آنطور که محمدمهدی گویا، رئیس مرکز مدیریت بیماریهای واگیر وزارت بهداشت دراینباره به «ایمنا» گفته: «از بین واکسنهای موجود در کشور، نوع مناسب را برای دُز بوستر انتخاب کردیم و کادر بهداشت و درمان میتوانند از واکسن آسترازنکا و یا پاستوکووک برای دُز بوستر استفاده کنند.» در همین راستا نیز تزریق دز یادآور واکسن به کادر درمان در روزهای گذشته در برخی از استانها مثل قم و گلستان و مرکزی آغازشده است. دراینبین، اما سؤال اساسی این است که آیا تزریق دز سوم واکسن کرونا برای همه افراد جامعه ضروری است؟ سؤالی که محسن مصلحی، معاون پشتیبانی و رفاهی سازمان نظام پزشکی اصفهان در گفتوگو با «اصفهان زیبا آنلاین» اینگونه پاسخ میدهد: «در رابطه با لزوم تزریق دز بوستر واکسن، مطالعات زیادی در حال انجام است، اما هنوز نتیجه قطعی دراینباره منتشرنشده است؛ به همین دلیل قضاوت هنوز زود و نیازمند زمان است. آنچه در حال حاضر مبنای کار وزارت بهداشت قرارگرفته، پروتکلهای ابلاغی از سوی سازمان جهانی بهداشت است. در این پروتکلها چندین نکته تکرار شده است؛ برای مثال، کادر بهداشت و درمان و همچنین مصرفکنندگان داروهای سرکوب سیستم ایمنی جزء اولویت دریافت دز بوستر هستند.» آنطور که معاون پشتیبانی و رفاهی سازمان نظام پزشکی اصفهان میگوید: «حداقل شش ماه پس از دریافت دز دوم واکسن کرونا افراد میتوانند، برای دریافت دز یادآور اقدام کنند.» اما چه واکسنی برای تزریق دز بوستر مناسب است؟ مصلحی در پاسخ به این سؤال میگوید: «انتخاب دز یادآور بر اساس نوع پلتفرم واکسنی است که افراد دریافت کردهاند؛ چنانچه افراد در دو مرحله اول، واکسن غیرفعال مثل سینوفارم و بهارات و برکت دریافت کرده باشند، برای دز سوم هم میتوانند واکسن غیرفعال دریافت کنند و هم قادر به تزریق واکسنهای آدنوویروسی مثل آسترازنکا و پاستورکواک هستند؛ این در حالی است که به افرادی که واکسن با پلتفرمهای آدنو ویروسی تزریق کردهاند، توصیه نمیشود که دز سوم واکسن غیرفعال تزریق کنند.» معاون پشتیبانی و رفاهی سازمان نظام پزشکی اصفهان در بخش دیگری از سخنانش میگوید: «بر اساس برخی از مقالهها و پژوهشهای صورت گرفته، دریافت دز بوستر واکسن سینوفارم، چندان نمیتواند ایمنی بدن را بالا ببرد. بعضی دیگر نیز مدعی هستند همه گروهها (بهویژه افرادی که مصرف هورمون یا بیماری خاص دارند) قادر به دریافت واکسن آسترازنکا هستند. همچنین توصیه میشود افرادی که آسترازنکا تزریق کردهاند، دز بوستر سینوفارم دریافت نکنند.» او با اشاره به اینکه اولویت دریافت دز بوستر کادر درمان هستند، تصریح میکند: «اما با توجه به ایپیدمولوژی کرونا هرچقدر که افراد بیشتری در جامعه بتوانند دز سوم(شش ماه پس از تزریق دز دوم) دریافت کنند، ایمنی جمعی بیشتری حاصل خواهد شد؛ همانطور که الان در برخی از کشورها به دلیل تزریق دز دوم و سوم واکسن محدودیتهای کرونایی برطرف شده است و ویروس تا حدودی تحت کنترل درآمده.» معاون پشتیبانی و رفاهی سازمان نظام پزشکی اصفهان در رابطه با لزوم تزریق دزهای دیگر نیز میگوید: «هنوز مطالعات دراینباره بهطور کامل صورت نگرفته است و صحبت درباره لزوم تزریق دزهای چهارم و… نیاز به زمان دارد.»
کادر درمان؛ اولویت اول دریافت دز بوستر
آیا دریافت دو دز واکسن، ایمنی کامل ایجاد میکند؟ ایمنی حاصل از واکسن تا چه زمانی ادامه خواهد داشت؟ آیا همه افراد جامعه باید دز بوستر دریافت کنند؟ چند ماه بعد از تزریق دز دوم واکسن، دز سوم یا یادآور باید تزریق شود؟ اینها سوالاتی است که در روزهای اخیر و با شتاب گرفتن روند در کشور مطرح شده است. تزریق دز سوم یا بوستر که در برخی از کشورها آغازشده است، این روزها موردتوجه وزارت بهداشت کشور نیز قرارگرفته؛ بهطوریکه این وزارتخانه بهتازگی از تزریق دز بوستر به کادر بهداشت و درمان سخن به میان آورده است.
-
لیلا مقیمی
دبیر گروه جامعه



