فروردین کذایی بورس

ارزش معاملات خرد در بازار روز شنبه حدود 1250 میلیارد تومان بود که رکورد دیگری از حیث کمترین میزان معامله در طول یک‌سال اخیر به‌حساب می‌آید.

روز گذشته نیز بیش از 80درصد نمادهای بازار سرمایه در صف فروش گرفتار بودند و ارزش معاملات بازهم در کمترین میزان خود در یک سال اخیر قرار داشت.

این شرایط بازار را از فاز ریزشی به فرسایشی سوق داده و در این شرایط صبر سهام‌داران نیز لبریز شده است.

تکرار دوگانه افت شاخص کل و کاهش ارزش معاملات در روزهای اخیر، از تداوم رکود در بورس حکایت دارد.

دور تسلسل بورس

بررسی ارزش معاملات خرد در ماه‌های اخیر به‌وضوح نشان می‌دهد که از 25 بهمن سال گذشته که دامنه نوسان نامتقارن شد، روند کلی بازار به سمت رکود متمایل شده است.

در آن زمان ارزش معاملات خرد در هرروز بین 8تا 10 هزار میلیارد تومان بود و اکنون به کمتر از 3 هزار میلیارد تومان رسیده است.

در این شرایط اغلب سهام‌داران از بازار کنار نشستند و تا زمان بازگشت دامنه نوسان به حالت عادی، نظاره‌گر بازار خواهند بود.

از سوی دیگر مسئولان نیز اعتقاد دارند اگر میزان کاهش روزانه قیمت سهام به منفی 2درصد محدود نشده بود، اکنون باید ریزش بیشتر نماگر بازار را شاهد می‌بودیم.

درنتیجه از یک‌سو سهام‌داران منتظر هستند دامنه نوسان به حالت عادی بازگردد و شاید با تزریق نقدینگی از سوی آن‌ها بورس دوباره متعادل شود.

از سوی دیگر مسئولان سازمان بورس نیز منتظر هستند بازار متعادل شود تا دامنه نوسان را به حالت قبل برگردانند.

این دور تسلسل تا زمانی ادامه می‌یابد که یک محرک قوی از بیرون بازار سرمایه، روند بورس را تکان اساسی دهد.

پایان فروردین با تداوم ریزش و رکود

فروردین امسال نه‌تنها با فروردین99 قابل‌قیاس نیست، بلکه به‌زعم بسیاری از فعالان کارکشته بازار،

رکود و رخوتی که در این یکی دو ماه بر بورس سایه افکنده در سال‌های اخیر بی‌سابقه بوده است.

از سوی دیگر با وضعیت سیاسی فعلی ایران، بورس در کانون توجه قرار ندارد و برخلاف سال گذشته، کسی سراغ حال سهام‌داران را نمی‌گیرد.

چیزی تا انتخابات ریاست‌جمهوری ایران باقی نمانده است و در شرایطی متفاوت با ادوار گذشته، هنوز نامزدهای احتمالی مشخص نشده‌اند.

از سوی دیگر، دولت فعلی نیز با توجه به اینکه آخرین ماه‌های فعالیت خود را سپری می‌کند تمرکزش بر برجام و به پایان‌رساندن طرح‌ها و پروژه‌های نیمه‌تمام است.

در این شرایط بورس به‌یک‌باره از اولویت اول نهادهای اقتصادی و سیاسی، چندین پله پایین‌تر آمده و نتیجه آن،

مرداب صف‌فروش‌ها و رکوردشکنی در کمترین میزان معاملات روزانه است.

با این تفاسیر، شنبه‌شب نتایج جلسه هیئت‌مدیره سازمان بورس و اوراق بهادار مشخص شد

و بر اساس آن تغییر دامنه نوسان به مثبت ۶ و منفی ۳، بازنگری دستورالعمل گره معاملاتی، از مهم‌ترین تصمیم‌های هیئت‌مدیره سازمان بورس و اوراق بهادار بود.

تغییراتی در جهت بهبود شرایط معاملات

رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار گفت که هیئت‌مدیره سازمان بورس و اوراق بهادار مصوب کرد دامنه نوسان قیمت‌ها از ابتدای اردیبهشت به مثبت ۶ و منفی 3 افزایش یابد.

محمدعلی دهقان دهنوی تصریح کرد: پیش‌تر و بر اساس مصوبه شورای عالی بورس، به هیئت‌مدیره سازمان بورس اجازه داده شد دامنه نوسان به‌صورت تدریجی افزایش یابد.

ازآنجاکه این موضوع بعد از سه روز کاری قابل‌اعمال است، از ابتدای اردیبهشت دامنه نوسان جدید اعمال می‌شود و تا پایان اردیبهشت برقرار است.

سپس سازمان بورس درباره افزایش تدریجی و مجدد تصمیم‌گیری می‌کند.
سخن‌گوی سازمان بورس و اوراق بهادار با اشاره به بازنگری دستورالعمل گره معاملاتی، ابراز کرد:

مقرر شد بازنگری به نحوی باشد که امکان نقدشوندگی افزایش یابد.

در تغییراتی که صورت گرفت مجموع حجم معاملات در ۵ روز از ۵درصد به ۲۰۰درصد افزایش یافت.

البته دامنه نوسان در گره معاملاتی همان دو برابر باقی ماند؛ اما حجم مبنا در روز گره معادل یک سهم در نظر گرفته می‌شود.

همچنین هیئت‌مدیره سازمان بورس تصویب کرد که برای فروش اوراق تبعی، استفاده از رتبه‌بندی مجاز باشد.

تغییرات غیرکاربردی و بی‌نتیجه

دهقان دهنوی در پایان خاطرنشان کرد: سازمان بورس برنامه‌های خود را برای تقویت تقاضا پیگیری کرده و ادامه می‌دهد.

این تغییرات در حالی است که بسیاری از فعالان بازار، آن را غیرکاربردی و بی‌نتیجه می‌دانند.

به اعتقاد برخی کارشناسان، مشکل فعلی بورس دامنه نوسان نیست که با تغییر آن شرایط بازار بهبود یابد.

از بین رفتن اعتماد سهام‌داران، کاهش ضریب نقدشوندگی و تشکیل صفوف فروش طولانی‌مدت، دخالت‌های گاه‌وبیگاه و وضع قوانین غیرکارشناسی

ازجمله عواملی است که وضعیت بورس را به حالت فعلی درآورده است.
اکنون نیز احتمال می‌رود بعد از گذشت چند روز از اجرایی‌شدن قوانین جدید گره معاملاتی و به دنبال آن تشکیل صف بلندبالایی

از نمادهایی که مشمول قانون رفع گره معاملاتی می‌شوند، شرایط بازار نه‌تنها بهتر بلکه پیچیده‌تر شود.

درهرحال با گذشت 8 ماه از شروع ریزش بورس و بعد از گذشت دو ماه از اجرایی‌شدن قانون دامنه نوسان نامتقارن، سهام‌داران نتوانسته‌اند نفس راحتی بکشند.