بازار بزرگ اصفهان با هشت کیلومتر طول و ۱۲هزار واحد صنفی یکی از نقاط پرخطر این شهر محسوب میشود که برقکشیهای درهمتنیده و سقفهای نمکشیده، ایمنی بازار را کاهش داده است. باوجودی که وظایف تمامی ارگانها در راستای تأمین ایمنی بازار مشخص است و بهوضوح میراثفرهنگی مسئول مرمت سقف بازار و جلوگیری از ریزش آن است، شهرداری مسئولیت زمین بازار و ساماندهی آن، همچنین تجهیز بدنه بازار با لوازم ایمنی و رفع سدمعبر، بازاریان مسئولیت ستونهای بازار که در مالکیت آنهاست و اداره برق مسئولیت برقکشی و ایمنسازی شبکه برق بازار را برعهده دارند؛ اما مسئولان با توجیه همکارینکردن بازاریان به دنبال سلب مسئولیت از خود هستند و سالهاست از هزینهکردن برای ایمنی بازار سر باز میزنند. شهرداری یکی از ارگانهایی است که از سالها قبل زنگ ناایمنی بازار اصفهان را بهصدا درآورده و خواستار همکاری هرچه سریعتر ارگانهای ذیربط و دخیل در حوزه ایمنی بازار شده است؛ اما پاسکاریهای متولیان امر در این حوزه، ایمنی بازار را در مسیر تنزل قرار داده است. بازار اصفهان قدمتی 500ساله دارد که با گذشت چندصد سال هنوز هم یکی از مراکز اقتصادی مهم شهر تلقی میشود و همچنان مردم اصفهان برای خرید محصولاتی همچون طلا و جواهرات، صنایعدستی، مواد غذایی و حتی پوشاک در این بازار رفتوآمد میکنند.
یونسکو برای نگهداشت بازار به میراثفرهنگی اعتبار میدهد
«هرساله سازمان میراثفرهنگی از یونسکو برای نگهداشت بازار که جزو میراث تاریخی است، مبالغی را میگیرد؛ پس در قبال حفظ و نگهداری آن مسئول است. مغازهداران هرساله عوارض و مالیات پرداخت میکنند که بخشی از آن به حساب شهرداری واریز میشود تا برای نگهداشت بازار بزرگ اصفهان هزینه کند و این موضوع بسیار مهم است.» اینها بخشی از صحبتهای حسین چیتساز، عضو هیئتامنای بازار میدان امام(ره) اصفهان است که از ۶۰ سال پیش تاکنون در این بازار مغازهدار است. او که از عملکرد دستگاههای ذیربط در رسیدگی به وضعیت ایمنی بازار گلایهمند است، میگوید: «ساماندهی کف بازار برعهده شهرداری و مرمت و بازسازی سقف آن مربوط به میراث فرهنگی و ستونهای بازار در مالکیت بازاریان است و آنها هیچ مسئولیتی در پرداخت هزینه برای تعمیر و بازسازی بازار و ایمنی آن بهغیراز ستونها ندارند.»
کسبه میدان امام(ره) برای ایمنسازی بازار بزرگ اصفهان بسیار همکاری کردهاند
عضو هیئتامنای بازار میدان امام(ره) اصفهان دریافت هرگونه هزینه از بازاریان برای ایمنسازی آن را کاری غیرقانونی و خارج از وظایف کسبه میداند و میافزاید: «متولیان و مسئولان حوزه ایمنسازی بازار برای رهاشدن از مسئولیت، مشکلات را بر گردن بازاریان میاندازند.» او ادامه میدهد: «کسبه میدان امام(ره) درزمینه ایمنسازی بازار بزرگ اصفهان نهایت همکاری را داشتهاند؛ باوجودی که شهرداری در طول مسیر بازار جعبههای F، کپسول و شیرهای آتشنشانی را تعبیه کرده، اما نه کپسولها شارژ دارد و نه جعبهها مجهز به شیلنگ آتشنشانی است و از شیرهای آتشنشانی تنها یک لوله ایستاده باقیمانده است.» چیتساز که معتقد است بازار میدان امام(ره) آبروی اصفهان است و باید مسئولان در عرصه ساماندهی آن گام بردارند، تأکید میکند: «شهرداری برای ایمنسازی بازار تلاشهایی را انجام داده، اما کافی نبوده است و باید قبل از وقوع هرگونه حادثه در ایمنکردن بازار سرعتبخشی کند.» او با گلایهمندی از نحوه برقکشی بازار، میگوید: «سیستم برق بازار باید هرچه زودتر اصلاح شود، البته طی سه هفته گذشته اداره برق اقدام به لولهکشی برای جاسازی سیم برقها کرده است و تمام بازاریان برای انجام آن همکاری داشتند.»
کسبه با پرداخت عوارض، دیگر مسئولیتی در قبال ایمنسازی بازار ندارند
سجادنسب، یکی از بازاریان باسابقه در میدان امام(ره)، که از ایمنی بازار گلایهمند است، میگوید: «هریک از مغازههای بازار مجهز به کپسول آتشنشانی است؛ به همین دلیل سازمان آتشنشانی خود را موظف به تعویض کپسولهای تاریخگذشته در سطح بازار نمیداند. با اعتبار یونسکو کپسولهای آتشنشانی بزرگی در نقاط مختلف بازار تعبیه شده است. هرچند بهظاهر جعبههای F و شیرهای آتشنشانی در سطح بازار وجود دارد، اما جعبهها خالی است و مجهز به شیلنگهای آتشنشانی و کپسول نیست؛ از سوی دیگر، وقتی شهرداری عوارض دریافت میکند، دیگر دریافت پول برای ایمنسازی بازار معنایی ندارد.» او با تأکید بر اینکه بازاریان همکاری همهجانبهای با شهرداری در هنگام وقوع حوادث داشتهاند، میافزاید: «ازنظر سدمعبر مشکل یا نگرانی وجود ندارد؛ زیرا هنگام شنیدن آژیر خودروهای امدادی تمام وسایل جمعآوری میشود.» علیرضا دارالضیایی، دیگرکسبه باسابقه میدان امام(ره)، از کشیدن خطوط زرد توسط شهرداری در بازار برای تردد خودروهای امدادی در حالی خبر میدهد که هیچیک از مغازهداران به آن عمل نکردهاند و همچون سابق وسایل خود را تا میانه بازار قرار میدهند. او اظهار میکند: «شهرداری باید با اجبار اقدام به رفع سدمعبر کند تا هنگام امدادرسانی مشکلی پیش نیاید. کموبیش اقداماتی در راستای ایمنسازی بازار صورت گرفته، اما کامل نیست و نیازمند اقدامات بیشتری است.»
وقوع هرحادثه در بازار بزرگ اصفهان، فاجعه انسانی بهدنبال دارد
مهدی بقایی، معاون محیطزیست و خدمات شهری شهردار اصفهان، با بیان اینکه نبود ایمنی در بازار به بالاترین سطح از حساسیت در بدنه شهرداری رسیده است، اظهار میکند: «با وقوع هرگونه حادثه در بازار بزرگ اصفهان، فاجعه انسانی رخ خواهد داد.» او در ارتباط با ایمنی بازار بزرگ اصفهان، میگوید: «بازار بزرگ اصفهان، بهعنوان حساسترین نقطه ایمنی در شهر شناختهشده و لازم است این حساسیت به دیگرارگانها نیز انتقال داده شود و عالیترین سطوح در حوزه ایمنیسازی بازار را درگیر کنیم.» معاون محیطزیست و خدمات شهری شهردار اصفهان با بیان اینکه هر صنفی باید ایمنی صنف خود را تأمین کند و مغازهداران باید به ایمنی محل کسب خود توجه ویژه داشته باشند، ادامه میدهد: «توجهنکردن بازاریان به رفع سدمعبر برای عبورومرور خودروهای امدادی از مشکلات پیشرو برای ایمنسازی بازار است.» او میافزاید: «کسبه بازار بزرگ اصفهان هنوز خطر نبود ایمنی در بازار را احساس نکرده یا هشدار آن را متوجه نشدهاند. با رخداد هرگونه حادثهای عوارض و آسیبهای آن نابخشودنی است.» بقایی با تأکید بر اینکه مغازهها در بازار بزرگ اصفهان ازنظر خودایمنی مشکلات زیادی دارند و باوجودی که مواد قابلاشتعال در سطح بازار وجود دارد، اما کمتر مغازهای مجهز به کپسول آتشنشانی است، خاطرنشان میکند: «بازاریان برای ایمنی بازار باید با مجریان و دستگاههای مختلف همکاری لازم را داشته باشند.» او با بیان اینکه وجود کارگاههای طلاسازی در دل بازار زنگ خطر است؛ زیرا قرارداشتن این کارگاهها در مجاورت فروشندگان پوشاک هشداری جدی برای وقوع هرگونه حادثه است، تأکید میکند: «بهرغم اینکه ساخت شهرک طلا از سالها پیش در برنامه کاری است، اما برای جابهجایی طلاسازان نیز تاکنون این صنف چراغ سبزی نشان ندادهاند.»
اتمام اصلاح شبکه برق بازار
بزرگ؛ نیازمند ۱۵میلیارد تومان اعتبار علیرضا عریضی، مدیر امور برق منطقه یک شرکت توزیع برق اصفهان نیز در خصوص نحوه برقکشی با سیمهای درهمتنیده در بازار بزرگ اصفهان، از طرح ساماندهی محور بازار بزرگ اصفهان خبر میدهد و میگوید: «تاکنون ۳۵درصد از بازار ایمنسازی شده و اصلاح شبکههای برق از سرای ملکالتجار بازار قیصریه آغاز شده است.» او ادامه میدهد: «تاکنون ۱۵میلیارد تومان برای ایمنسازی بازار هزینه شده و ۱۵میلیارد تومان دیگر نیاز است تا شبکه برقکشی تمام بازار ایمنسازی شود.» مدیر امور برق منطقه یک شرکت توزیع برق اصفهان خواستار همکاری تمامی بازاریان در تسریع روند اصلاح شبکه برق بازار شده و خاطرنشان میکند: «تجهیز پست سرای ملکالتجار، اصلاح ساختار تبدیل شبکه سیمی به کابل خودنگهدار در این سرا، کابلکشی فشار متوسط و فشار ضعیف بازار قیصریه و سرای ملکالتجار، اصلاح کابل سرویس انشعاب مشترکان، تعویض کابل سرویس انشعاب مشترکان، تعویض ۵۰ دستگاه کنتور نظارت و اصلاح جعبه نظارت و اصلاح ۵۵ دستگاه تابلوی توزیع پیادهرو، توزیع اخطار به بیش از دوهزار مشترک در بازار و توزیع یکهزار مورد بروشور آموزش بین مشترکان بازار ازجمله اقدامات انجامشده در راستای ایمنسازی بازار بوده است.» علیرضا ایزدی، مدیرکل میراثفرهنگی استان اصفهان نیز در ارتباط با ایمنسازی بازار میگوید: «در این حوزه نیازمند مشارکت کسبه هستیم؛ البته نگاه دولت مشارکت مردمی است.» او میافزاید: «بالغبر یکهزار میلیارد تومان اعتبار برای ایمنسازی بازار اصفهان نیاز است که این اعتبار سنگینی بر دوش میراثفرهنگی است.»
