به گزارش اصفهان زیبا؛ به خواستِ مادر شاه سلطانحسین صفوی، مدرسه چهارباغ حوالی سال 1700 میلادی ساخته شد. شاه برای تامین هزینههای مدرسه، بناهای دیگری هم ساخت و آنها را وقف مدرسه کرد؛ از جمله چندین مزرعه، باغ، مغازه و کاروانسرا. یکی از مهمترین این موقوفات، عمارتی بود شانهبهشانه مدرسه که نام کاروانسرای مادرشاه را بر خود داشت.
در وقف نامه چهل صفحهای «مدرسه مبارکه جدید سلطانی» یا همان مدرسه چهارباغ آمده است: «تمامت قطعه زمین معینه واقعه در جنب مدرسه رفیعه، مبارکه مزبوره و حجرات کاروانسرای جدید مبنی است در اراضی مذکوره با عمارات و حجرات و سایر اعیانات مستحدثه.» این وقفنامه، تعمیر این کاروانسرا را یکی از موارد هزینهکردن درآمدهای موقوفه دانسته است. بنایی با حیاط مربع شکل بزرگ و در هر سو ایوان هایی با حجره هایی سفید رنگ و دو طبقه. نهر و سکویی در میان حیاط، برای پیاده کردن بارِ کاروانها و زدودن خستگی از تن کاروان.
ایوان شمالی به بازارچه شاهی و ایوان جنوبی به باغ فتحآباد وصل بوده است. همه اینها اما بر اثر حمله مغول آسیب دیده بود؛ تا اینکه در زمان ظلالسلطان، با هزینه 10 هزارتومان، بازار و کاروانسرا تعمیر شد. البته این کار مسعودمیرزا نه به قصد احیای میراث تاریخی شهر، که برای اسکان سربازانش بود؛ یعنی 21هزار سربازی که در میدانهای «چهارحوض»، «نقش جهان»، «توپخانه» و… کار میکردند. از آن زمان، به مدت حدود 42 سال، این منطقه کاربری نظامی داشت و به نام «سربازخانه لشکر جنوب» از آن یاد شده است. نام «آمادگاه» که هنوز برای این خیابان به کار برده میشود، از همان زمان متداول شده است. سرانجام در سال 1336 شمسی، دولت وقت تصمیم گرفت کاروانسرا را به هتل بینالمللی با ویژگی های نوین هتلداری، تبدیل کند.
اجارهنامهای مابین بیمه ایران و اداره اوقاف اصفهان در اسفندماه سال 1336، منعقد شد كه براساس آن، سرای فتحیه یا کاروانسرا، به مدت 60 سال به شرکت بیمه ایران اجاره داده شد تا به هزینه خود مهمانخانهای بسازد. این شرکت در مقابل، پنج میلیون ریال به طور پیش قسط در اختیار اداره اوقاف قرار داد که چند دبستان با این پول ساخته و به اداره فرهنگ واگذار شدند. هتل ساخته شد و نامش را «هتل شاه عباس» گذاشتند. البته این کار موافقان و مخالفان زیادی هم داشت و روزنامههای آن زمان اصفهان، مقالات زیادی در انتقاد یا تایید این کار نوشتند. به هرحال، بازسازیها و تزئینات انجام شدند و شد آنچه باید میشد؛ مجللترین هتل اصفهان که معرف معماری بومی ایران و آبروی شهر است.
نام مهمانسرای عباسی
نامهای پیشین کاروانسرای عباسی، هتل شاه عباس
بانی شاه سلطان حسین صفوی
قدمت صفویان
کاربری اولیه کاروانسرا
موقعیت چهارباغ عباسی، خیابان آمادگاه
