اشتباهات رایج والدین در فصل امتحانات

چگونه اضطراب امتحانات را کاهش دهیم؟

اضطراب امتحان غول بی‌شاخ‌‎ودمی که این روزها گریبان بسیاری از دانش‌آموزان و نوجوانان ما را گرفته است.

تاریخ انتشار: ۱۳:۵۶ - یکشنبه ۴ خرداد ۱۴۰۴
مدت زمان مطالعه: 3 دقیقه
چگونه اضطراب امتحانات را کاهش دهیم؟

به گزارش اصفهان زیبا؛ اضطراب امتحان غول بی‌شاخ‌‎ودمی که این روزها گریبان بسیاری از دانش‌آموزان و نوجوانان ما را گرفته است.

اضطراب امتحان نوعی از اضطراب است که در موقعیت‌های شبه آزمون عود می‌کند، تنش و نگرانی بیش‌ازحد ایجاد می‌کنند و باعث اثرگذاری بر عملکرد دانش‌آموزان می‌شود.

اضطراب امتحان می‌تواند ناشی از عوامل متعددی ازجمله فشار تحصیلی و انتظارات زیاد خانواده و جامعه، اثرگذار بودن نمرات امتحان نهایی در کنکور، رقابت شدید بین دانش‌آموزان برای ورود به دانشگاه‌های معتبر، عدم آمادگی یا کمبود مهارت لازم برای مواجهه با امتحانات، انتظارات غیرواقع‌بینانه از خود، ترس از شکست و عواقب آن مانند ناامیدی خانواده یا عدم دستیابی به اهداف شخصی، ترس از فراموشی اطلاعات در زمان امتحان، تأثیر محیط و مقایسه خود با همسالان باشد.

اما اضطراب امتحان مسئله‌ای است که می‌تواند تأثیرات متعددی بر جنبه‌های مختلف زندگی نوجوان بگذرد که در زیر به برخی از آن‌ها اشاره می‌کنیم.

عملکرد تحصیلی: اضطراب امتحان می‌تواند منجر به کاهش تمرکز و حافظه شود که این موضوع به نوبه خود می‌تواند عملکرد تحصیلی و انگیزه تحصیلی نوجوان را تحت تأثیر قرار دهد.

سلامت روان: یکی از اثراتی که اضطراب امتحان بر نوجوانان می‌گذارد بروز مشکلات روانی مانند اضطراب عمومی، اختلال خواب و افسردگی می‌باشد. احساس اضطراب مداوم می‌تواند کیفیت زندگی نوجوانان تحت تأثیر قرار دهد.

روابط اجتماعی: نوجوانانی که دچار اضطراب امتحان هستند، ممکن است به‌دلیل فشار روانی که از سمت همسالان، خانواده و دوستان بر آن‌ها ایجاد می‌شود، از این‌گونه جمع‌ها دوری کنند و همین امر باعث انزواطلبی آن‌ها در آینده می‌شود.

سلامت جسمانی: اضطراب روی جسم هم اثرات ناخوشایندی گذاشته و به نظر بسیاری از کارشناسان، می‌تواند باعث بروز مشکلات گوارشی، سردرد، افزایش ضربان قلب و احساس خستگی شود.

خودباوری و اعتمادبه‌نفس: تجربه اضطراب امتحان و اثرگذاری آن روی عملکرد تحصیلی نوجوان باعث ایجاد نتایج نه‌چندان خوشایند می‌شود و همین موضوع خودباوری و اعتمادبه‌نفس نوجوان را تضعیف می‌کند و می‌تواند باعث ایجاد احساس ناکامی در او شود.

تمایل به فرار و یا ترک تحصیل: در موارد حاد، نوجوانانی که اضطراب شدید امتحان را تجربه می‌کنند از قرار گرفتن در موقعیت‌های امتحانی اجتناب می‌کنند که این موضوع باعث عقب‌افتادگی تحصیلی آن‌ها می‌شود. این احساس عقب ماندن و ناکامی‌های مداوم، آن‌ها را به ترک تحصیل متمایل می‌کند.

راهکارهای مقابله‌ای نامناسب: ممکن است نوجوانان برای مقابله با اضطراب و ایجاد احساس آرامش دست به راهکارهایی ازجمله مصرف مواد مخدر و یا قرص‌های آرام‌بخش زنند. تا اینجا به اهمیت موضوع پی برده شد، اما از کجا متوجه شویم که نوجوان ما اضطراب امتحان دارد؟ از علائم اضطراب امتحان در نوجوان می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

فرزند ما با اینکه زمان زیادی را برای درس‌خواندن صرف می‌کند، ولی نتایج خوبی نمی‌گیرد.

بی‌قرار است و مدام به این فکر می‌کند که اگر نتواند و یا اگر فراموش کند چه می‌شود؟

ممکن است با نزدیک شدن به زمان امتحانات پرخاشگر و عصبی و یا ساکت و درون‌گرا شود.

علایم جسمانی مانند سردرد، معده درد، حالت تهوع و تنگی نفس را بروز می‌دهد.

اگر من والد با این علایم روبه‌رو شدم چه کنم ؟

از او حمایت کنید : به‌عنوان یک والد، شنونده خوبی باشید. در فضایی امن و بدون تنش به احساسات و افکار نوجوانتان گوش دهید و با او همدلی کنید.

درمورد انتظارات واقع‌بینانه خود با او گفت‌وگو کنید: بسیاری از نوجوانان نگران هستند که مبادا والدین خود را ناامید کنند. به او بگویید که تلاش او بیشتر از نتیجه برای شما اهمیت دارد.

قبل‌از امتحانات فضایی برای استراحت و تفریح فراهم کنید: این کار باعث می‌شود تا نوجوان انرژی و انگیزه لازم برای درس‌خواندن بیشتر را داشته باشد.

به او کمک کنید برنامه مطالعاتی تنظیم کند: تقسیم مطالب به بخش‌های کوچک‌تر و مشخص کردن نقاط قوت و ضعف و ایجاد برنامه زمانی برای هر قسمت از درس ها می‌تواند به تسلط نوجوان کمک کند و اضطراب او را کاهش دهد.

مراقب گفتمان‌هایمان در طول سال تحصیلی باشیم: اگر نوجوانتان را در طول سال با همسالان و یا دوستان مقایسه کنید و یا در صحبت‌هایتان انتظارات غیرواقع‌بینانه‌ای از او داشته باشید در زمان امتحانات فرزندانتان اضطراب بیشتری را تجربه می‌کنند.

از یک متخصص کمک بگیرید: اگر احساس کردید که اضطراب امتحان فرزندتان بیش‌ازحد معمول است و تأثیر زیادی بر عملکرد او گذاشته حتما باید علاوه‌بر موارد گفته شده از یک متخصص کمک بگیرید.