وظیفه هنرمندان در این فضا آرامشبخشی به جامعه است
مجتبی مجلسی درباره اتفاقات اخیر کشور گفت: اتفاقات اخیر جریانی جدید و پدیدهای نوظهور بود که کاملا در فضای مجازی شکل گرفت و کاملا هم مجازی پیش رفت؛ اما در فضای حقیقی جریان متفاوتی را شاهد بودیم؛ بهشکلی که اعتصابها اصلا پیگیری نشد و هیچ مغازهای کرکرهاش را پایین نکشید. این نشان میدهد که فضای حقیقی و مجازی دو فضای کاملا متفاوتاند.
در عین حال، دشمن در فضای مجازی مانور خوبی میدهد و پلتفرمهایی در اختیار دارد که میتواند به کمک رباتها و هشتگها، ترندهایی را در آن ایجاد کند؛ اما دشمن در فضای حقیقی قدرت مانور چندانی ندارد و وظیفه ما بهعنوان هنرمند در این فضا آرامشبخشی به جامعه است. مردم باید در این فضا به امنیت خاطر برسند و بتوانند زندگی خودشان را دنبال بکنند. البته مردم هم آرامآرام فهمیدند که فضای مجازی با فضای حقیقی خیلی تفاوت دارد.غافلگیری مخاطب، لازمه موفقیت اثر هنری استدبیر اجرایی کارگاه «برای ایران» درباره تفاوت کارکرد متن با کارکرد تصویر در اغنای مخاطب گفت: شخصا هنر را بیشتر در قالب گفتار و تصویر میبینم. به عقیده من تصویر یک صنعت است و اگر از این صنعت خوب استفاده بشود و اگر تصور خوبی داشته باشیم و به صنعت خوبی برسیم، به نقطه مطلوبی رسیدهایم. مجلسی افزود: در واقع ما مواد خامی داریم بهعنوان متن که در قالب نوشتار و گفتار است. زمانی که این ماده خام را به تصویر تبدیل میکنیم، برای مخاطب تنوع ایجاد کردهایم و این باعث میشود پیام در ذهن مخاطب ماندگار شود. مهم است که از این تنوع بهخوبی استفاده کنیم. استفاده بد از آن، که البته در فضای شهری رایج است، آسیبهای خود را بهدنبال دارد و ممکن است باعث پسزدن مخاطب گردد؛ مخاطبی که وقتی در فضای شهری قدم میزند، عادت کند که به هیچ چیز توجه نکند. ما در اصفهان سر هر چهارراه، یک بنر فرهنگ شهروندی داریم که شهروند خودش و چشمش را عادت داده است که به این تصاویر نگاه نکند.
وی بر اهمیت عنصر غافلگیری در خلق آثار هنری تأکید کرد و گفت: مخاطب در مقابل تصویر، دو نوع واکنش دارد؛ یک واکنش کاملا فیزیکی و کاملا عادی است که آن را نگاهکردن مینامیم و تعریفی کاملا فیزیکی هم دارد. واکنش دوم یک واکنش ذهنی است که آن را تماشاکردن مینامیم. ما باید مخاطب را وادار کنیم بهجای نگاهکردن، تماشا کند. این نیازمند تکنیکهایی است که به آنها «تکنیکهای غریبهسازی» میگوییم و به کمک آنها نشانههای آشنا را به نشانههای ناآشنا و غریبه تبدیل میکنیم. این کار سبب میشود مخاطب غافلگیر شود. این غافلگیری باعث میشود مخاطب اثر را تماشا کند و حتی مثلا کپشنها را بخواند تا از آن شوک اولیه فاصله بگیرد و دوباره به آرامش برسد. ما در این کارگاه دنبال این هستیم که این تکنیکها و فرایندها را آموزش دهیم تا از آنها برای وادارساختن مخاطب به تماشاکردن استفاده کنیم.
گرافیستی که ایدهپردازی نداند، گرافیست نیست
این هنرمند با اشاره به اهمیت بالای ایدهپردازی در فرایند آفرینش اثر هنری گفت: بحث ایدهپردازی یکی از بخشهای مهم فرایند طراحی گرافیک است. گرافیستی که بلد نباشد فکر بکند، بلد نباشد خلاق باشد و بلد نباشد ایدهپردازی بکند، در واقع هیچ چیز بلد نیست. گرافیک اصلا تکنیک نیست و در خلاقیت و ایدهپردازی خلاصه میشود؛ اما متاسفانه در فرایندهای آموزشی و در سرفصلهای دانشگاهی، هیچ سرفصلی درباره ایدهپردازی و خلاقیت نداریم. در واقع، در دانشگاهها هنرجو و دانشجو را بهصورت پیشفرض آدم خلاق میدانند و میروند سراغ بقیه فرایند تولید پوستر و این یکی از ضعفهای بزرگ گرافیک در کشورمان است.
مجلسی ادامه داد: مخاطب امروز مخاطبی است که در طول شبانهروز میلیونها میلیون تصویر میبیند. طبق یک پژوهش، یک انسان معاصر در طول یک روز به اندازه تمام طول عمر یک انسان قرن هجدهمی اطلاعات و تصویر دریافت میکند. مخاطب اصلا فرصت ندارد که پوستر من را ببیند و تماشا بکند. این منم که باید مخاطب را در دامی بیندازم تا مجبور بشود پوستر مرا تماشا کند و مدیریت این اجبار با من طراح است.
حفظ تمامیت ارضی کشور، محور وحدت هنرمندان است
مجتبی مجلسی درباره برگزاری کارگاه «برای ایران» گفت: بعد از وقایع اخیر کشور، اتفاقات تلخی را شاهد بودیم که بر همه مردم، از جمله طراحان گرافیک هم تأثیر گذاشت. جامعه هنری هم ممکن است درگیر احساسات شود و به برخی رفتارها اعتراض داشته باشد. آنچه با همه این شرایط هنرمندان را در این کارگاه گرد هم آورد، دشمن مشترکی بود که برای کلیت و تمامیت ارضی کشور عزیزمان دندان تیز کرده است. ما از این محور مشترک بهره گرفتیم تا دوستان را گرد هم جمع کنیم و برای مقابله با شیطنتها و دروغهای دشمن اثر تولید کنیم.
این هنرمند اصفهانی افزود: این کارگاه، تجمع بینظیری از استادان و طراحان ماهر کشور است. ما در این کارگاه از همه شهرهای ایران نماینده داریم و قرار است انشاءالله جمع بزرگ و بیسابقهای در اصفهان گرد هم آیند. مجلسی در ادامه بیان کرد: تلاش این جمع در جهت آگاهسازی مردم است. قرار نیست در برابر کاستیها و اتفاقاتی که در کشور روی میدهد، سکوت کنیم؛ اما دشمن را هم میبینیم و دروغهایش را میشنویم و در فضای رسانهای، آنقدر جوزده نیستیم که نتوانیم حق را از باطل تشخیص دهیم.وی با اشاره به تلاش برگزارکنندگان این کارگاه برای استفاده از ظرفیتهای هنرمندان سراسر کشور گفت: حوزه هنری و نهضت مردمی پوستر انقلاب از برگزارکنندگان اصلی این برنامه هستند. البته حوزه هنری اصفهان این کارگاه را طراحی کرده است؛ اما تلاش کردیم آن را به یک کار کشوری تبدیل کنیم و از ظرفیت حوزه هنری استانهای دیگر نیز استفاده کنیم. همچنین جمعی از تشکلهای هنری و گرافیکی سراسر کشور، نظیر مجمع طراحان آیه از اصفهان، هیئت هنر از تهران، مجمع طراحان طلوع از تبریز، گروه شهید حاج احمدی از قزوین، خانه طراحان سیستان و بلوچستان، مجموعه فرهنگی بیت از شیراز، مجموعه ترنج از یزد و مجموعه حرا از مازندران در برگزاری این کارگاه مشارکت میکنند.مجتبی مجلسی در پایان گفت: قرار بود ظرفیت کارگاه هفتاد نفر باشد؛ اما چون استقبال از این کارگاه چشمگیر بوده، تلاش میکنیم این ظرفیت را دو برابر کنیم.
