بررسی‌های مجدد نشان می‌دهد، نوسازی فرسوده‌ها همچنان با همان چالش‌های پیشین مواجه است

دور باطل خودروهای فرسوده

اوایل مرداد ماه، «اصفهان زیبا» در گزارشی با عنوان «نوسازی فرسوده‌ها در ایستگاه بلاتکلیفی»، به سراغ یکی از مهم‌ترین معضلات زیست‌محیطی کشور رفت، موضوعی که در سال‌های اخیر به دلیل توقف یا کند شدن روند اسقاط خودروهای فرسوده، بیش از گذشته به بحران تبدیل شده است.

تاریخ انتشار: 08:10 - دوشنبه 27 بهمن 1404
مدت زمان مطالعه: 4 دقیقه
دور باطل خودروهای فرسوده

به گزارش اصفهان زیبا؛ اوایل مرداد ماه، «اصفهان زیبا» در گزارشی با عنوان «نوسازی فرسوده‌ها در ایستگاه بلاتکلیفی»، به سراغ یکی از مهم‌ترین معضلات زیست‌محیطی کشور رفت، موضوعی که در سال‌های اخیر به دلیل توقف یا کند شدن روند اسقاط خودروهای فرسوده، بیش از گذشته به بحران تبدیل شده است.

خودروهای فرسوده به دلیل مصرف سوخت بالا و نقص‌های فنی، آلاینده‌های بیشتری تولید می‌کنند و نقش مستقیمی در تشدید آلودگی هوای شهرها دارند؛ در عین حال، فرسودگی قطعات و نبود استانداردهای ایمنی، خطرات جدی‌تری برای تردد شهری و جاده‌ها ایجاد می‌کند. در آن گزارش، حامد یزدیان، نماینده مردم اصفهان و دبیر دوم کمیسیون کشاورزی، آب و منابع طبیعی مجلس شورای با اشاره به پیگیری اجرای قانون هوای پاک گفت، یکی از بخش‌های مهم این قانون، اسقاط خودروهای فرسوده است که طی سال‌های گذشته به دلیل اجرا نشدن تعهدات دستگاه‌های دولتی و خودروسازان عملاً متوقف مانده و همین مسئله بر افزایش آلودگی هوا و کاهش ایمنی جاده‌ها اثر گذاشته است.

او تأکید کرد، مجلس این موضوع را رها نکرده و با بررسی ترک‌فعل‌ها و ضعف‌های ساختاری، به دنبال تسریع روند اصلاح است. یزدیان مشکلات اجرایی، بودجه‌ای و مدیریتی را مانع پیشرفت قانون هوای پاک دانست.

او همچنین خواستار تقویت حمایت‌های مالی، اطلاع‌رسانی بهتر و هماهنگی بیشتر میان دستگاه‌ها شد و تأکید کرد، اسقاط خودروهای فرسوده یک ضرورت زیست‌محیطی و سلامت‌محور است و نباید منافع کوتاه‌مدت مانع اجرای سیاست‌های بلندمدت شود. اکنون و در ادامه همان پیگیری‌ها، «اصفهان‌ زیبا» بار دیگر وضعیت نوسازی خودروهای فرسوده و اجرای قانون هوای پاک را از دبیر دوم کمیسیون کشاورزی، آب و منابع طبیعی مجلس شورای پرسیده است؛ پیگیری که نشان می‌دهد اگرچه روند اسقاط خودروهای فرسوده نسبت به سال‌های گذشته پیشرفت خوبی داشته است، اما همچنان با اهداف قانون هوای پاک فاصله دارد و از سوی دیگر، فعالیت مافیایی نیز چالشی جدی برای واردات خودرو که می‌تواند جایگزین خودروهای آلاینده شود، است.

روند اسقاط خودروهای فرسوده، همچنان فاصله زیادی با نقطه مطلوب دارد

در گزارش پیشین، دبیر دوم کمیسیون کشاورزی، آب و منابع طبیعی مجلس به نقش دستگاه‌های متولی امر در این خصوص اشاره کرده و گفته بود، اسقاط خودروهای فرسوده به دلیل اجرا نشدن تعهدات دستگاه‌های دولتی و خودروسازان عملاً متوقف مانده است؛ در گفت‌وگوی جدید نیز این نماینده مردم اصفهان به نقش دستگاه‌های متولی امر و اقداماتی که مجلس در این باره انجام داده، اشاره می‌کند و می‌گوید: «ما در این مورد جلسات زیادی را با دستگاه‌های متولی امر داشته‌ایم، حتی کمیسیون کشاورزی گزارش‌هایی در ترک‌فعل‌های سازمان محیط زیست نسبت به این موضوع، تهیه و ارسال کرده است.»

یزدیان همچنین به روند اسقاط خودروهای فرسوده می‌پردازد و عنوان می‌کند: «روند اسقاط این خودروها نسبت به سال‌های گذشته بهتر شده، به‌طوری که در دولت فعلی روند اسقاط خودروهای فرسوده حدود 500‌هزار خودرو بوده است، با این حال با نقطه مطلوب فاصله زیادی دارد و ما اکنون بیش از 20 میلیون خودروی آلاینده در کشور داریم که می‌بایستی، تعیین تکلیف شود.»

تسهیل واردات خودرو در گرو تأیید شورای نگهبان و نظر مجمع تشخیص مصلحت نظام است

در پیگیری جدید، این نماینده مردم اصفهان در مجلس موضوع واردات خودروهای خارجی و کاهش عوارض این خودروها را به‌مثابه عاملی تأثیرگذار در بهبود وضعیت آلودگی هوا مطرح و بیان می‌کند: «پیشنهاد ما در مجلس، تسهیل واردات خودروهای خارجی برای جایگزینی خودروهای آلاینده بوده است. در همین راستا، برای تعیین میزان عوارض واردات ورود کردیم تا این مسیر به کاهش آلودگی هوا بینجامد و در حال حاضر، این طرح در مراحل نهایی تصویب در صحن علنی مجلس است و پس از آن باید روند بررسی در شورای نگهبان و مجمع تشخیص مصلحت نظام طی شود. هنوز مشخص نیست نتیجه نهایی چه خواهد بود، زیرا سال گذشته نیز عوارض واردات کاهش یافت، اما مجمع تشخیص مصلحت نظام آن را به حالت پیشین بازگرداند.»

برای شکست انحصار و مافیا، به دنبال تحول در بازار خودرو هستیم

دبیر دوم کمیسیون کشاورزی، آب و منابع طبیعی مجلس همچنین به نقش مافیایی که مانع واردات خودرو به کشور شده است می‌پردازد و خاطرنشان می‌کند: «ما همچنان تمام تلاش خود را می‌کنیم تا انشاءالله جلوی فعالیت مافیایی که مانع واردات خودرو به کشور شده و امکان رقابت را از بازار سلب کرده، گرفته شود. در شرایط کنونی، در غیاب رقابت داخلی، خودروهای داخلی اغلب با قیمت بالا و کیفیت پایین تولید می‌شوند. امیدواریم در اصلاح این روند موفق شویم تا تحول اساسی در این حوزه ایجاد کنیم.»

اظهارات یزدیان نشان می‌دهد مسئله نوسازی ناوگان فرسوده را نمی‌توان جدا از ساختار معیوب بازار خودرو تحلیل کرد؛ بازاری که محدودیت در واردات و ضعف رقابت‌پذیری، هم کیفیت و هم دسترسی به خودروی جایگزین را تحت تأثیر قرار داده و به‌طور مستقیم بر روند اسقاط اثر گذاشته است. در چنین بستری، هرگونه سیاست‌گذاری در حوزه کاهش آلودگی هوا، ناگزیر با چالش‌های بازار خودرو گره می‌خورد و بدون اصلاح این پیوند ساختاری، اهداف تعیین‌شده در قوانین بالادستی دست‌یافتنی نخواهد بود. آنچه که پیگیری‌های «اصفهان زیبا» در گفت وگو با یزدیان را به این جمع بندی می رساند که نوسازی خودروهای فرسوده همچنان با همان چالش‌های پیشین دست‌وپنجه نرم می‌کند؛ آنطور که فاصله روند اسقاط فرسوده‌ها با اهداف قانون هوای پاک و سایر چالش‌ها و موانعی که بر سر راه آن وجود دارد، اجرای کامل و اثربخش این قانون را با مانع مواجه کرده است. با این حال، اگر روند سرعت اسقاط فرسوده‌ها بالاتر و تا حدودی متناسب با نقطه مطلوب باشد و دستگاه‌های متولی امر نیز نسبت به این مسئله اقدامات جدی‌تری انجام دهند، می‌‌توانیم به حل این معضل و به دنبال آن به بهبود وضعیت آلودگی هوا امیدوار باشیم.