در این بین مدیریت شهری بهعنوان سازنده شهر و محله هم باید مردممدار باشد. اگر قرار است در گوشهای از شهر ساختوسازهای طولانیمدت انجام شود، مدیریت شهری باید علاوه بر اطلاعرسانی مردم را در جریان روند کار قرار دهد. این تعامل دوسویه مدیریت شهری و مردم نهتنها در توسعه و پیشرفت شهر در زمان مقرر، تأثیرگذار است، بلکه مردم راحت تر میتوانند بپذیرند که اقدامات مدیریت شهری در راستای تسهیل در امورات شهری است، نه سنگاندازی در شهر. ویكتور هوگو، عقیده دارد كه شهرها كتاب های سنگی هستند كه مفاهیم تاریخی و فرهنگی خود را به خوانندگان كه همگی افراد ساكن در آنها هستند، انتقال میدهند و بـه صـورتی نمـادین، بیانگر تـاریخ و عـادات اجتماعی ساكنان خود هستند. مجسمهها و ساختمانهای موجود در شهر و نقاشـیهـا و بیماریهـای متعلـق بـه بناهـا، ورقهای این كتاب و كالبد و سیمای شهر به صورتی استعاری، كتابی با مضامین تاریخیفرهنگی درباره انسان است. اگر در شهرها بافتی قدیمی در حال بازسازی است یا ساختمانی در حال احداث است، این موضوع باید به منزله توجه به شهروندان قلمداد شود، نه اینکه در راستای نقض قوانین شهری باشد.ایجاد ساختمانهای نوپا و تعمیر و بازسازی پیاده روها و جاده ها یکی از وظایف مدیریت شهری در شهرهاست. موضوعی که میتواند به فنداسیون شهر، زیبایی ببخشد یا سیما و منظر شهری را بهسازی کند. شهرهای امروزی محل تولید شهروندان هستند و در این میان اگر حقوق شهروندی را مبنایی برای تعریف مردم با شهرداری قلمداد کنیم، مدیریت شهری موظف است بستر آرامش، آسایش، رفاه و عدالت شهروندان را فراهم کند و زمینهساز ظهور شهروندان در هر محله باشد.اعتقاد برخی از شهروندان به تفاوتهای میان مناطق بالاشهر و پایینشهر از لحاظ توجه به مبلمان، فضا و منظر شهری همه به عملکرد مدیریت شهری در این خصوص بر میگردد. برخی از خیابانها پیادهروهای عریضتری نسبت به دیگر خیابان های شهر دارند یا برخی با فضای سبز بیشتر از دیگر مناطق متمایز شدهاند. گاهی تعداد درختان در برخی از خیابانها باعث میشود که شهروندان همان خیابان را بهترین خیابان در شهر قلمداد کنند.آنچه مسلم است برخی از خیابانها در زمانهای گذشته از تعدد درختان و فضای سبز بیشتری برخوردار بوده اند. خیابان هایی که در امتداد رودخانهها و مادیها بودهاند. مدیریت شهری نیز در این عرصه گامهایش را مستحکمتر کرده و اقدامات بیشتری انجام داده است. به عنوان مثال خیابان عباسآباد اصفهان بهعنوان یکی از خیابانهای قدیمی اصفهان با درختان سربهفلککشیده و مغازههای کوچک و قدیمی و خانههایی قدیمی در مرکز شهر اصفهان قرار دارد. نقطه مقابل آن خیابانهایی با کمترین درخت و کمترین محدوده فضای سبز و پارک هم وجود دارند. اگر چه نمیتوانیم از این مسئله چشمپوشی کنیم که بودجههای مناطق با یکدیگر متفاوت است، اما این موضوع مسئولیت مدیریت شهری را در عدالتمحوری در محلهها دوچندان میکند. شایسته است که مناطق شمالی و جنوبی شهر به یک اندازه از فضای سبز و امکانات شهری برخوردار باشند؛ اما با همه این اوصاف ما منکر این موضوع نمیشویم که گاهی مساحت و فضای سبز مناطق به گونهای است که گنجایش ندارد و باید با همان فرم باشد.برخی از محققان بر این باور هستند که «حقـوق شـهری» در حال حاضر به عنوان قوانین برخاسته از واقعیتهای جامعه امروز نبوده و از جامعه خود عقب مانده است. پس شهروندان از هویتی پویا برخوردار هستند که باید به نیازها و خواستههای آنها توجه شود. مدیریت شهری باید با یک نیازسنجی عمیق نیازهای همه شهروندان را در همه محلهها احصا کند و براساس آن پایه محکم زندگی شهری را برای شهروندان بنا کند. شهروندان مالکان شهر هستند و جامعه به حقوق و وظایف و نهادهای تازه نیاز دارد. زمانی که یک فرد ساکن یک شهری میشود شهروند آن شهر بوده و مالکیت از آن اوست و به نسبت بین تمام ساکنان آن شهر مالکیت شهری تقسیم میشود؛ همچنین بر حسب شرایط و موقعیت و استفاده از امکانات دارای وظایفی بوده و مدیران شهرها و تصمیمگیرندگان و نمایندگان فقط مجریان تصمیمات مردم هستند، نه رؤسا و سرپرستان مردم، و موظف هستند اوامر مردم را اجرا کنند.روشن است كه مشخصات و ساختار نهادهای قانونی ادارهكننده شهر از كشوری به كشور دیگر تفاوت دارد و هر جامعه ای با توجه به ساختار اقتصادی، اجتماعی و سیاسی خود تعریف یا تلقی خاصی از مدیریت شهری دارد .مدیریت شهری به تمامی نهادها، سازمانها و افرادی گفته میشود كه به صورت رسمی یا غیررسمی در فراینـد مدیریت شهر اثرگذار هستند.بنابراین مدیریت شهری فقط شهرداری و شورای شهر نیست و هـر عنصـری كـه بـه شكلی در فرایند مدیریتی شهر اثر داشته باشد، در این حیطه قرار میگیرد.
مردممداری در مدیریت شهری
هر شهروند حقوق و وظایفی دارد که در شهر باید به آن پایبند باشد. زمانی که فردی ساکن یک محله می شود باید تابع قوانین شهر و محله باشد و حقوق دیگران را نیز رعایت کند.
-
زهره قندهاری
دبیر گروه شهر هممحله
