میخواهیم به ارتباط کلامی که در روزمره بسیار برایمان اتفاق می افتد نگاهی بیندازیم. ارتباط کلامی شامل چندبخش است.بخش اول شنوایی است که در دنیای ارتباطات از آن بهعنوان یک هنر یاد میکنیم. چندلحظهای به ارتباطهای اخیرتان با انسانهای اطرافتان نگاه کنید. نخستین مؤلفه ارتباطات کلامی، شنیدن و شنوایی است. شنیدن با بهرسمیتشناختن طرز فکر و نگرشهای طرف مقابل آغاز میشود. هر کدام از ما بهعنوان انسان، نگرش و طرز فکری داریم.در حالت عادی وقتی یک نفر را میشنویم، او را بهعنوان یک نگرش یا دیدگاه میشنویم؛ نه بهعنوان انسانی که نگرش و دیدگاهی دارد. درنظر بگیرید در مکالمات اخیرتان شما فردی را بشنوید و گفتوگوی او را یک نگرش درنظر بگیرید؛ نه همه کسی که او هست؛ در واقع نگرش و دیدگاه او رابشنوید، بنابراین ممکن است نگرش او باب میلتان باشد یا نباشد، نه خود آن فرد!
صبرکردن در موضعگیری
در بیشتر موارد وقتی یک نفر گفتوگویی دارد که از نگرشی برمیآید و آن نگرش برخلاف میل ماست، ما در لحظه دربارهاش موضعگیری میکنیم و میگوییم تو حق نداری این را بگویی، تو اشتباه میکنی و… بنابراین دچار چیزی شبیه فاصله و جدایی میشویم. برای اینکه گفتوگوی مؤثر را تجربه کنیم، ابتدا لازم است دیدگاه آن آدم را بشنویم؛ سپس آن دیدگاه را در دنیای شخصی خودمان بهتعلیق درآوریم.اجازه بدهیم قبل از اینکه موضعگیری راجعبه آن داشته باشیم، چند دقیقهای کنجکاوی و کنکاش کنیم که آن نگرشی که آن فرد دارد، حاصل تجربیاتی است که در زندگی بهدست آورده، نه کسی که هست.در دنیای ارتباط مؤثر میگوییم ابتدا طرف مقابلت را بهعنوان یک انسان بشنو و گفتوگویش را بهعنوان نگرش و بینشی که دارد دریافت کن، سپس آن نگرش و بینش را پیش خودت بررسی کن؛ نه قبولش کن، نه پسش بزن.
بازشدن مسیر گفت وگو
اینجا تازه در یک گفتوگو باز میشود و ما میتوانیم با آن فرد گفتمان داشته باشیم. حالا میتوانیم از مهارت پرسشگری که مهارتی قدرتمند است استفاده کنیم. پرسشگری مهارتی است که باعث میشود من و شما کمی در موضوعات عمیق شویم. چرا این نگرش را داری؟ این دیدگاه از کجا میآید؟ چه چیزی در زندگی تجربه کردی که باعث شده است این نگرش یا بینش را داشته باشی؟ پس نقطهنظر فرد مقابلمان را درمورد آن نگرش خوب بشنویم و سپس به او بازخورد بدهیم که اینکه تو داری میگویی با توجه به تجربهها و نگرش من در زندگی، مورد قبولم هست یا خیر.
تأییدکردن یا رد نگرش طرف مقابل
وقتی در یک ارتباط مؤثر نگرشهای طرف مقابل را به رسمیت نمیشناسیم، گویی شخصیت او را به رسمیت نشناختهایم. او یک انسان است که نظراتی دارد که ممکن است باب میل ما نباشد؛ اما میتوانیم آنها را به رسمیت بشناسیم. به رسمیت نشناختن از عواملی است که در گفتوگوها باعث میشود افراد خشم، عصبانیت یا ناراحتی را تجربه کنند؛ اما اگر نگرش طرف مقابل را به رسمیت بشناسیم و احساسات او را دریافت کنیم، مثل آب روی آتش خشم اوست.با رعایت نکات فوق میتوانیم اطمینان حاصل کنیم گفتوگویی اثر بخش خواهیم داشت و این گفتوگو صرفا هدردادن وقت نیست.
