وضعیت اورژانسی اورژانس اصفهان

 به گفته دکتر غفور راستین:« هیچ‌گونه مورد فوتی نیز در میان پرسنل ما گزارش نشده اما در میان بیمارانی که به بیمارستان می‌بریم، فوتی‌های زیادی وجود دارد.» او همچنین هشدار می‌دهد که:« در صورت افزایش بار ترافیک کاری و بالارفتن آمار پرسنل اورژانس که درگیر کرونا می‌شوند، شاید پایگاه‌های ما روبه تعطیلی برود یا چند پایگاه را در هم ادغام کنند، اینگونه ممکن است به تعدادی از امدادخواهان امداد‌رسانی نشود؛ به همین خاطر جدا از مردم می‌خواهیم تا پروتکل‌ها را رعایت کنند!»

آقای دکتر! وضعیت امداد رسانی به بیماران کرونایی از ابتدای شیوع تا کنون چگونه بوده است؟

از ابتدای اسفند سال گذشته بیماری کرونا در بسیاری از استان‌های کشور از جمله استان اصفهان شیوع یافت. هم‌زمان با شیوع کرونا در استان، به تناسب تعداد بیماران و امدادخواهی‌ها، امدادخواهی از اورژانس پیش بیمارستانی 115 افزایش پیدا کرد؛ به شکلی که میزان پاسخ‌گویی همکاران من به دوبرابر رسید. یعنی از حدود سه هزار تا هفت هزار در بیست و چهارساعت امدادخواهی داشتیم که درصد بسیار زیادی از اینها بیماران کرونایی بودند. برای اینکه بار ترافیک 115 را کم کنیم، دانشگاه علوم پزشکی تصمیم گرفت خط ویژه پاسخ‌گویی به مشکلات کرونایی را با شماره 3113 تشکیل دهد که تقریبا تا یکی دوماه پیش هم به صورت فعال پاسخ‌گو بود، ولی حالا تمام مشاوره‌های مربوط به کرونا از طریق اورژانس 115 پاسخ داده می‌شود.

از زمان شیوع کرونا تاکنون چه تعداد بیمار را به مراکز درمانی انتقال داده‌اید؟

از زمان شیوع این بیماری تا امروز حدود شانزده هزار بیمار مشکوک یا قطعی کرونا را به مراکز درمانی انتقال داده‌ایم که می‌توان گفت حدود پانزده تا بیست درصد کل اعزام‌های اورژانس را این بیماران تشکیل می‌دهند. در پیک اول کل بیمارانی را که انتقال می‌دادیم، مشکوک به کرونا بودند و علائم خفیف داشتند اما متأسفانه با شروع پیک دوم از ابتدای شهریور ماه، نود و نه درصد بیمارانی که با عنوان کرونا به مراکز درمانی انتقال داده‌ایم بستری می‌شوند و نیاز به خدمات ویژه دارند، چون پروتکل‌ها به درستی از سوی مردم رعایت نمی‌شود. علائم به قدری زیاد شده که شاهدیم درصد بسیاری از مردم مبتلا هستند و آمار امدادخواهی در این زمینه افزایش یافته است.

در این شرایط اورژانس روزانه چند ماموریت دارد و چه تعداد از آن مربوط به بیماران کرونایی است؟

ما حدود 157 پایگاه اورژانس در سطح استان داریم. بیش از پنجاه درصد این پایگاه‌ها، پایگاه‌های شهری است و مابقی پایگاه‌های جاده‌ای. نزدیک به چهل و پنج پایگاه در شهر اصفهان داریم که متأسفانه از شروع این بیماری تا‌کنون به طور متوسط هر پایگاه حدود 15 تا 18 مأموریت در شبانه‌روز انجام داده و بیماران را به مراکز درمانی انتقال می‌دهد. از این تعداد حدود پنج تا هفت نفر بیمار کرونایی هستند.

تا کنون چند نفر از پرسنل‌تان به کرونا مبتلا شده اند؟

 به دلیل تماس نزدیکی که همکاران من با بیماران کرونایی دارند و گاهی به این خاطر که ممکن است مثلا بیمار به خدمات ویژه ای در زمینه مشکلات تنفسی و لوله‌گذاری نیاز داشته باشد، به ناچار تماس مستقیم برقرار می‌شود. تا الان نزدیک به 140نفر از پرسنل اورژانس به کرونا مبتلا شده‌اند و بیش از هشتاد درصدشان به چرخه خدمت برگشته‌اند و باقی هم برمی‌گردند. این روند تا زمانی که چرخه بیماری قطع شود ادامه دارد.

آیا موارد فوتی هم در میان پرسنل اورژانس گزارش شده است؟

در حوزه اورژانس پیش‌بیمارستانی تا حالا فوتی نداشته ایم، اما در میان بیمارانی که به بیمارستان می‌بریم،  فوتی‌های زیادی هست که آمار آن در سایت دانشگاه علوم پزشکی موجود است. اگر مردم ماسک بزنند، در تجمعات حاضر نشوند و آن‌هایی که علائم دارند در قرنطینه بمانند تا چرخه بیماری قطع شود، شاهد روند نزولی خواهیم بود. در غیر این صورت، با توجه به روند افزایشی‌بودن آمار ابتلا به مردم هشدار جدی می‌دهیم که با ورود به فصل سرما و آنفولانزا، ممکن است علائم این دو بیماری هم‌پوشانی پیدا کرده و خوب تشخیص داده و درمان نشوند؛ این امر می‌تواند منجر به موارد خطرناکی شود.

نحوه فعالیت اورژانس اصفهان از زمان شیوع کرونا تا کنون چقدر تغییر یافته است؟

همکاران من برای هر مورد کرونایی باید یک بار لباس هایشان را تعویض کنند و لباس مخصوص بپوشند که گاهی همین مسئله زمان رسیدن بر بالین بیمار را مقداری به تأخیر می‌اندازد، چون باید اختصاصا برای هر بیماری که واقعا مشکل دارد، کاور، کلاه، شیلد صورت، ماسک و دستکش استفاده کنند. این کار نه تنها کادر اورژانس پیش‌بیمارستانی، بلکه کادر درمان بیمارستان‌ها را هم بیش از حد خسته کرده است.

وضعیت جسمی و روانی کادر اورژانس چگونه است و اگر مشکلاتی در این زمینه وجود دارد، بیان کنید؟

تقریبا حدود 290 دستگاه آمبولانس داریم که 110 تا از اینها نیاز به تعمیر دارند و چون همه از نوع بنزهای اسپرینتر هستند و تأمین قطعاتشان هزینه زیادی دارد، دانشگاه از عهده تأمین این هزینه برنمی‌آید که امیدواریم خیّری پیدا شود و کمکی به ما بدهد. مشکل بعدی محدودیت نیروی انسانی است. وقتی درصدی از همکاران من دچار کرونا می‌شوند، به اجبار باید قرنطینه شوند. در نتیجه بار ترافیک و حجم کاری آن‌ها به کار دیگر همکارانم که درگیر کرونا هستند اضافه می‌شود و عملا برای آن‌ها خستگی جسمی و روحی بیشتری ایجاد می‌کند؛ بنابراین باید از طریق استخدام یا جذب نیروی انسانی به شکل شرکتی یا واگذاری یا به هر شکل ممکن دیگر، مسئولان دانشگاه علوم پزشکی و وزارت بهداشت این مشکل را مرتفع کنند. تا این لحظه اما هیچ‌گونه امدادخواهی را بدون پاسخ نگذاشته‌ایم.

حالا که اواسط پیک دوم هستیم و تقریبا بسیاری از بیمارستان ها درگیر هستند، وضعیت پاسخ‌گویی اورژانس چطور بوده است؟

مأموریت‌های ما نسبت به قبل سی تا چهل درصد افزایش یافته و  ظرفیت اتاق فرمان اورژانس هم حدود بیست‌نفر است که به شدت پاسخ‌گوی تماس‌های تلفنی هستند و براساس نیاز، آمبولانس اعزام می‌کنند. علاوه بر کرونا موارد قبلی مثل حوادث ترافیکی، بیماران قلبی و سایر بیماری‌ها را هم امدادرسانی می‌کنیم که نسبت به قبل مقداری کمتر شده اما به رغم همه مشکلات موجود و بحث ساختار فیزیکی شهر اصفهان برای امدادرسانی، تلاش کرده‌ایم که امدادهای لازم را ارائه دهیم. با وجود این بار ترافیک همکاران بسیار زیاد شده است؛ به طوری که قبلا متوسط مأموریت در شهر اصفهان برای هر یک دستگاه کد آمبولانس دوازده تا بود، حالا به شانزده تا هجده مأموریت در شبانه‌روز رسیده است.

شهرستان‌های استان از نظر خدمات  اورژانسی در چه وضعیتی قرار دارند؟  

بیشترین مشکل را در سطح استان داریم و در کل شهرستان‌ها همچنان در حال ارائه خدمات هستیم. خمینی‌شهر، نجف‌آباد، فلاورجان، مبارکه، لنجان، شاهین‌شهر و… همچنان در وضعیت قرمز قرار دارند. در هفته اخیر هشت نفر از پرسنل ما در یکی دو پایگاه نجف آباد دچار کرونا شدند که خدمات‌رسانی را به اجبار با مشکل مواجه کرد. ناچار شدیم از شهرستان‌های اطراف که بار ترافیک کمتری دارند، به نجف آباد آمبولانس و نیرو اعزام کنیم. در شهرستان‌های دیگر هم همین مشکل را داریم.

باتوجه به اینکه اصفهان به تازگی در زمینه رعایت پروتکل‌ها نمره مردودی گرفته و آمار بیماری نیز مدام بالا می‌رود، پیش بینی شما از آینده این بیماری و خدمات‌رسانی اورژانس به آن چگونه است؟

از نظر اپیدمیولوژی و آن‌ها که از لحاظ آماری بررسی می‌کنند، این پیک همچنان ادامه دارد؛ هرچند ممکن است یکی دوهفته دیگر به دلیل اینکه الان رعایت پروتکل‌ها بدتر شده افت داشته باشیم، ولی اگر مردم یک ماه پیش رو را رعایت کنند، این روند روبه کاهش خواهد بود؛ اما متأسفانه کارشناسان نظر مساعدی نسبت به روند کاهشی ندارند و چون با سرما هم تداخل پیدا کرده، آمار روبه افزایش خواهد بود. سعی می‌کنیم تا جایی که امکان دارد مشکل خاصی در خدمات‌رسانی پیش نیاید. شاید هم در صورت افزایش بار ترافیک کاری و بالارفتن آمار کرونایی‌شدن پرسنل اورژانس، پایگاه‌های ما روبه تعطیلی برود یا چند پایگاه را در هم ادغام کنند. اینگونه ممکن است به تعدادی از امدادخواهان امداد‌رسانی نشود، اما همه تلاش ما این است که مشکلی پیش نیاید. نکته اصلی اما این است که همه ما مردم در سطح جامعه پروتکل‌ها را رعایت کنیم تا آینده روشن‌تری نسبت به حالا که شرایط فوق‌بحرانی است، داشته باشیم.