دانشگاههای غیردولتی و حوزههای علمیه نیز در صورتی که اقدام به ساخت خوابگاههای متأهلان کنند، از تسهیلات تبصرههای ۱ و ۳ در چارچوب تبصره ۵ بــرخــوردار خــواهنــد بــود. حــالا و در شرایطی که بیش از نزدیک به 9ماه از ابــلاغ این قــانـــون زمــان میگــذرد، هـاشم داداشپور، معاون وزیر علوم و رئیس سازمان امور دانشجویان در گفتوگو با «اصفهان زیبا» از چند و چون ساخت خوابگاههای متأهلی و مراحل آمادهسازی آنها میگوید. او در این گفتوگو ضمن اشاره به کمبود شدید خوابگاه در کشور میگوید که براساس قانون جوانی جمعیت، دانشگاهها موظف هستند که در یک دوره چهارساله به نیاز حداکثری جمعیت دانشجویان متأهل به خوابگاه پاسخ بدهند. به گفته او، جمعیت دانشجویی کشور، جمعیتی بالغ بر سهمیلیون و 200هزار نفر است که این دانشجویان در مقاطع و دانشگــاههـــای مختــلــف از دولتــی و غیردولتی مشغول به تحصیل هستند.
بر اساس قانون حمایت از خانواده و جــوانـــی جمعیــت، دانشگـــاههـــا مکلفاند متناسب با تعداد دانشجویان متأهل، خــوابــگــاههــای مــوجــود را برای اختصاص به خوابگاههای متأهلان بهسازی و تجهیز کنند ودر احــداث خــوابگــاههــای جـدیــد، خوابگاههای متأهلان را در اولویت قرار دهند. ساخت و راهاندازی این خوابگاهها اکنون در چه مرحلهای است و چه تعداد دانشجوی متأهل، متقاضی استفاده از این تسهیلات وجود دارد؟
جمعیــت دانشجــویـــی کشـــور بــالــغبــر سهمیلیون و 200هزار نفر استکه این دانشجویان در مقاطع و دانشگاههای مختلف از دولتی و غیردولتی، مشغول به تحصیل هستند. آمار دقیقی از همه دانشجویان متأهل در دسترس نیست؛ اما آنطور که گفته میشــود، حــدود 87هــزار دانشجـــوی متأهـل در دانشگــاههـــای دولتـــی کـــه زیر نظر مجموعه وزارت علوم هستند، تحصیل میکنند. براساس قــانون حمــایت از خــانــواده و جوانی جمعیت، دانشگاهها باید به اندازه نیاز جمعیت دانشجویی کشور خوابگاه احداث کنند.
آیا احداث خوابگاههای جدید، صرفا به عهده دانشگاههای دولتی است یا دانشگاههای غیردولتی نیز براساس این قانون مکلف به ساخت خوابگاه دانشجویی متأهلی شدهاند؟
قانون، همه دانشگاهها اعم از دولتی و غیردولتی و مؤسسات آموزش عالی و پژوهشگاهها و پارکهای علم و فناوری را مکلف به ساخت خوابگاه دانشجویی متأهلی کرده است. براین اساس نیز دانشگاهها برای تأسیس خوابگاههای جدید باید اقدام کنند و به این مطالبه پاسخ دهند.
چه میزان کمبود خوابگاه متأهلی در کشور اکنون احساس میشود؟
درحال حاضر با کمبود شدید خوابگاه مواجه هستیم؛ چرا که فقط یکهزار و 560 خوابگاه درحال حاضر دایر هستند. با اتکا به قانون حمایت از خانواده و جــوانی جمعیــت که قــانــونی متــرقی وبا پشتوانه بالاست، دانشگاهها باید در یک بازه زمانی چهارساله بتوانند به حداکثر نیاز دانشجویان متأهل بــه خــوابگاه پــاسخ دهنـــد. در همیـــن راستـا صندوق رفاه دانشجویی که یکی از اجزای سازمان نظام دانشجویان است، حــداقــل 100هـــزار واحــد خــوابــگاهی را تدارک دیده است.
با توجه به اینکه خوابگاههای متأهلی مسئله جدیدی نیستند و در سالهای پیش نیز این خوابگاهها در اختیار دانشجویان متأهل قرار میگرفت، تعداد تقاضا برای استفاده از این تسهیلات چقدر است؟ آیا سازوکار این خوابگاهها با خوابگاههای قبل متفاوت است؟
خیـر؛ سازوکار خـوابگاههـای جدید با خوابگاههای قدیمی متفاوت نیست. همانطور که اشاره کردم، درحالحاضر فقط یکهزار و 560 واحد خوابگاهی در کشور دایر است؛ درحالی که تقاضا برای اقامت در خوابگاه ازسوی دانشجویان بسیار زیاد است. وزارت علـوم حـدود 100هـزار واحـد را بــرای خــوابگــاه دانشجــویــان متــأهــل درنظر گرفته است تا بتواند اینگونه به نیازهای آنها پاسخ دهد. با توجه به این میزان تقاضا و همچنین تکلیفهای قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت وزارت علوم برنامهریزیهای لازم را انجام داده است و دانشگاههای دولتی و غیردولتی نیز موظف به اجرای آن هستند.بــراســاس ایــن قــانــون دانشگــــاههـــای غیردولتی که اقدام به ساخت خوابگاههای متأهلان کنند، از تسهیــلاتی بـــرخـوردار میشوند.
تاکنون چه تعداد خوابگاهتأسیس شده است؟
دانشگاهها در همین مدتکوتاه، کلنگ حدود 49واحد خوابگاهی را زدهاند یا درحال تغییر کاربری و آمادهسازی آن برای تغییر کاربری هستند. اگر دستـگاههای اجـرایی تکالیـفـی که قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت وضع کردهاند بهدرستی انجام دهند، میتوان تخمین زد که در آیندهای نزدیک به نیازهای دانشجویان متأهلی که تمایل به استفاده از خوابگاههای متأهلی را دارند پاسخ دهیم؛ البته ساخت این خــوابگــاههــا نیــاز به منــابع مــالی زیادی دارد و خیران نیز در این زمینه باید به کمک دانشگاهها بیایند تا با کمک هم بتــوانیــم این قــانــون را اجرا کنیم.
آیا همه دانشجویان میتوانند از این امکانات استفاده کنند یا صرفا دانشجویان غیربومی امکان بهرهمندی از این خوابگاهها را دارند؟
طبیعی است برای استفاده از این تسهیلات همواره دانشجویان غیربومی در اولویت قرار بگیرند؛ زیرا فرض بر این است که دانشجوی بومی در شهر خود برای اقامت مشکلی ندارد؛ ضمن اینکه تعداد دانشجویان غیربومی در شهرها، بهویژه شهرهای کوچک، بیشتر هستند و گاه 90درصد از جمعیت دانشجویی آن دانشگاه را تشکیل میدهند؛ بنابراین خوابگاه برای دانشجویان غیربومی تدارک دیده میشود که قاعدتا اولین نیازشان اقامت است؛ چه دانشجویان متأهل و چه دانشجویان مجرد؛ فرقی نمیکند.
متر و معیار یا شرایط خاصی برای اولویتبندی دانشجویان متأهل برای استفاده از این تسهیلات درنظر گرفته شده است؟
برای این کار باید کمی صبر کنیم تا ابتدا این خوابگاهها راهاندازی شوند. پس از احداث خوابگاههای جدید، خود به خود اولویتبندی هم رخ میدهد.
فاصله جغرافیایی این خوابگاهها با دانشگاه چگونه تعیین میشود؟
معمولا فاصله 60کیلومتری برای در اختیار گذاشتن خوابگاه به دانشجویان در نظر گرفته میشود؛ البته این مسئله با توجه به شرایط و اقتضائات دانشگاهها ممکن است متفاوت باشد و حتی دانشجویانی که در فاصلههای کوتاهتر هم هستند بتوانند خوابگاه بگیرند. درواقع این مــوضــوع بستــه بــه تعــداد واحــدهـــای خوابگاهها در دانشگاهها دارد.
در دو سال گذشته بهدلیل شیوع کرونا بسیاری از خوابگاههای خودگردان و غیردولتی تغییر کاربری دادند یا تعطیل شدند و دیگر نتوانستند به فعالیت خود ادامه دهند. این موضوع چه تأثیری در حوزه خوابگاهها به جا گذاشت؟
ســـــالهـــای زیــــادی طــول کشیـــد تــــا خوابگاهداران دست به تغییر کاربری یا ایجاد خوابگاههای خودگردان بزنند و در این زمینــه ســرمــایــهگــذاری کنند؛ درحالیکه شیوع کرونا باعث شد تا تعداد زیادی از این افراد، تغییر کاربری دهند و خوابگاهها را تعطیل کنند؛ به همین خاطر هم در یک بازه زمانی نتوانستیم به نیاز دانشجویان در زمینه خوابگاه بهطورکامل پاسخ دهیم؛بههــرحــال، رؤسای دانشگاهها بایـد آمادگی لازم بــرای تأمیـن خوابگاه از طــریق خــوابگاههــای استیـجـــاری یــا خودگردان را داشته باشند.
