به گزارش اصفهان زیبا؛ امیرکیوان صراف دانش‌آموخته دکتری آینده‌پژوهی از دانشگاه تهران، مخترع، مربی و داور درجه‌یک فدراسیون تکواندو، مسئول هیئت محبان مهدیه و کانون رضوان محله عباس‌آباد است. او از آن دست چهره‌هایی است که هم‌زمان در مرزهای علم، مبارزه و مسئولیت اجتماعی ایفای نقش می‌کند. این ورزشکار و فعال فرهنگی در گفت‌وگو با «هم‌محله» از مسائل جوانان، مشکلات مربوط به کمبود فضاهای ورزشی در محله و نقش فناوری‌های جدید در ورزش سخن می‌گوید.
درباره سابقه ورزشی‌تان بگویید.
در حوزه ورزش، مربی درجه‌یک ملی و داور رسمی فدراسیون تکواندو و کارشناس رسمی دادگستری نیز هستم.
در کنار فعالیت‌های زیادی که دارید اختراع نیز در کارنامه‌تان بوده.
بله؛ اختراعی در زمینه سامانه‌های فاضلاب شهری داشتم که به شرکت آب و فاضلاب واگذار شد و بابت آن، نشان سطح دو بنیاد ملی نخبگان (ریاست‌جمهوری) را دریافت کردم. این اختراع تولید شد و مورداستفاده قرار گرفت.
این همه مسئولیت و فعالیت متنوع را چگونه مدیریت می‌کنید و پیش می‌برید؟
برای هرکدام از فعالیت‌ها برنامه‌ریزی مجزایی دارم. ورزش در حقیقت مکمل دیگر کارهای من است و انرژی روحی و جسمی لازم را برای انجام سایر امور فراهم می‌کند.
محله عباس‌آباد چقدر بر مسیر زندگی شما، به‌ویژه در بعد ورزشی، اثرگذار بوده است؟
استادان دانشگاه و چهره‌های برجسته متعددی در حوزه‌های فرهنگی، علمی و ورزشی در این محله ساکن بوده‌اند که شاید نام بردن از همه آن‌ها مقدور نباشد. حضور در چنین محیطی و زیستن در کنار جامعه‌ای تحصیل‌کرده و بافرهنگ، خودبه‌خود زمینه رشد و شکوفایی انسان را فراهم می‌سازد.
چند سال است که در محله عباس‌آباد سکونت دارید؟ اگر بخواهید به گذشته محله اشاره کنید، وضعیت فضاهای ورزشی و امکانات رشدی آن در مقایسه با امروز چه تغییراتی کرده است؟
بنده از دوران کودکی در همین محله بزرگ شده‌ام و تمام عمر در اینجا زندگی کرده‌ام. در گذشته به‌دلیل مناسب‌تربودن هزینه‌ها و قیمت املاک، فضاهای ورزشی در دسترس‌تر و ارزان‌تر در اختیار اهالی قرار داشت؛ اما با گذشت زمان و به‌ویژه به‌خاطر هم‌جواری با چهارباغ، بافت محله تغییر پیدا کرد و با افزایش حضور گردشگران و ورود جمعیت جدید روبه‌رو شد.
گران‌شدن زمین‌ها باعث شد بسیاری از فضاهای عمومی به سمت کاربری‌های تجاری بروند؛ به‌عنوان مثال، باشگاه قدیمی «انقلاب» که محل تمرین اساتید مطرح استان بود، دچار تغییرات کاربری شد. همچنین به دلیل نگرش نسل جوان، امروزه بیشتر سالن‌ها به باشگاه‌های بدن‌سازی تغییر یافته‌اند و تنوع فضاهای ورزشی رشته‌های مختلف نسبت به گذشته تحلیل رفته است.
شما از چه زمانی ورزش را آغاز کردید و چه شد که رشته تکواندو را انتخاب کردید؟
من از سال ۱۳۶۸ وارد رشته تکواندو شدم. آن زمان باشگاه انقلاب نزدیک منزل ما بود. پیش از آن بسکتبال را به‌طور جدی بازی می‌کردم و در تیم‌هایی مثل تربیت و تیم دانشگاه اصفهان حضور داشتم؛ اما با توجه به علاقه زیادی که از قبل به تکواندو داشتم، از سال ۶۸ تصمیم گرفتم تمام تمرکزم را بر این رشته بگذارم.
نخستین استادان شما چه کسانی بودند و چه تأثیری از آن‌ها پذیرفتید؟
نخستین استادم جناب آقای رسول متین‌فر بودند که از پیش‌کسوتان صاحب‌نام و دارای دان ۹ هستند. ایشان در آن دوران سرمربی تیم ملی بودند و همراه با استاد «کانگ» از کره جنوبی هدایت تکواندوی کشور را بر عهده داشتند. حدود ده سال از محضرشان بهره بردم. پس از آن، افتخار شاگردی استاد رضوانی که دارای دان ۹ این رشته هستند و همچنین استاد جدیدی را داشتم. این استادان علاوه بر مباحث فنی، از حیث اخلاقی و منش پهلوانی الگوهای بسیار ارزشمندی برای من بودند. در مجموع از محضر این اساتید بزرگوار بهره بردم که به شاگردی تک‌تک آن‌ها افتخار می‌کنم.
با توجه به اینکه تحصیلاتتان در مقطع دکتری آینده‌پژوهی و کارآفرینی است، به نظر شما چطور می‌توان میان نوآوری و آینده‌پژوهی با ورزش تلفیق ایجاد کرد؟
فصل مشترک این حوزه‌ها «نوآوری» است. در ورزشی مثل تکواندو، چه در بخش مبارزه و چه در فرم، شما ناگزیر به خلق روش‌های تازه و نوآورانه در تاکتیک‌ها هستید. در کارآفرینی و آینده‌پژوهی نیز اصل اساسی بر نوآوری و نوآفرینی استوار است و ترکیب این دو، ذهن انسان را منعطف و پیشرو نگه می‌دارد.
ورزش چقدر توانسته در تقویت تاب‌آوری و روبه‌روشدن با چالش‌های زندگی به شما کمک کند؟
تأثیر آن فوق‌العاده زیاد بوده است. وقتی وارد محیط تمرین می‌شوید، ذهن از تمامی دغدغه‌ها و فشارهای روزمره رها و به‌اصطلاح پاک‌سازی می‌شود. این امر آمادگی روحی بالایی برای حل مسائل جدید به فرد می‌دهد و از لحاظ جسمی هم تأمین شادابی و سلامت آن علی حده و ویژه است و باعث می‌شود تا سنین بالا این سلامتی حفظ شود.
با توجه به سوابق علمی، ورزشی و مسئولیت‌های فرهنگی‌تان در کانون و مسجد، فکر می‌کنید چه برنامه‌هایی را می‌توان برای جذب جوانان و نوجوانان محله عباس‌آباد ایجاد کرد تا به مسیرهای مثبتی مثل ورزش و مسائل فرهنگی سوق پیدا کنند؟
نخستین رویکرد ما این است که جوانان را به سمت محیط‌های سالم و مطمئن مانند مسجد و محیط‌های فرهنگی هدایت کنیم. در چنین فضاهایی، چهره‌های فرهیخته حضور دارند و امکان الگوسازی مثبت برای جوانان فراهم می‌شود. علاوه بر این، این فضاها محیطی امن برای آنان به شمار می‌روند؛ چراکه متأسفانه امروزه بسیاری از جوانان از نظر روحی و روانی وارد فضاهای ناامنی مثل شبکه‌های اجتماعی می‌شوند و از نظر فیزیکی نیز گاهی به محیط‌های نامناسب سوق پیدا می‌کنند.
در گام دوم، توصیه ما تمرکز بر درس، تحصیل و مهارت‌آموزی است تا اوقات فراغتشان با امور مفید و آینده‌ساز پر شود. مرحله سوم نیز تقویت بنیان اعتقادی و پیوند قلبی نسل جوان با پروردگار است تا بتوانند مسیر صحیح زندگی را تا پایان عمر حفظ کنند.
با توجه به ظرفیت‌ها و اختیاراتی که دارید، چه اقدامات عملی انجام داده‌اید؟
ما به‌ویژه در دهه دوم ماه محرم برنامه‌های فرهنگی مؤثری تدارک می‌بینیم که میان جوانان و نسل‌های قدیمی‌تر پیوند ایجاد می‌کند. هدف اول، گردهم‌آیی افراد در محیطی صمیمی و امن است تا با یکدیگر ارتباط و تعامل داشته باشند.
هدف دوم این است که افرادی که زیر بیرق امام حسین(ع) حاضر می‌شوند، با توجه به خرد جمعی که وجود دارد با راهنمایی و حمایت هم، به رشد یکدیگر کمک کنند و به این ترتیب ارتقای فکری نوجوانان و جوانان رقم بخورد.
هدف سوم که بسیار اهمیت دارد، برگزاری «کرسی‌های آزاداندیشی» است. این فضا را مهیا کرده‌ایم تا جوانان مسائل ذهنی‌شان را آزادانه مطرح کنند. اگر شبهه ذهنی یک نوجوان پاسخ داده نشود، مانند اثر «گلوله برفی» روزبه‌روز بزرگ‌تر می‌شود؛ تا جایی که ممکن است فکر و زندگی او را تحت‌الشعاع قرار دهد. در موکب‌های شبانه‌ای که داریم نیز همین الگو را دنبال می‌کنیم: چنانچه جوانی ابهام، انتقاد یا برداشت متفاوتی دارد، می‌آید و بی‌پرده گفت‌وگو می‌کند تا با استدلال قانع شود.
ازنظر زیرساخت‌ها و سرانه‌های ورزشی، وضعیت عباس‌آباد چگونه است؟
سرانه ورزشی در این محله بسیار ناچیز است. ما سالن ورزشی استاندارد یا زمین ورزشی روباز در محله نداریم و نزدیک‌ترین سالن فوتبال در خیابان مطهری سمت خیابان شهید بهشتی است که با محله فاصله دارند. اگرچه تعدادی باشگاه بدن‌سازی خصوصی دایر شده؛ اما تنوع رشته‌های ورزشی بسیار کم است؛ چراکه اجاره‌بهای سرسام‌آور املاک در عباس‌آباد مانع از ایجاد سالن‌های ورزشی خصوصی می‌شود. برای انجام ورزش‌های دیگر اهالی محله باید به ورزشگاه تختی بروند که دولتی است و هزینه کمتری دریافت می‌کنند.
به نظر شما چطور می‌توان سرانه و امکانات ورزشی محله را ارتقا داد؟
حل این مسئله فراتر از توان شهروندان عادی است. ارگان‌ها و نهادهایی که اراضی بلااستفاده در این منطقه دارند باید پیش‌قدم شوند و زمین‌ها را به کاربری‌های ورزشی اختصاص دهند؛ همچنین مدیریت شهری می‌تواند با اعطای مشوق‌های مالیاتی یا تسهیلات ویژه، بخش خصوصی و سرمایه‌گذاران را برای ساخت مجموعه‌های ورزشی چندمنظوره در این محدوده ترغیب کند.
افق فناوری‌های جدید مانند هوش مصنوعی را در زندگی بشر و به‌ویژه جهان ورزش و مدیریت شهری چگونه پیش‌بینی می‌کنید؟
هوش مصنوعی طی دوسه دهه آینده تحولات بنیادینی در سراسر جهان ایجاد خواهد کرد. در حوزه ورزش، فناوری مسلما نمی‌تواند جایگزین فعالیت جسمانی و تمرین واقعی ورزشکار شود؛ اما بدون شک در تحلیل ریزعملکردها، پایش داده‌های فیزیولوژیک، آنالیز دقیق حریفان و تدوین استراتژی مسابقات نقشی تعیین‌کننده ایفا خواهد کرد.
