مرمت‌های مقطعی؛ عامل تخریب آتشکده هراسکان آران و بیدگل

به گزارش اصفهان زیبا؛ یک پژوهشگر میراث فرهنگی بر ضرورت اجرای طرح جامع مرمت و تأمین اعتبار کافی برای آتشکده هراسکان در آران و بیدگل تأکید کرد.

محمد مشهدی نوش‌آبادی، با اشاره به فرسودگی شدید و آسیب‌پذیری این بنای تاریخی،

مرمت‌های مقطعی و بدون برنامه را عاملی مخرب برای این محوطه بی‌نظیر باستان‌شناسی دانست.

هراسکان؛ گنجینه تاریخ ساسانی و اوایل اسلامی

محوطه هراسکان واقع در شهر آران و بیدگل در شمال استان اصفهان،

یکی از مهم‌ترین یادمان‌های تاریخی است که قدمت آن به دوران ساسانی و اوایل اسلامی بازمی‌گردد.

این محوطه که مطالعات باستان‌شناسی فصل اول آن منجر به شناسایی بخش چهارطاقی یک آتشکده و قسمتی از راهروی طواف آن شد،

گواه اهمیت تاریخی و فرهنگی منطقه در ادوار گذشته است.

عملیات کاوش توسط گروه باستان‌شناسی دانشگاه کاشان در سال ۱۴۰۰، پس از ۶۰ روز، بخش‌های قابل توجهی از یک آتشکده اواخر دوره ساسانی و اوایل اسلامی را آشکار ساخت.

این کشفیات، هراسکان را به عنوان یک موقعیت بی‌نظیر در باستان‌شناسی، تاریخ و فرهنگ دوران ساسانی و اوایل اسلامی منطقه مطرح کرده است.

انتقاد از مرمت‌های ناقص و هدررفت منابع

رئیس پیشین مرکز کاشان‌شناسی دانشگاه کاشان، با انتقاد از روند مرمت‌های انجام شده در سال‌های اخیر، اظهار کرد:

مرمت هر اثر تاریخی نیازمند فهم درست از باستان‌شناسی و مرمت توسط مدیران و تصمیم‌گیران است.

او افزود: محوطه هراسکان به یک برنامه جامع مرمت و بودجه کافی برای استحکام‌بخشی

و ساماندهی این بنای به‌شدت‌فرسوده و از لحاظ مصالح آسیب‌پذیر نیاز دارد.

مشهدی نوش‌آبادی با اشاره به مرمت‌های ناقص و بی‌برنامه چندین باره این آتشکده، تصریح کرد:

برخی مواقع مرمت‌های پیشین برداشته شده و شیوه جدیدی به کار گرفته می‌شود که این مسئله ضمن هدر رفت منابع مالی و انسانی، باعث آسیب جدی به بنا می‌شود.

او با بیان اینکه مرمت‌گر اخیر، کارهای خوبی برای استحکام‌بخشی بدون اضافه‌کردن عناصر سازه‌ای و حجم‌دار انجام داده، تأکید کرد:

اما هیچ برنامه و اعتبار مالی برای اتمام مرمت کل بنا در کار نیست.

درخواست تخصیص اعتبار

این عضو هیئت علمی دانشگاه کاشان با تأکید بر اینکه نباید از اهمیت محوطه هراسکان غفلت کرد،

از مسئولان میراث فرهنگی خواست نگاه فنی و دلسوزانه به این مسائل داشته باشند.

او همچنین خواستار طرح و اجرای مرمت این بنای تاریخی زیر نظر بهترین مرمت‌گران و با اختصاص اعتبار کافی شد.

مشهدی نوش‌آبادی در پایان گفت: تصمیم‌گیران حفظ این محوطه، باید با پیگیری‌های مستمر و تخصیص اعتبار کافی، مرمت آتشکده و دیگر طرح‌های حفاظتی آن را یک‌بار برای همیشه نهایی کنند.