گنجشکها پرندگانی اجتماعی و پر سر و صدا هستند که بیشتر از دانه گیاهان، حشرات و میوهها تغذیه میکنند. منقار کلفت و مخروطی، بالزدن سریع و جهش جفت پا روی زمین از خصوصیات آنهاست. نر و ماده آنها باهم متفاوت هستند؛ پرنده نر روی سر خاکستری، کمر راهراه سیاه و گلوی سیاه دارد؛ ولی پرنده ماده و نابالغ فاقد سیاهی گلو بوده و سطح شکمی سفید چرک و بدون طرح و خط دارد. این پرندگان ترس چندانی از انسان ندارند و معمولا در کنار سکونتگاههای انسانی زندگی کرده و لانه خود را در سوراخ دیوارها و درختان، زیر شیروانیها و روی لولههای بخاری انتخاب میکنند. گنجشک خانگی در هر فصلِ زادآوری اغلب تکهمسر (گاهی یک نر با دو ماده) بوده و پرنده ماده در هر سال معمولا سه بار تخم میگذارد. میانگین عمر گنجشکها حدود سه سال بوده و با وجود فراوانی، جمعیت آنها در حال کاهش است که از عوامل آن میتوان به آلودگیهای مختلف در محیطهای شهری، تغییر شکل سازههای انسانساخت جهت لانهسازی و افزایش گونههای مهاجم اشاره کرد. از این رو از سال 2010، روز بیستم مارس بهعنوان «روز جهانی گنجشکها» نامگذاری شده تا در خصوص حفاظت از آنها دقت بیشتری صورت پذیرد.
گنجشگک اشیمشی
گـنــجـشــک خـانـگـی (House sparrow) آشناترین پرنده وحشی برای مردم کشور ماست که در حال حاضر در تمام قارههای جــهـــان پـراکــنـدگــــی دارد. ایـــن پـــرنــده پرجنبوجوش، یکی از 11 گونه گنجشکی است که در ایران ثبت شده و در تمام فصول سال و در کل استانها قابلمشاهده است. البته در اطراف اصفهان گونههای دیگری نظیر گنجشک سینه سیاه و گنجشک درختی هم قابلمشاهده هستند.
-
امین اخوت
پرندهشناس



