به گزارش اصفهان زیبا؛ یک زلزلهشناس با اشاره به خسارات سیلاب اخیر نپال و هشدار درباره احتمال بروز پدیده النینو، بر راهاندازی سامانه هشدار سیلاب تأکید کرد. این سامانهها میتوانند در مناطق شهری، روستایی و مسیرهای پرتردد کشور نصب شوند. به گفته او، هزینه اجرای این سامانهها نسبتاً پایین است. با این حال، میتوانند فرصت نجات افراد در معرض خطر را فراهم کنند.
دکتر علی بیتاللهی، عضو هیأت علمی مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی، با اشاره به سیلاب نپال اظهار کرد: تصاویر این حادثه بسیار تأثرآور و درسآموز است. صرفنظر از علت وقوع سیلاب، پیامدهای آن میتواند برای ایران نیز هشداردهنده باشد.
او با اشاره به سابقه وقوع سیلاب در ایران گفت: کشور در سالهای اخیر بارها با سیلابهای ناگهانی روبهرو شده است. حتی سیلابهای نسبتاً کوچک نیز در برخی مناطق خسارات جدی ایجاد کردهاند.
سیلابهای گسترده سال ۱۳۹۸ در گلستان، لرستان و خوزستان از نمونههای مهم هستند. سیلاب دروازه قرآن شیراز نیز در همان سال تلفات و خسارات زیادی به همراه داشت. سیلاب امامزاده داوود و حوادث سیلابی جاده چالوس نیز از دیگر نمونهها هستند. استانهای البرز و مازندران نیز در سالهای مختلف شاهد چنین حوادثی بودهاند.
بیتاللهی افزود: هرمزگان و سیستان و بلوچستان نیز بارها با سیلاب روبهرو شدهاند. این حوادث مناطق شهری و روستایی زیادی را تحت تأثیر قرار داده است.
ضرورت پیشگیری از سیلابهای ناگهانی
عضو هیأت علمی مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی با اشاره به سیلاب نپال، بر افزایش آمادگی در برابر خطر سیلاب تأکید کرد. او هشدارهای مربوط به احتمال بروز پدیده النینو در ایران را نیز مهم دانست.
به گفته بیتاللهی، پیشگیری باید پیش از وقوع سیلاب آغاز شود. جلوگیری از ساختوساز در مسیرهای سیلابی یکی از اقدامات مهم است. احداث دیوارهها و بندهای حفاظتی نیز میتواند خطر را کاهش دهد.
اقدامات مدیریتی و سازهای به برنامهریزی مداوم نیاز دارند. اجرای این اقدامات نیز زمانبر و هزینهبر است. به همین دلیل، پیشگیری از سیلاب باید بهصورت مستمر دنبال شود.
سامانه هشدار سیلاب چگونه عمل میکند؟
بیتاللهی راهاندازی سامانه هشدار سیلاب را یکی از راهکارهای مؤثر برای کاهش تلفات دانست. این سامانهها با استفاده از حسگرهای مختلف فعالیت میکنند.
حسگرها شدت بارش و حجم رواناب را در مناطق بالادست بررسی میکنند. در صورت رسیدن حجم آب به حد مشخص، سامانه هشدار فعال میشود. سپس هشدار برای مسئولان و افراد در معرض خطر ارسال خواهد شد.
این هشدار میتواند از روشهای مختلف ارسال شود. هدف اصلی آن، ایجاد زمان کافی برای خروج مردم از مناطق خطر است. سرعت جریان سیلاب گاهی بسیار زیاد است. بنابراین چند دقیقه هشدار زودتر نیز میتواند اهمیت زیادی داشته باشد.
توسعه سامانههای هشدار سیلاب در کشور
عضو هیأت علمی مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی راهاندازی سامانههای هشدار میدانی را اقدامی ضروری دانست. به گفته او، این سامانهها معمولاً هزینه بالایی ندارند. استفاده از آنها در شهرها و روستاهای در معرض خطر اهمیت زیادی دارد.
مسیرهای پرتردد کشور نیز به این سامانهها نیاز دارند. جادههایی که در نزدیکی آبراههها قرار دارند، باید در اولویت باشند. مناطق دارای سابقه سیلاب نیز میتوانند در اولویت اجرای طرح قرار گیرند.
بیتاللهی خاطرنشان کرد: براساس قانون مدیریت بحران، مدیریت سیلاب بر عهده وزارت نیرو است. سایر دستگاههای اجرایی نیز در این زمینه همکاری میکنند.
او پیشنهاد کرد مناطق پرخطر براساس میزان خطر و جمعیت در معرض سیلاب اولویتبندی شوند. با این روش میتوان سامانه هشدار سیلاب را ابتدا در نقاط ضروری نصب کرد.
