به گزارش اصفهان زیبا؛ در حالیکه آثار جنگ اخیر و حمله به برخی مراکز پتروشیمی کشور همچنان بر اقتصاد سایه انداخته ، بازار پلاستیک و ظروف یکبارمصرف با کمبود و جهش کمسابقه قیمت روبهرو شده است.
این بحران درست در آستانه ماه محرم، هیئتهای مذهبی را با این پرسش جدی مواجه کرده است که چگونه میتوان در شرایط افزایش هزینهها، مراسم را بدون اتکا به حجم بالای ظروف پلاستیکی برگزار کرد؟ به نظر میرسد پذیرایی در محرم امسال نیازمند تصمیمهای تازه و تدبیرهای عملی برای مدیریت هزینهها، کاهش مصرف پلاستیک و حرکت به سمت جایگزینهای پایدار باشد؛ مسیری که میتواند آغازگر تغییری مهم در شیوه پذیرایی هیئتهای مذهبی باشد و به حفظ محیط زیست کمک کند.
به طور قطع امسال هیئتها و مجموعههای فرهنگی در سراسر کشور ناگزیر هستند که برای کنترل هزینهها و مدیریت مصرف، تدابیری تازه در شیوه پذیرایی و استفاده از جایگزینهای غیرپلاستیکی بیندیشند؛ تصمیمی که اگر درست اجرا شود، میتواند گامی مؤثر در راستای حفظ محیطزیست نیز باشد.
محمدرضا نجفی، مسئول هیئت محبان اهلبیت(ع) مسجد برکت پاچنار در خیابان حکیم نظامی در گفت وگو با «اصفهان زیبا» با اشاره به نزدیک شدن ماه محرم و شرایط بهوجود آمده در بازار ظروف پلاستیکی اظهار میکند:« در پی افزایش قیمت و کمبود پلاستیک، هیئتهای مذهبی در تلاش هستند تا شیوههای جدیدی را برای برگزاری مراسم و پذیرایی در ایام محرم در نظر بگیرند.»
او با بیان اینکه در هیئت محبان اهلبیت(ع) برنامههایی برای کاهش مصرف پلاستیک در نظر گرفته شده است، میگوید: «قرار است امسال در بخش پذیرایی چای از لیوانهای یکبارمصرف استفاده نشود و به جای آن از لیوانهای شیشهای استفاده کنیم. همچنین در بخش توزیع غذا نیز به جای ظروف یکبارمصرف فومی از ظروف استیل بهره خواهیم برد.»
نجفی با اشاره به برخی تغییرات در بخش خدمات هیئت میگوید:« در سالهای گذشته برای نگهداری کفشها در ورودی هیئت از پلاستیک استفاده میشد، اما امسال پارچههایی طراحی کردهایم که توسط خیاط به شکل کیسه دوخته میشود تا علاوه بر امکان استفاده مداوم، قابلیت شستوشو نیز داشته باشد»
او با تأکید بر اینکه موضوع مصرف بالای پلاستیک در هیئتها پیش از این نیز مورد انتقاد فعالان محیطزیست بوده است، در ادامه تصریح میکند: «در سالهای گذشته کمتر به این موضوع توجه شده بود و عملا برنامهریزی مشخصی برای کاهش مصرف پلاستیک در هیئتهای مذهبی صورت نگرفته و دستگاه یا نهادی نیز در این زمینه فرهنگسازی جدی انجام نداده بود.»
مسئول هیئت محبان اهلبیت(ع) مسجد برکت پاچنار ادامه میدهد: «امسال به دلیل شرایط خاص کشور، افزایش قیمت و دشواری تأمین ظروف پلاستیکی، ناچار شدهایم به سمت استفاده از گزینههای جایگزین حرکت کنیم و همین موضوع میتواند به تغییر رویکرد هیئتها در این زمینه منجر شود.»
او در ادامه سخنانش با اشاره به اقدام این هیئت برای تهیه لیوانهای شیشهای خاطرنشان میکند: «برای مراسم امسال تعداد قابلتوجهی لیوان شیشهای تهیه کردهایم. البته یکی از موضوعاتی که به آن توجه داریم مسئله بهداشت است، چراکه برخی افراد در استفاده از ظروف غیرپلاستیکی به دلیل نگرانیهای بهداشتی احتیاط میکنند.»
نجفی با بیان اینکه برای رفع این نگرانیها برنامهریزی شده است، میگوید: «تلاش میکنیم روند شستوشو و ضدعفونی این ظروف بهصورت دقیق انجام شود و این موضوع را نیز به اطلاع مردم برسانیم تا اطمینان داشته باشند که ظروف مورد استفاده کاملا بهداشتی و ضدعفونیشده است.»
او با تأکید بر اینکه شرایط فعلی میتواند به کاهش مصرف پلاستیک در مراسمهای محرم کمک کند، اظهار میکند: «قطعا به دلیل گرانی و کمبود پلاستیک، استفاده از ظروف یکبارمصرف در هیئتهای مذهبی کاهش خواهد یافت و به نظر میرسد این تغییر رویکرد بهویژه در هیئتهای بزرگ و قدیمی بیشتر مورد توجه قرار گیرد؛ موضوعی که در کنار مدیریت هزینهها میتواند به حفظ محیط زیست نیز کمک کند.»
بررسی راهکارهای کاهش مصرف پلاستیک در هیئتها
عبدالرسول اسماعیلی، مدیر مجتمع فرهنگی باران در گفتوگو با « اصفهان زیبا» با اشاره به شرایط اقتصادی پس از جنگ ۴۰ روزه، اظهار میکند: «همانند بسیاری از هیئتهای مذهبی در حال بررسی شرایط موجود هستیم تا ببینیم چه تدبیری میتوان برای کاهش مصرف ظروف یکبارمصرف در ایام محرم اندیشید.»
او با بیان اینکه افزایش قیمتها به صورت روزانه ادامه دارد، میگوید: «در شرایط فعلی قیمت ظروف یکبارمصرف به حدی افزایش یافته که عملا صرفه اقتصادی خود را از دست داده است؛ همین موضوع هیئتهای مذهبی را به سمت بررسی گزینههای جایگزین سوق داده که به حفظ محیط زیست نیز کمک کند.»
بررسی تغییر شیوه پذیرایی در هیئتها
اسماعیلی با اشاره به برگزاری جلساتی در این زمینه خاطرنشان میکند: «در این راستا جلساتی با تیم آشپزخانه هیئت برگزار کردهایم تا درباره شیوههای جدید پذیرایی تصمیمگیری کنیم؛از جمله بررسی موضوعاتی مانند استفاده از غذاهای نانی و روشهای مشابه؛ هرچند هنوز به نتیجه قطعی نرسیدهایم.» او با تأکید بر اینکه برخی اقدامات از سالهای گذشته در این مجموعه اجرا شده است، در ادامه سخنانش تصریح میکند:«هیئت مجتمع فرهنگی باران سالهاست که در موکبهای خود از ظروف و استکانهای شیشهای استفاده میکند و تنها بخش مربوط به توزیع شام در ظروف یکبارمصرف انجام میشد؛ بنابراین اگر قرار باشد تغییری در سال جاری ایجاد شود، بیشتر مربوط به ظروف توزیع غذا خواهد بود.»
اسماعیلی با اشاره به برخی اقدامات جایگزین در این زمینه میگوید: «در بخش نگهداری کفشها نیز به جای استفاده از پلاستیک از کیسههای پارچهای قابل شستوشو استفاده میکنیم، همچنین توزیع قاشق یکبار مصرف برای غذا حذف شده است.»
او در پایان با تأکید بر اینکه حذف کامل ظروف پلاستیکی در همه هیئتها امکانپذیر نیست، اظهار میکند: «بخشی از این موضوع به مسائل بهداشتی مربوط میشود و این ملاحظات نیز باید مدنظر قرار گیرد، اما در مجموع کاهش مصرف پلاستیک در مراسمهای محرم امسال میتواند آغازی دوباره برای توجه بیشتر به حفظ محیط زیست باشد.»
تغییر در نحوه پذیرایی هیئتهای مذهبی در سایه گرانی؟
علی عشوری، مدیر مجموعه فرهنگی عاشوراییان، در گفتوگو با «اصفهان زیبا» با اشاره به شرایط اقتصادی کشور اظهار میکند:«متأسفانه به دلیل شرایط خاص اقتصادی هنوز تصمیم نهایی درباره نحوه برگزاری مراسم و نوع پذیرایی در ایام محرم گرفته نشده است و اینکه از ظروف پلاستیکی استفاده کنیم یا خیر، تا حد زیادی به شرایط اقتصادی و همچنین محل برگزاری مراسم در سال جاری بستگی دارد.»
مدیر مجموعه فرهنگی عاشوراییان در ادامه با اشاره به نحوه پذیرایی از عزاداران امام حسین(ع) میگوید: «از زمانی که مراسم در خیمه برگزار میشد، از لیوان یکبارمصرف استفاده نمیکردیم و دمنوشها را در استکانهای کوچک مخصوص عاشوراییان، ارائه میکردیم.»
او با بیان اینکه تغییر محل برگزاری مراسم برخی محدودیتها را ایجاد کرده است، خاطرنشان میکند:« اکنون که مراسم در سطح میدان و فضای شهری برگزار میشود، امکان شستوشو و رفتوآمد برای جمعآوری ظروف مانند گذشته وجود ندارد و به همین دلیل ناچاریم در برخی موارد از لیوانهای یکبارمصرف استفاده کنیم، هرچند تلاش کردهایم برخی از پذیراییها در لیوانهای شیشهای صورت گیرد.»عشوری با اشاره به افزایش قیمت ظروف یکبارمصرف و تأثیر آن بر شیوه پذیرایی در مراسمهای محرم تصریح میکند: «پذیراییها با ظروف سفالی، شیشهای یا ملامین قطعا گزینه مناسب تری است ، اما باید توجه داشت که پذیرایی از تعداد زیاد عزاداران در چنین ظروفی با محدودیتهایی همراه است.»
او تأکید میکند:« تهیه و تأمین تعداد بالای این ظروف نیازمند هزینه اولیه قابلتوجهی است و همین موضوع برای بسیاری از هیئتها چالشبرانگیز خواهد بود.» هادی الهینژاد، قائممقام مدیرعامل مؤسسه فرهنگی شهید آیتالله بهشتی نیز در این باره به «اصفهان زیبا» میگوید: « باتوجهبه گرانی اقلام یکبارمصرف و همچنین در راستای حفاظت از محیطزیست، سعی میشود لقمههای نان و همچنین برشهای هندوانه بهعنوان پذیرایی در بین شهروندان توزیع شود تا نیازی به استفاده از پلاستیک یا ظروف یکبارمصرف نباشد. »
محمد علیدادی، مسئول راهبری فرهنگی حرم زینبیه نیز در ادامه سخنانش به «اصفهان زیبا » میگوید: «تلاش میشود بهزودی اتاق فکری تشکیل و راهکارهای جایگزینی برای عدم استفاده از ظروف یکبارمصرف، اتخاذ شود؛ اقدامی که میتواند منجر به حفظ محیطزیست ئشود.»
حذف لیوانهای یکبارمصرف از موکب شهید اژهای
حسین اعتصامی، عضو مجمع فرهنگی شهید اژهای، در گفتوگو با «اصفهانزیبا» از حذف لیوانهای یکبارمصرف در موکب و هیئت این مجموعه خبر میدهد و اظهار میکند: «به دلیل شرایط فعلی به سمت استفاده از لیوانهای شیشهای حرکت و سیستم شستوشو را نیز در موکب برقرار کردهایم، هرچند اجرای این کار در فضای خیابان با دشواریهایی همراه است.»
او با بیان اینکه حدود سه هفته است لیوانهای یکبارمصرف از موکب و هیئت حذف شدهاند، میافزاید: «در ایام ماه محرم نیز همین رویکرد را ادامه میدهیم. همچنین برای توزیع لقمههای پذیرایی نیز استفاده از پلاستیک را کنار گذاشتهایم.»
عضو مجمع فرهنگی شهید اژهای با اشاره به موضوع پذیرایی غذای گرم در ماه محرم و ضرورت کاهش استفاده از ظروف فومی یکبارمصرف تصریح میکند: «هنوز برای این بخش برنامهریزی مشخصی انجام نشده است، اما باید توجه داشت زمانی که جمعیت عزاداران امام حسین (ع) به بیش از دو هزار نفر میرسد، تأمین و توزیع ظروف غذا به یک چالش جدی تبدیل میشود.»
او ادامه میدهد: «بااینحال معتقدیم با برنامهریزی دقیق و طراحی یک سیستم مناسب میتوان استفاده از ظروف یکبارمصرف در ایام محرم را کاهش داد.»
اعتصامی در پایان خاطرنشان میکند: «تاکنون حدود پنج هزار استکان و لیوان شیشهای برای هیئت خریداری کردهایم تا بتوانیم این مسیر را با جدیت بیشتری دنبال کنیم.»
استقبال هیئت رهپویان وصال از لیوانهای شیشهای در آستانه محرم
محمد توکلیزاده، مدیر مجموعه فرهنگی رهپویان وصال اصفهان، در گفتوگو با «اصفهان زیبا» با اشاره به برنامهریزی این مجموعه برای ماه محرم اظهار میکند: «این مجموعه تاکنون حدود ۲۰ کارتن لیوان شیشهای ۷۰ عددی خریداری کرده است.»
او با بیان اینکه استفاده از لیوانهای شیشهای علاوه بر صرفهجویی در هزینهها با استقبال بیشتر مردم نیز همراه بوده است، میافزاید: «به دلیل افزایش قیمت لیوانهای یکبارمصرف، بسیاری از هیئتها و موکبها در حال حاضر توان تأمین شبانه سه تا چهارهزار لیوان یکبارمصرف را ندارند.»
مدیر مجموعه فرهنگی رهپویان وصال با اشاره به تغییر رویکرد این هیئت در پذیرایی ایام محرم تصریح میکند: «چایخانه محرم این هیئت نیز همانند برنامههای دیگر، استفاده از لیوانهای شیشهای را بهجای لیوانهای پلاستیکی در دستور کار قرار داده است.»
او درباره امکان تغییر در نحوه استفاده از ظروف یکبارمصرف فومی برای توزیع غذا در مراسمها نیز میگوید: «در زمان توزیع غذا به دلیل جمعیت بالای شرکتکنندگان شرایط متفاوت است. اگر جمعیت کمتر باشد میتوان با پهن کردن سفره در هیئت، غذا را در ظروف ملامین میان مردم توزیع کرد.»
توکلیزاده ادامه میدهد:« اما در مراسمهایی که تعداد عزاداران امام حسین (ع) به دو تا سه هزار نفر میرسد، عملا امکان پهن کردن سفره وجود ندارد و در چنین شرایطی ناچار به استفاده از ظروف یکبارمصرف هستیم.»
او خاطرنشان میکند:« باتوجهبه افزایش قیمت مواد غذایی در بازار، هنوز مشخص نیست که امسال امکان توزیع شام میان عزاداران فراهم شود یا خیر و این موضوع همچنان در دست بررسی است.»
جایگزینی ظروف شیشهای برای حمایت از تولید ملی
امیر دیانتدار، فرمانده پایگاه بسیج شهدای مسجد علیقلی آقا، در گفتوگو با «اصفهانزیبا» با اشاره به سیاستهای جدید این پایگاه در کاهش استفاده از ظروف پلاستیکی، اظهار میکند:«در حال حاضر به دلیل برخی محدودیتهای تأمین مواد اولیه و بهمنظور کاهش هزینهها و حمایت از تولید، استفاده از لیوانهای کاغذی و یکبارمصرف را به طور کامل حذف و لیوانهای شیشهای را جایگزین آن کردهایم که این روند در ایام ماه محرم نیز ادامه خواهد داشت.»
او با بیان اینکه رویکرد اصلی ما در این مسیر، همسویی با شرایط اقتصادی است، میافزاید:«افزایش قیمت ظروف یکبارمصرف باعث شده تا برای مدیریت هزینهها و کمک به وضعیت موجود، استفاده از ظروف دائمی را در اولویت قرار دهیم.»
فرمانده پایگاه بسیج شهدای مسجد علیقلی آقا درباره حذف ظروف یکبارمصرف برای توزیع غذای نذری در ایام محرم میگوید:«هنوز در این زمینه برنامهریزی قطعی صورت نگرفته است؛ چراکه باتوجهبه افزایش قیمت مواد غذایی در بازار، ممکن است امسال توزیع غذای نذری در هیئت نداشته باشیم.»
او ادامه میدهد:« البته اگر بنا بر توزیع غذا باشد، مسجد هیئت تعدادی ظروف ملامین در اختیار دارد، بااینحال اگر تصمیم به برگزاری مراسم پذیرایی با غذا گرفته شود، ناچار خواهیم بود برای جایگزینی کامل با ظروف یکبارمصرف، تعداد بیشتری ظرف ملامین خریداری کنیم.»
حذف لیوانهای یکبارمصرف در هیئت منادیان ظهور
امیر چراغی، مدیر هیئت منادیان ظهور در منطقه پل چمران اصفهان، در گفتوگو با «اصفهانزیبا» با اشاره به برنامههای این هیئت برای ایام محرم اظهار میکند:«ازآنجاکه هیئت ما با مسجد محله یکی است، از سالهای گذشته ظروف ملامین و استیل در اختیار داشتهایم و امسال نیز استفاده از همین ظروف بهجای یکبارمصرف در دستور کار قرار گرفته است.»
او با بیان اینکه رویکرد اصلی هیئت کاهش مصرف ظروف یکبارمصرف است، میافزاید:«البته در کنار این برنامه، تعداد محدودی ظرف یکبارمصرف نیز تهیه شده تا افرادی که تمایل دارند غذای نذری را به منزل ببرند، با مشکل مواجه نشوند.» مدیر هیئت منادیان ظهور با اشاره به برنامهریزی برای بخش پذیرایی تصریح میکند:« بنا داریم در پذیرایی ماه محرم امسال تاحدامکان ظروف یکبارمصرف را حذف کنیم و این موضوع بهطورجدی در دستور کار قرار دارد.»
او ادامه میدهد:« لیوانهای یکبارمصرف نیز حذف شده و در حال حاضر در موکب هیئت از لیوانهای شیشهای استفاده میکنیم. در کنار آن، سیستم شستوشوی لیوانها نیز راهاندازی شده تا روند پذیرایی بدون وقفه انجام شود.»
چراغی خاطرنشان میکند:« این تصمیم در راستای همراهی با شرایط فعلی کشور و باتوجهبه مشکلاتی که برای برخی واحدهای پتروشیمی ایجاد شده، اتخاذ شده است.»
