به گزارش اصفهان زیبا؛ مصرف سیگارهای الکترونیکی در سالهای اخیر بهویژه در میان جوانان افزایش پیدا کرده است. متخصصان هشدار میدهند که این محصولات نهتنها بیخطر نیستند، بلکه میتوانند وابستگی شدید نیکوتینی ایجاد کنند و عملکرد مغز را تحت تأثیر قرار دهند.
نیکوتین چگونه بر مغز تأثیر میگذارد؟
دکتر ایمان ادیبی، متخصص بیماریهای مغز و اعصاب، تأکید میکند که نیکوتین بهسرعت شبکههای عصبی مرتبط با اراده، انگیزه و سیستم پاداش مغز را تحت تأثیر قرار میدهد. این ماده اعتیادآور باعث میشود مغز به دریافت مداوم نیکوتین وابسته شود.
او توضیح میدهد که مصرف سیگارهای الکترونیکی این فرآیند را سریعتر و شدیدتر میکند، زیرا افراد میتوانند بدون محدودیت زمانی و مکانی از این محصولات استفاده کنند.
چرا سیگار الکترونیکی اعتیادآورتر است؟
برخلاف تصور عمومی، سیگارهای الکترونیکی در برخی موارد حتی وابستگی بیشتری نسبت به سیگارهای سنتی ایجاد میکنند. چند عامل مهم در این موضوع نقش دارند:
- امکان مصرف مداوم در هر زمان و مکان
- نبود محدودیت مشخص در میزان استفاده
- تنوع طعمها که مصرف را افزایش میدهد
- جذب سریعتر نیکوتین در بدن
این عوامل باعث میشوند افراد بدون اینکه متوجه شوند، مقدار بیشتری نیکوتین دریافت کنند.
تأثیر سیگار الکترونیکی بر مغز جوانان
مصرف سیگارهای الکترونیکی در افراد زیر ۲۵ سال خطر بیشتری دارد. دکتر ادیبی هشدار میدهد که مغز در این سنین هنوز در حال رشد است و نیکوتین میتواند این روند را مختل کند.
این اختلالات شامل موارد زیر میشود:
- کاهش توان یادگیری
- اختلال در تمرکز و توجه
- ضعف در کنترل هیجانات
- افزایش رفتارهای تکانشی
آیا سیگار الکترونیکی بیخطر است؟
برخی افراد تصور میکنند سیگارهای الکترونیکی جایگزین سالمتری برای سیگار هستند، اما این تصور کاملاً اشتباه است. این محصولات علاوه بر نیکوتین، میتوانند حاوی دهها ماده سمی باشند که برای سلامت بدن مضر هستند.
در برخی موارد، میزان نیکوتین جذبشده از سیگارهای الکترونیکی حتی از سیگارهای معمولی نیز بیشتر است.
روند رو به افزایش مصرف در جهان
آمارها نشان میدهد مصرف سیگارهای الکترونیکی در میان جوانان بهسرعت افزایش یافته است. میزان استفاده از این محصولات از حدود ۱ تا ۲ درصد در سال ۲۰۱۱ به بیش از ۲۰ درصد در سال ۲۰۱۹ رسیده است.
این رشد سریع نشان میدهد که آگاهی عمومی درباره خطرات این محصولات هنوز کافی نیست.
علائم وابستگی به نیکوتین
افرادی که به نیکوتین وابسته میشوند، معمولاً علائم مشخصی را تجربه میکنند، از جمله:
- اضطراب و بیقراری
- تحریکپذیری
- نیاز مداوم به مصرف
- ناتوانی در ترک مصرف
این علائم حتی در شرایط عادی زندگی نیز میتوانند فرد را درگیر کنند.
جمعبندی
سیگارهای الکترونیکی نهتنها بیخطر نیستند، بلکه میتوانند وابستگی شدید نیکوتینی ایجاد کنند و عملکرد مغز را بهویژه در جوانان مختل کنند. افزایش آگاهی درباره خطرات این محصولات، مهمترین گام برای پیشگیری از گسترش مصرف آنها است.
