منتقدان، مجلس را دور از نقش اصلی‌اش می‌دانند؛ مدافعان اما بر تداوم نظارت تأکید دارند

صحن بسته و مجلس اما فعال …!

در حالی که پس از تعیین تکلیف موضوع مذاکرات و فروکش کردن بخشی از ابهامات سیاسی، انتظار افکار عمومی از مجلس برای ایفای نقش پررنگ‌تر در حوزه قانون‌گذاری و نظارت افزایش یافته است، اختلاف نظر میان برخی نمایندگان درباره نحوه فعالیت مجلس به یکی از موضوعات بحث‌برانگیز این روزهای بهارستان تبدیل شده است.

تاریخ انتشار: 10:44 - دوشنبه 8 تیر 1405
مدت زمان مطالعه: 6 دقیقه
صحن بسته و مجلس اما فعال …!

به گزارش اصفهان زیبا؛ در حالی که پس از تعیین تکلیف موضوع مذاکرات و فروکش کردن بخشی از ابهامات سیاسی، انتظار افکار عمومی از مجلس برای ایفای نقش پررنگ‌تر در حوزه قانون‌گذاری و نظارت افزایش یافته است، اختلاف نظر میان برخی نمایندگان درباره نحوه فعالیت مجلس به یکی از موضوعات بحث‌برانگیز این روزهای بهارستان تبدیل شده است.

گروهی از نمایندگان معتقدند تداوم برگزار نشدن جلسات حضوری صحن علنی، عملاً مجلس را از انجام وظایف اصلی خود دور کرده و امکان پیگیری مطالبات مردم را کاهش داده است. در مقابل، شماری دیگر از نمایندگان تأکید دارند که فعالیت‌های نظارتی و تخصصی مجلس متوقف نشده و کمیسیون‌ها و جلسات مجازی همچنان با جدیت در حال برگزاری است.

اختلاف دیدگاهی که با اظهارات متفاوت ابوالفضل ابوترابی، نماینده مردم نجف‌آباد و مهدی طغیانی، نماینده مردم اصفهان در مجلس شورای اسلامی، بیش از پیش آشکار شده است؛ دو روایتی که هرکدام تصویری متفاوت از وضعیت کنونی مجلس ارائه می‌کنند.

نماینده مردم نجف آباد در مجلس با انتقاد از تداوم برگزار نشدن جلسات حضوری صحن علنی، معتقد است مجلس عملاً برای ماه‌ها از چرخه تصمیم‌گیری و نظارت خارج شده است.

این عضو کمیسیون امور داخلی کشور و شوراها در گفت وگو با «اصفهان زیبا» خاطر نشان کرد که محدود شدن برخی دسترسی‌های الکترونیکی نمایندگان و امکان صدور بیانیه‌ها نیز موجب شده صدای نمایندگان منتقد کمتر شنیده شود و مجلس نتواند نقش مورد انتظار افکار عمومی را ایفا کند.

ابوترابی حتی از تصمیم برای شکایت علیه رئیس مجلس در کمیسیون اصل ۹۰ خبر داد و خواستار بازگشت هرچه سریع‌تر مجلس به روال عادی فعالیت شد. در مقابل، نایب رئیس اول کمیسیون اقتصادی مجلس نیز تأکید کرد که نباید عدم برگزاری جلسات حضوری صحن علنی با تعطیلی مجلس یکسان تلقی شود.

طغیانی به «اصفهان زیبا» گفت طی هفته‌های اخیر جلسات مجازی صحن با حضور بیش از ۲۰۰ نماینده برگزار شده و کمیسیون‌های تخصصی نیز به شکل مستمر مشغول انجام وظایف نظارتی و کارشناسی خود بوده‌اند. این نماینده مردم اصفهان در مجلس عنوان کرد که تنها در هفته گذشته چهار نشست تخصصی درباره موضوعاتی همچون امنیت سایبری بانک‌ها، اقتصاد دیجیتال، توسعه تجارت از مرزهای زمینی و تعیین تکلیف بانک آینده برگزار شده است. اختلاف اصلی اما ظاهراً فراتر از موضوع حضوری یا مجازی بودن جلسات است.

منتقدان، محدودیت برخی دسترسی‌ها و کاهش امکان طرح دیدگاه‌های نمایندگان را نشانه‌ای از کمرنگ شدن نقش نظارتی مجلس می‌دانند، در‌حالی که مدافعان وضعیت موجود معتقدند بخشی از این محدودیت‌ها ناشی از شرایط خاص کشور و جلوگیری از انتشار مواضع و بیانیه‌هایی است که مسیر قانونی و آیین‌نامه‌ای خود را طی نکرده‌اند.

با این حال آنچه بیش از این اختلافات اهمیت دارد، مطالبه افکار عمومی برای فعال‌تر شدن مجلس در شرایط کنونی است؛ مطالبه‌ای که هم موافقان و هم منتقدان شیوه فعلی اداره مجلس بر آن اتفاق نظر دارند.

مجلس تعطیل نیست

نایب رئیس اول کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی با رد برخی ادعاها درباره توقف فعالیت‌های مجلس، تأکید کرد که جلسات کمیسیون‌ها و نشست‌های نظارتی در هفته‌های اخیر به‌صورت مستمر برگزار شده و اختلاف نظر موجود میان برخی نمایندگان بیشتر بر سر نحوه برگزاری جلسات صحن علنی و حضوری یا مجازی بودن آن است.

طغیانی در تشریح آخرین وضعیت فعالیت‌های مجلس به «اصفهان زیبا» گفت: برخلاف برخی فضاسازی‌ها، فعالیت‌های نظارتی و تخصصی مجلس متوقف نشده و کمیسیون‌های تخصصی همچنان در حال انجام وظایف خود هستند.

به گفته این نماینده مردم اصفهان در هفته گذشته کمیسیون اقتصادی چهار جلسه تخصصی و نظارتی برگزار شده است؛ در حالی که به طور معمول این کمیسیون در هر هفته دو جلسه دارد.

طغیانی با اشاره به اینکه هفته گذشته به دلیل تعطیلی چهارشنبه و همزمانی با ایام محرم، هفته‌ای کوتاه محسوب می‌شود، افزود: در سال‌های گذشته نیز برنامه‌های مجلس در ایام محرم سبک‌تر بوده تا نمایندگان بتوانند در مراسم‌های مردمی و مذهبی حضور بیشتری داشته باشند، اما با این وجود کمیسیون اقتصادی چهار نشست مهم برگزار کرده است.

او درباره محورهای این جلسات توضیح داد: یکی از نشست‌ها به موضوع امنیت سایبری در حوزه بانکداری با حضور وزیر امور اقتصادی و دارایی اختصاص داشت.

در جلسه‌ای دیگر، مسائل مربوط به بنادر شمالی کشور، مرزهای زمینی و راهکارهای توسعه واردات و صادرات از مسیرهای غیر از بنادر جنوبی مورد بررسی قرار گرفت. همچنین کمیسیون اقتصادی در نشستی با وزیر ارتباطات، موضوع اقتصاد دیجیتال و سرمایه‌گذاری‌های مورد نیاز در این حوزه را پیگیری کرد.

نایب رئیس اول کمیسیون اقتصادی مجلس همچنین از برگزاری جلسه‌ای چندساعته درباره روند تعیین تکلیف بانک آینده خبر داد و گفت: در این نشست، آخرین وضعیت اجرای برنامه‌های مربوط به ادغام، انحلال یا گزیر این بانک بررسی شد.

اعضای کمیسیون روند ارزش‌گذاری دارایی‌ها، نحوه تسویه تعهدات، اقدامات بانک ملی به عنوان مسئول اصلی فرآیند و همچنین عملکرد شرکت سپرده‌گذاری در این زمینه را مورد ارزیابی قرار دادند.طغیانی با اشاره به انتقاد برخی نمایندگان نسبت به تشکیل نشدن جلسات حضوری صحن علنی مجلس اظهار کرد: طبیعی است که هرچه صحن علنی زودتر به صورت حضوری تشکیل شود، بهتر خواهد بود؛ زیرا بخشی از وظایف تقنینی و نظارتی مجلس در صحن دنبال می‌شود.

با این حال نباید چنین القا شود که فعالیت‌های مجلس متوقف شده است.او افزود: حدود شش هفته است که جلسات صحن به شکل مجازی برگزار می‌شود و بیش از ۲۰۰ نماینده نیز به صورت برخط در این نشست‌ها حضور دارند. حضور و غیاب نمایندگان ثبت می‌شود و جلسات نظارتی نیز در حال برگزاری است؛ بنابراین مجلس در حال فعالیت است، هرچند شکل برگزاری جلسات متفاوت شده است.

این عضو کمیسیون اقتصادی مجلس در بخش دیگری از سخنان خود به حواشی ایجادشده پیرامون انتشار برخی بیانیه‌ها در فضای مجازی اشاره کرد و گفت: در گذشته بیانیه‌های نمایندگان زمانی رسمیت پیدا می‌کرد که پس از رسیدن به حد نصاب تعیین‌شده در آیین‌نامه داخلی، در صحن علنی قرائت می‌شد. اما در سال‌های اخیر برخی نمایندگان بدون طی این فرآیند و تنها با جمع‌آوری تعدادی امضا، متن بیانیه‌ها را مستقیماً در فضای مجازی منتشر می‌کردند.

او این اقدام را رویه‌ای نادرست دانست و افزود: بیانیه‌ای که حد نصاب قانونی را کسب نکرده و از تریبون رسمی مجلس قرائت نشده باشد، نباید به عنوان موضع رسمی مجلس منتشر شود. از سوی دیگر، محدود کردن برخی دسترسی‌ها در سامانه مجلس نیز راه‌حل مناسبی نبوده و این تصمیم نیز محل نقد است.

طغیانی با بیان اینکه در شرایط حساس کنونی باید میان مسائل ملی و رقابت‌های سیاسی تفکیک قائل شد، تصریح کرد: متأسفانه در فضای مجازی گاهی مصالح کشور با موضوعات سیاسی درهم آمیخته می‌شود و برخی تلاش می‌کنند از هر تریبونی برای برجسته کردن دیدگاه‌های خود استفاده کنند. در‌چنین شرایطی باید مراقب بود که اظهارنظرها، بیانیه‌ها و موضع‌گیری‌ها در راستای منافع ملی و مصالح مردم باشد.

او همچنین در پاسخ به انتقادهایی که درباره تشکیل نشدن جلسات حضوری مجلس مطرح می‌شود، گفت: برخی افرادی که بیشترین تأکید را بر برگزاری جلسات حضوری صحن دارند، در مواردی خودشان در جلسات کمیسیون‌ها حضور مستمر ندارند.

اگر دغدغه اصلی انجام وظایف نمایندگی است، حضور در جلسات تخصصی کمیسیون‌ها نیز به همان اندازه اهمیت دارد. نایب رئیس اول کمیسیون اقتصادی مجلس در پایان تأکید کرد که فعالیت‌های نظارتی و تخصصی مجلس ادامه دارد و نباید اختلاف‌نظرها درباره نحوه برگزاری جلسات صحن علنی به گونه‌ای مطرح شود که این تصور در افکار عمومی ایجاد شود که مجلس از انجام وظایف خود بازمانده است.

نمایندگان امکان ایفای نقش قانونی خود را ندارند

در مقابل این اظهارات طغیانی در خصوص تشرح فعالیت‌های مثبت مجلس شورای اسلامی در بستر عدم برگزاری جلسات صحن علنی ، ابوترابی اما با انتقاد شدید از تداوم تعطیلی جلسات مجلس به «اصفهان‌زیبا»گفت: متأسفانه اکنون بیش از 100 روز است که مجلس عملاً بسته شده و این وضعیت یک خلأ جدی در نظام قانون‌گذاری و نظارتی کشور ایجاد کرده است.

او با اشاره به محدودیت‌های اعمال‌شده برای نمایندگان افزود: برخلاف آیین‌نامه داخلی مجلس، حتی سامانه‌های ارتباطی نمایندگان نیز محدود شده است. پیش از این، نمایندگان از طریق تبلت‌های اختصاصی مجلس امکان صدور بیانیه، جمع‌آوری امضا و طرح موضوعات مختلف را داشتند، اما اکنون این امکان نیز از آنان گرفته شده است.

این نماینده مردم نجف‌آباد در مجلس ادامه داد: نه تنها مجلس را باز نمی‌کنند، بلکه حتی اجازه نمی‌دهند نمایندگان از طریق بسترهای الکترونیکی و قانونی موجود با یکدیگر ارتباط داشته باشند. ما می‌توانیم از طریق وبینارهای رسمی فعالیت‌های نظارتی و حتی قانون‌گذاری را دنبال کنیم، اما متأسفانه این مسیرها نیز بسته شده است.

ابوترابی با بیان اینکه «در عمل دهان نمایندگان را بسته‌اند»، گفت: حتی بخشی که مربوط به صدور بیانیه‌ها و اعلام مواضع نمایندگان است نیز مسدود شده تا صدای نمایندگان منتقد به گوش سایر نمایندگان و افکار عمومی نرسد. او افزود: بر اساس قانون، امکان ادامه بخشی از فعالیت‌های مجلس به صورت غیرحضوری و از طریق همین سامانه‌ها وجود دارد، اما این ظرفیت‌ها نیز عملاً غیرفعال شده است.

این عضو کمیسیون امور داخلی کشور و شوراها در مجلس با اشاره به نارضایتی مردم از شرایط فعلی اظهار کرد: مردم انتقاد دارند و انتقادشان هم بحق است. امروز مردم از نمایندگان می‌پرسند که چرا هیچ اقدام مؤثری از مجلس دیده نمی‌شود و چرا هیچ راهکاری برای برون‌رفت از مشکلات ارائه نمی‌شود. از نگاه افکار عمومی، نمایندگان عملاً از صحنه حذف شده‌اند و خبری از نقش‌آفرینی آنان نیست.

ابوترابی در ادامه با اشاره به تعهدات و توافقات صورت‌گرفته برای بازگشایی مجلس گفت: از همان ابتدا نیز به نظر می‌رسید اراده‌ای برای شنیده شدن صدای نمایندگان وجود ندارد. حتی در تعهدنامه‌هایی که مطرح شده بود نیز تضمین روشنی برای حفظ حقوق قانونی نمایندگان دیده نمی‌شد. او در ادامه خاطر نشان کرد: یکی از دلایلی که ما حدس می‌زنیم برای ادامه این وضعیت وجود داشت، این بود که آقای قالیباف تمایلی نداشت

نمایندگان در جریان کامل مذاکرات و جزئیات آن قرار بگیرند یا درباره آن توضیحاتی ارائه شود. ابوترابی با بیان اینکه طی روزهای گذشته جمعی از نمایندگان در حال تهیه شکایت از رئیس مجلس بودند، گفت: تعدادی از نمایندگان به دنبال شکایتی علیه آقای قالیباف برای ارائه به کمیسیون اصل ۹۰ مجلس بودند.

او تأکید کرد: اگر طبق آخرین خبرها در خصوص بازگشایی پارلمان و برگزاری جلسات علنی صحن، مجلس را همچنان باز نکند، دیگر هیچ بهانه‌ای باقی نخواهد ماند؛ چراکه موضوع مذاکرات تعیین تکلیف شده، امضاهای لازم انجام شده و آقای پزشکیان نیز آن را رسماً ابلاغ کرده است. بنابراین بهانه‌های قبلی دیگر موضوعیتی ندارد .