مناره علی منارهای مدور در شهر اصفهان است که در میدان امام علی (ع)، مقابل آرامگاه هارون ولایت، در اوایل سده ششم هجری و در نزدیکی مسجد جامع اصفهان بنا شد و در دوره صفویان جزئی از ساختمان مسجد علی شده است. این سازه از نظر هماهنگی در ابعاد و اندازهها و نیز از لحاظ آراستگی نمای سردر یکی از شاهکارهای معماری منارهها بهشمار میآید. تاریخ ساخت این بنا را بین سالهای ۵۱۵ تا ۵۲۵ هجری قمری تخمین زدهاند. ابتدا این منار نزدیک مسجد سلطان سنجر بوده که به همین نام خوانده میشد و اکنون که مسجد علی را به جای آن مسجد ساختهاند، منار مسجد علی گفته میشود. این بنا در ۱۵ دی ماه ۱۳۱۰ به شماره ۹۶ ثبت ملی شده است.
مسجد شیخ لطفالله اصفهان یک اثر معماری منحصر به فرد و جزو میراث جهانی یونسکو است. این مسجد در دوران صفویه در اوایل قرن هفدهم میلادی (در زمان شاه عباس بزرگ) ساخته شد. مسجد شیخ لطفالله به دلیل طراحی منحصر به فرد و پیچیده اش شناخته شده و آن را به یک جاذبه دیدنی اصفهان تبدیل کرده است. این مسجد که در مقابل عمارت عالیقاپو و همسایگی مسجد شاه قرار دارد، به نام شیخ لطفالله عاملی اصفهانی از علمای برجسته آن زمان نامگذاری شده است.
روستاي دشتي از توابع براآن جنوبي در استان اصفهان محسوب مي شود. مسجد جامع دشتي، در روستاي دشتي قرار دارد. اين مسجد در کنار جاده آسفالت واقع شده و در ۱۹ کيلومتري جنوب شرقي اصفهان، در ساحل جنوبي زاينده رود، قرار گرفته است. این مسجد یکی از نامدارترین سازههای دوره ایلخانی است. در مسجد هیچ کتیبهای که تاریخ دقیق بنا یا نام سازنده آن را مشخص کند وجود ندارد. تا شصت سال پیش در کنار مسجد منارهای مربوط به دوره سلجوقی وجود داشت؛ ولی روستاییان ناحیه این مناره را کاملاً ویران کردند و آجرهای آن را در فعالیتهای عمرانی روستا به کار بردند. این مسجد مربوط به سده هشتم ه.ق است و با شماره ثبت ۳۴۷ بهعنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. مسجد جامع دشتی به دلیل دارابودن گنبد بسیار بزرگ آجری دوره ایلخانیان در میان بناهای مهم و نامدار این دوران است و با نام گنبد مسجد دشتی نیز شناخته میشود.
مسجد امام اصفهان که به مسجد جامع عباسی و مسجد سلطانی نیز شهرت دارد، در دوره صفویه به نام مسجد شاه خوانده میشد؛ ولی بعد از انقلاب اسلامی نام رسمیاش را به مسجد امام تغییر دادند. این بنا مهمترین مسجد تاریخی اصفهان و یکی از مساجد میدان نقش جهان و از بناهای مهم معماری اسلامیایرانی است. این بنا شاهکاری از معماری، کاشیکاری و نجاری قرن یازدهم هجری به حساب میآید. مسجد شاه در تاریخ ۱۵ دی ۱۳۱۰ با شماره ثبت ۱۰۷ بهعنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده و همراه با میدان نقش جهان، به عنوان میراث جهانی یونسکو ثبت شده است.
مدرسه فرانسویها یا كاتولیك ها در محله سنگتراشها اصفهان در سال 1281 شمسی (دو دهه آخر حكومت قاجار) ساخته شد. این مدرسه به نام شعبه ابتدایی مدرسه «ستاره صبح» كه توسط مسیحیان مذهبی كاتولیك فرانسه با ریاست «پردوموت» در خیابان چهارباغ دایر شده بود، شروع به كار كرد. این بنا بعد از 30 سال فعالیت، در مهر 1311 منحل و در 1335 با امتیاز دوباره در محل دیگری افتتاح شد. مدرسه فرانسویهای اصفهان با ساختار نیمه اروپایینیمه ایرانی یكی از بناهای مشهور بافت جلفاست. این مدرسه هم اكنون كاربری اداری و آموزشی دارد و به عنوان دانشكده هنرهای تجسمی و كاربردی در اختیار دانشگاه هنر اصفهان است. این اثر در تاریخ ۱۱ مرداد ۱۳۸۴ با شماره ۱۲۳۰۶ بهعنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مجسمه میرزاکوچک خان جنگلی که در پارک میرزاکوچک خان اصفهان نصب شده، در ابتدا برای «بزرگمهر بختگان»، پزشک، ستارهشناس و وزیر انوشیروان ساسانی ساخته شده بود؛ ولی بعد از ساخت، حدود سه ماه در وسط میدان بزرگمهر اصفهان در انتظار نصب باقی مانده بود؛ تا اینکه پس از ممانعت مسئولان زیباسازی برای نصب، مجسمه هشت متری سوار و اسب را نیمههای شب ۱۱ آبان ماه ۱۴۰۰، توسط جرثقیلهای بزرگ در حالی که دو پاره شده بود از محل نصب، بارگیری و منتقل کردند. چند ماه بعد این مجسمه با ماهیت دیگری در پارک میرزا کوچک خان اصفهان نصب شد. این مجسمه در سال ۱۴۰۱ قرار شد با اعمال تغییراتی در برخی اجزای آن از جمله سر و گردن، شانهها و بخشهای دیگر به مجسمه میرزا کوچک خان تبدیل شود. مجسمه میرزا کوچک خان هم اکنون در پارک جنگلی ناژوان قرار دارد.
مادی نیاصرم یکی از مادیهای شهر اصفهان است. این مادی در شهر اصفهان قرار گرفته و نزدیک ترین فاصله را نسبت به زایندهرود دارد و پرآبترین مادی اصفهان بوده است. این مادی از کنار پل مارنان سرچشمه می گیرد و با ادامه مسیر خود به سمت بزرگمهر به سه انشعاب تقسیم شده که یکی به سمت شاهزید (هشت بهشت شرقی) و دو انشعاب دیگر به سمت خیابان مشتاق دوم به سمت زمین های کشاورزی رفته است. مادی «نیاصرم» پس از عبور از خیابان های صائب، شهید بهشتی، اردیبهشت، ابوذر، آیت الله شمسآبادی، چهارباغ، فردوسی، خواجو، مشتاق و بزرگمهر، در محله مهرآباد دو شاخه میشود. شاخه ای به نام «مادی سنگ» به سمت شمال شرقی می رود و بعد از گذر از خیابان ۲۲ بهمن به مادی علیرضاخان میریزد. شعبه اصلی هم به مسیر خود را ادامه می دهد و پس از گذر از بزرگراه شهید آقابابایی وارد محدوده شهرستان می شود و برای مشروب کردن اراضی منطقه به چند قسمت تقسیم میشود.
گذر حاج آقا نورالله نجفی در منطقه ۳ شهرداری اصفهان و در بافت تاریخی این شهر قرار دارد. این گذر در مجاورت دو بنای تاریخی مسجد شیخ لطفالله و میدان امام(ره) است. گذر حاج آقا نورالله نجفی پس از هشت سال بلاتکلیفی با کمک سازمان نوسازی بهسازی شهرداری و اداره کل میراث فرهنگی در دی ماه سال 1402 با ۳۲ میلیارد تومان اعتبار به بهره برداری رسید. طول پروژه ساماندهی گذر آقا نورالله نجفی ۴۰۰ متر است.
کلیسای میناس مقدس در نوجلفا، محله تبریزی ها، کوچه تبریزی های اصفهان قرار دارد. این کلیسا در سال ۱۶۵۵ تا ۱۶۵۹ میلادی توسط ارمنی هایی که به دستور شاه عباس دوم از محله شمسآباد (اصفهان) به محله جلفا آورده شدند بنا شد. در ابتدا برای یادبود کلیسایی که در محله قبلی آنها بود، این کلیسا را مریم مقدس نامیدند؛ اما این نام بعدها به میناس مقدس تغییر یافت. این کلیسا در تاریخ ۱۰ خرداد ۱۳۸۲ با شماره ۹۰۷۸ بهعنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است
مجموعه کلیسای مریم و هاکوپ مقدس در دوره صفوی ساخته شدهاند. این مجموعه در اصفهان، محله نو جلفا، خیابان نظر شرقی، میدان بزرگ قرار دارد و در حال حاضر خیابان توحید از مجاور آن عبور میکند. کلیسای هاکوپ یا کلیسای یعقوب مقدس، قدیمیترین کلیسای شهر اصفهان است. این کلیسا را در سال ۱۶۰۷ میلادی ساخته اند. در سال ۱۶۱۳ میلادی در اطراف این کلیسا، ساختمان کلیسای مریم مقدس ساخته شده است. کلیسای هاکوپ در داخل کلیسای مریم مقدس و در ضلع شمالی آن قرار دارد. این کلیسا در ۱۷ اسفند ۱۳۸۱ با شمار ۷۶۴۷ بهعنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
کلیسای کاتولیکها در دوره صفوی در اصفهان ساخته شد. این کلیسا در محله نو جلفا، خیابان حکیم نظامی، کوچه کاتولیکها قرار دارد.کلیسای کاتولیک ها در تاریخ ۱۰ خرداد ۱۳۸۲ با شماره ۹۰۲۰ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
کلیسای کاتارینه یا کاتارینیان در دوره صفوی در اصفهان ساخته شد. این کلیسا در جلفا، محله چهارسو، خیابان خاقانی، کوچه رامین قرار دارد. کلیسای کاتارینه را «خواجه یقیازار لازاریان» از بازرگانان جلفای اصفهان در سال ۱۶۲۳ میلادی برای خواهران راهبه ساخت. این اثر در تاریخ ۱۰ خرداد ۱۳۸۲ با شماره ۹۰۹۰ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.