیل فروش قسطی و تبلیغات توانسته اند بازار را در اختیار بگیرند این در حالی است که فروش قسطی و چکی برای خریداران خرد به صرفه نیست. گران شدن فرش دست‌بافت تنها به زیان خریداران نیست. این وضعیت برای تولیدکنندگان، بافندگان و فعالان این صنعت نیز آسیب‌زاست.بازاری که مشتری نداشته باشد، هرچند کالایی ارزشمند عرضه کند، در نهایت دچار رکود می‌شود.

کاهش تقاضای داخلی، بسیاری از کارگاه‌ها و بافندگان را با مشکل مواجه کرده و ادامه فعالیت را برای آنان دشوار ساخته است. بافنده‌ای که ماه‌ها و گاه سال‌ها برای خلق یک فرش زمان می‌گذارد، نیازمند بازاری زنده و پایدار است.

اما وقتی مشتری داخلی از میدان خارج می‌شود و بازار نیز به صادرات یا خریداران خاص محدود می‌ماند، این هنر-صنعت رفته‌رفته از بستر زندگی روزمره مردم جدا می‌شود. نتیجه چنین روندی می‌تواند کاهش تولید، افت اشتغال و حتی فراموشی تدریجی بخشی از مهارت‌های سنتی باشد.برای بازگرداندن فرش دست‌بافت به سبد مصرف خانواده‌ها، باید نگاه تازه‌ای به این حوزه داشت.

حمایت از تولید، کاهش هزینه‌های سربار، تسهیل فروش، ایجاد امکان خرید اقساطی، حذف واسطه‌های غیرضروری و طراحی الگوهای کوچک‌تر و اقتصادی‌تر می‌تواند بخشی از راه‌حل باشد.همچنین سیاست‌گذاران فرهنگی و اقتصادی باید فرش دست‌بافت را فقط یک کالای تجاری نبینند، بلکه آن را بخشی از سرمایه ملی بدانند که حفظ آن نیازمند برنامه‌ریزی جدی است.

تولید قالیچه و فرش کوچک رونق یابد

بازار امروز دیگر مانند گذشته یکدست نیست و سلیقه و توان مالی مشتریان بسیار متنوع شده است. بنابراین تولیدکنندگان نباید تنها بر فرش‌های بزرگ و گران‌قیمت تمرکز کنند.
تولید قالیچه‌ها، کناره‌ها، فرش‌های کوچک، پادری‌های هنری و سایر محصولات دست‌بافت با قیمت مناسب‌تر می‌تواند مشتریان بیشتری را جذب کند. بسیاری از خانواده‌ها ممکن است توان خرید یک فرش بزرگ را نداشته باشند، اما بتوانند یک قالیچه کوچک یا یک قطعه دست‌بافت کاربردی و زیبا تهیه کنند.

یکی دیگر از عوامل مهم در گرانی فرش دست‌بافت، حضور واسطه‌های متعدد در فرآیند فروش است. هرچه فاصله میان بافنده و مصرف‌کننده بیشتر شود، قیمت نهایی نیز افزایش می‌یابد. برای رفع این مشکل، باید فروش مستقیم و کوتاه‌کردن زنجیره عرضه در دستور کار قرار گیرد.

ایجاد بازارچه‌های دائمی، فروشگاه‌های مستقیم تولیدکننده، تعاونی‌های فروش و پلتفرم‌های اینترنتی می‌تواند به کاهش قیمت برای مصرف‌کننده و افزایش سود واقعی برای بافنده کمک کند. شفافیت در قیمت‌گذاری نیز در این میان اهمیت فراوان دارد. وقتی مشتری نداند چرا یک فرش این‌قدر گران است، طبیعی است که با تردید و بی‌اعتمادی به بازار نگاه کند.

در این مسیر، همکاری میان تولیدکنندگان فرش و طراحان داخلی اهمیت زیادی دارد. طراحی فرش‌هایی با رنگ‌بندی، ابعاد و نقش‌هایی متناسب با نیاز و سلیقه امروز، می‌تواند به جذب مخاطبان جدید کمک کند. فرش دست‌بافت اگر بتواند خود را با سبک زندگی معاصر پیوند بزند، از حاشیه به متن بازار بازخواهد گشت.

شناسنامه‌دار کردن فرش‌ها، ارائه ضمانت اصالت، ثبت مشخصات دقیق محصول، و حتی فراهم کردن خدمات پس از فروش، می‌تواند اعتماد خریدار را افزایش دهد.
هرچه خرید فرش دست‌بافت از حالت مبهم و سنتی به سمت خریدی روشن، مطمئن و حرفه‌ای پیش برود، بازار آن نیز گسترده‌تر خواهد شد.