به گزارش اصفهان زیبا؛ در زمان گذشته، حمام در تمام شهرها و روستاهای ایران، در کنار مساجد و بهصورت زنانه و مردانه ساخته میشد. هر حمام دارای سردخانه، گرمخانه، محل شستوشوی بدن، خزینه، محل نشستن و لباس پوشیدن بود.
در محلههای شهر اصفهان، حمامها (گرمابهها) در قدیم مکانی پرتجمع برای دورهمیهای افراد محله بودند که همگی دور هم در کنار حوضهای حمام مینشستند و ساعاتی را با آرامش و به دور از دغدغههای روزمره و مشغلههای ذهنی، برای نظافت و شستوشوی جسم و بدن، در کنار یکدیگر سپری میکردند.
بهوضوح دیده میشود که امروزه تعدادی از این گرمابهها در محلههای شهر مخروبه شدهاند یا بهطور کلی از بین رفتهاند و اهالی محله دیگر استفادهای از آنها ندارند؛ اما بنای گرمابه «سروش» در محله عسکریه، با قدمت ۶۲ساله، همچنان خودنمایی میکند و مانند گذشته همچنان فعال و پابرجاست.
سابقه ۶۲ساله گرمابه سروش در محله
ابراهیم اسماعیلی، متولد ۱۳۴۴ و مسئول گرمابه سروش، درباره قدمت تاریخی این مکان به «هممحله» میگوید: «بنده کارمند این گرمابه هستم و حدود پنج سال میشود که مسئولیت اینجا را بر عهده گرفتهام. مالک این گرمابه آقای بخشنده هستند. بنای گرمابه عسکریه با قدمت ۶۲ سال در این محله قرار دارد و یکی از بناهای قدیمی محله به شمار میرود. از سال ۱۳۴۲ این گرمابه در این محله دایر شده و یکی از باسابقهترین گرمابههای محله عسکریه بوده است.»
او ادامه میدهد: «از قدیمیهای محله بسیار شنیدهام که در ایام گذشته این گرمابه مرکز تردد اهالی محله بوده و هیاهوی زیادی در این مکان، بهواسطه دورهمیها و تجمعهای کنار حوض حمام، وجود داشته است.»
او میافزاید: «در حال حاضر این گرمابه به همان شکل در محله باقی مانده و چندان تغییری نکرده است. با وجود اینکه در بسیاری از محلهها گرمابههای قدیمی تعطیل شدهاند و حدود ۱۲ حمام در محلههای مختلف بسته شدهاند، این گرمابه در عسکریه همچنان دایر است و به شکل خصوصی اداره میشود. در ایام قدیم این گرمابه دارای حمام عمومی زنانه و مردانه بوده و اهالی محله بهطورمرتب به آن رفتوآمد داشتهاند. از قدیمیهای محله شنیدهام که آن زمان گرمابه سروش دارای حوض بوده و اهالی دور این حوض مینشستند، حمام میکردند و همه از آب گرم داخل حوض استفاده میکردند.»
تجمع خانوادهها برای بدرقه عروس و داماد از گرمابه
مسئول گرمابه سروش تصریح میکند: «در گذشته بیشتر مواقع بخش عمومی گرمابه باز بوده است و در طول هفته این گرمابه بسیار شلوغ میشده و اهالی استفاده بیشتری از آن میکردند. مواقعی که عروسی در محله برگزار میشد، معمولاً خانوادهها برای بردن داماد یا عروس به حمام از این گرمابه استفاده میکردند و شلوغی این حمام بیشتر میشد. در این نوع دورهمیها، اقوام و فامیل با شادمانی در اطراف گرمابه جمع میشدند تا عروس یا داماد را بدرقه کنند؛ اما امروزه دیگر از آن عروسیها و تجمعها در محله و اطراف گرمابه عمومی خبری نیست.»
او عنوان میکند: «در شرایط فعلی، گرمابه سروش به شکل خصوصی اداره میشود و دیگر از حمام عمومی قدیمی خبری نیست؛ یعنی در این گرمابه، دوشهای حمام به شکل خصوصی و برای استفاده تکنفره علاقهمندان در نظر گرفته شده است. معمولاً افراد از مکانهای مختلف به گرمابه سروش مراجعه و با پرداخت هزینه، از این حمام استفاده میکنند. این گرمابه در طول سال، به غیر از ماه رمضان و ایام تاسوعا و عاشورای حسینی، همیشه فعال است و در طول هفته فعالیت دارد. همچنین در روزهای پایانی هفته، جمعیت بیشتری برای استفاده از گرمابه سروش مراجعه میکنند.»
