رونمایی از سند راه‌اندازی رصدخانه

رصدخانه شهری اصفهان به عنوان زیرمجموعه‌ای از رصدخانه شهری جهانی وابسته به سازمان ملل و برای تحلیل داده‌ها راه‌اندازی شد. ایده تشکیل رصدخانه شهری را مرکز اسکان بشر سازمان ملل متحد با هدف استفاده از داده‌های به‌روز و دقیق برای تصمیم‌گیری در مورد شهرها ارائه کرد. در رصدخانه شهری داده‌های شهری در همه حوزه‌های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و محیط‌زیستی مورد تحلیل قرار می‌گیرد. رصدخانه شهری، شبکه‌ای از ذی‌نفعان مختلف دارد که مسئولیت تأمین، تحلیل و انتشار داده‌ها را بر عهده دارند و این پایش اطلاعات در سطح محلی است.

تاریخ انتشار: ۲۳:۰۹ - شنبه ۱ خرداد ۱۴۰۰
مدت زمان مطالعه: 4 دقیقه

رصدخانه شهری اصفهان، پروژه تکمیل‌شده رصدخانه فرهنگی‌ اجتماعی اصفهان است که پیش‌تر و در سال‌های اخیر کلید خورده است. حالا اما رصدخانه شهر اصفهان، طی تفاهم‌نامه‌ای که با دانشگاه اصفهان انجام شده است، همه حوزه‌های شهری را در برمی‌گیرد. شناخت دقیق از وضعیت حال و آینده شهر اصفهان، تسریع و تسهیل در دسترسی به اطلاعات شهری، گسترش و تقویت شبکه تعاملی مدیران، نخبگان و مردم و جامعه محلی، ترویج فرهنگ سنجش و پایش و تصمیم‌گیری مبتنی بر اطلاعات، هدف تشکیل رصدخانه شهری اصفهان است. برای نزدیک‌شدن رصدخانه شهری به نتیجه ورسیدن به یک سند، اتاق فکری از متخصصان حوزه‌های مختلف علمی، صنعتی، دانشگاهی، دور هم جمع شدند تا برای رسیدن به یک سند راهبردی تلاش کنند، اکنون این سند به نتیجه رسیده است و در جلسه‌ای با حضور اعضای اتاق فکر رصد خانه، از سند راه‌اندازی رصد‌خانه رونمایی شد. رصدخانه شهری با همکاری ذی‌نفعان می‌تواند رؤیای شهر سنجش‌پذیر را برای اصفهان محقق کند.معاون برنامه‌ریزی و توسعه سرمایه انسانی شهرداری اصفهان در جلسه تقدیر از اعضای اتاق فکر رصد‌خانه شهری، ضمن تشکر از تلاش‌های فعالان اتاق فکر رصد‌خانه شهری اصفهان گفت: کمیسیون پایش شورا نسبت به رصد‌خانه، اقبال خوبی داشته است. باید آینده اصفهان را در رصدخانه پایش کنیم تا مدیران مطلع شوند و اطلاعات را آنالیز کنند و کلان‌شهر را در حوزه شهری بهتر مدیریت کنند.

علیرضا صادقیان با تأکید بر اینکه باید در ادارات و ارگان‌ها نسبت به رصد‌خانه تشنگی ایجاد کنیم، گفت: باید برای همه ذی‌نفعان مشخص شود که قرار است در رصد‌خانه چه اتفاقی بیفتد و هزینه‌ها توسط شهرداری انجام می‌شود. با معرفی رصد‌خانه و ارائه اطلاعات به شهرداری و رصدخانه، باید بتوانیم آن‌ها را پایش کنیم و در اختیار مردم قرار دهیم. او به تفاهم‌نامه با دانشگاه اصفهان مبنی بر اختصاص یک واحد به رصد‌خانه در دانشگاه اصفهان گفت: فضایی در دانشگاه اصفهان در اختیار گذاشته شده است، قرارداد بسته شده و نیازهای رصد‌خانه به زودی بر طرف می‌شود و در چند هفته آینده عملیات نوسازی و بازسازی مکان رصد خانه شروع خواهد شد.در حاشیه جلسه مدیر پروژه رصد‌خانه شهری با اشاره به اینکه ایده جدی رصدخانه شهری از سال 97 شروع شد، گفت: در ابتدا با تلاشی درون‌سازمانی مسیر را روشن کردیم. بخش اول مسیرمطالعات پروژه، شامل این بود که پروژه چیست؟ چه ضرورتی دارد؟ چه اتفاقاتی می‌افتد و چه استراتژی و سیاستی برای انجام مطالعات تکمیلی وجود خواهد داشت؟مصطفی نباتی‌نژاد افزود: در ادامه به این موضوع رسیدیم که تلاش‌های درون‌سازمانی باید مورد بررسی جامعه علمی و اجرایی خارج از مجموعه قرار بگیرد. ذی‌نفعان اجرایی را در یک اتاق فکر جمع کردیم و هیئت اندیشه‌ورزان پروژه رصد‌خانه شهری را تشکیل دادیم. نزدیک 20‌جلسه در  دانشگاه اصفهان تشکیل شد و خروجی جلسه پاسخ به بخشی از سؤالات مبتنی بر اهداف، مأموریت‌ها، ذی‌نفعان، ریسک‌های پروژه و ساختار سازمانی پروژه بود. او در خصوص ساختار رصد‌خانه گفت: ابتدا ساختاری وجود نداشت و فقدان آن حس می‌شد که بهترین گزینه ایجاد یک نهاد بین‌نهادی بود تا از ظرفیت کارشناسی همه مجموعه‌ها استفاده شود و با مالکیت اشتراکی مسیر بهتر پیش برود.مدیر رصدخانه شهری شهرداری با اشاره به اینکه با تلاش درون‌سازمانی در اتاق فکر و استفاده از گزارش‌ها سند راه‌اندازی رصدخانه شکل گرفت، گفت: در کنار این سند، کارهایی را به صورت موازی پیش بردیم. یک تفاهم‌نامه با دانشگاه اصفهان بسته شد که در آن تعهدات شرکا مشخص و محل رصدخانه نیز در خاک دانشگاه با حمایت ومشارکت شهرداری مشخص شد. گام دوم، تجلی نرم‌افزاری رصدخانه بود تا هرکس در هر جا بتواند وارد فضای رصدخانه شود و دسترسی کاملی به مجموعه داشته باشد. ساخت یک سایت جذاب و گردشگرپذیر گام بعدی بود، که یک برند در تراز  اصفهان باشد و بتواند نقطه کانونی برای اشتراک‌گذاری اطلاعات پیرامون شهر اصفهان باشد.بنا به گفته نباتی‌نژاد، رصد‌خانه شهری به دنبال این است تا با استفاده از داده‌های نهادمحور و شهروندمحور یک توصیف دقیق از شهر داشته باشد، بتواند روند تغییرات را پایش کند، در چشم‌انداز امکان ارائه تصویر قابل اتکای امروز و آینده شهررا داشته باشد، بتواند مرجعی باشد و تحلیل جامعی از سیاست‌گذاری داده به صورت مبنا به مدیران ارائه کند، با استفاده از فناوری‌های به‌روز، دسترسی آزاد شهروندان به اطلاعات را فراهم کند و زمینه‌ساز شفافیت و پاسخ‌گویی مدیریت شهری و مشارکت شهروندان و نخبگان باشد. او در ادامه از رونمایی داشبورد آنلاین شاخص‌های شهر در نیمه اول سال خبر داد و افزود: استقرار دفتر پروژه رصدخانه شهری عملیاتی شده است و آغاز فرایند ساخت مجموعه را در نیمه دوم داریم. پروژه تصویر شبکه‌های اجتماعی در خصوص پروژه‌های شاخص شهری، به عنوان گزارش رصدی در حال آماده‌سازی است. نباتی‌نژاد دریافت اطلاعات از نهادها و ارگان‌های ذی‌نفع را یکی از چالش‌های مهم پیش روی رصد‌خانه شهری عنوان کرد وادامه داد: این نهادها یا اطلاعات ندارند، یا نمی‌توانند به ما بدهند، یا نمی‌خواهند بدهند و اگر هم بدهند، اطلاعات به‌روز و دقیق و شفاف نیست. این چالش همیشگی ما بوده است. او در خصوص راهکارهای رصد‌خانه برای برطرف‌کردن این چالش بزرگ گفت: در این مسیر نیاز به زیر ساخت و آموزش نهادها داریم. نیاز به قانون‌گذاری داریم. بعد از حساس‌سازی و سازو‌کار قانونی با ایجاد تفاهم‌نامه و ارائه مصوبات وبخش‌نامه‌ها برای اجرای قوی قانون وملزم شدن نهادها برای ارائه اطلاعت، قدم بر می‌داریم.مدیر رصد خانه شهری شهرداری در ادامه با اشاره به فرهنگ سازی برای ارائه اطلاعات گفت: یکی از استراتژی‌های ما آموزش وایجاد تعلق و مشارکت برای نهادهاست. افراد تعریف‌شده نهادها در مجموعه میز واتاق خواهند داشت. همچنین در سالن شهرنمایی که در نظر گرفته خواهد شد، همه نهادها کلید خواهند داشت و می‌توانند اطلاعات را برای ذی‌نفعانشان ارائه کنند. نباتی نژاد در ادامه در خصوص خروجی رصدخانه شهری گفت: محصولات نرم افزاری تولید شده است و بعضی از محصولات به صورت پروژه‌ای انجام شده، مثل داده سامانه 137 که آماده و تحویل ذی‌نفعان شده است. بحث تصویر‌سازی چهارباغ عباسی در آینه شبکه‌های اجتماعی، یک داده‌کاوی دربستر رسانه‌های اجتماعی است که چند میلیون رکورد مورد داده‌کاوی قرار می‌گیرد و در اختیار شهروندان قرا خواهد گرفت.